غربالگری نوزادان

غربالگری نوزادان در عصر ژنومیک دکتر حمید زارع توالی‌یابی نسل جدید Next-generation sequencing (NGS) تشخیص بیماری‌های نادر ژنتیکی را به‌ویژه در کودکان در حد غیرقابل‌ تصوری ممکن ساخته است. در سال ۲۰۱۱ با توالی‌یابی همه ژنوم  whole genome sequencing(WGS) در یک کودک مراحل اولیه شروع بیماری التهاب روده تشخیص داده شد. از آن زمان تاکنون […]

سفالوسپورین‌ها

عوامل ضد باکتریایی (بخش سوم) دکتر رضا میرنژاد (استاد تمام دانشگاه)   ادامه مبحث آنتی‌بیوتیک‌های مهارکننده سنتز دیواره سلولی در بخش گذشته در خصوص گروهی از آنتی‌بیوتیک‌های مهارکننده سنتز دیواره سلولی یعنی خانواده پنی‌سیلین‌ها به‌طور مفصل بحث گردید. در این بخش به دیگر آنتی‌بیوتیک‌هایی که مانع سنتز دیواره سلولی می‌شوند و بسیار هم رایج  هستند […]

سندرم کمبود تستوسترون

سندرم کمبود تستوسترون دکتر سید مهدی زرگریان خلاصه هدف: بازبینی مقالات مرتبط با Testostrone Deficiency Syndrome (TDS) با تأکید بر ملاحظات تشخیصی طراحی و روش‌ها: مقالات مرتبط با تأکید بر تظاهرات بالینی سندرم، ضرورت بررسی بیوشیمیایی و سؤالات مربوط به نوسانات بیولوژیک و آنالیتیکال مورد بازبینی قرار گرفت. در این بررسی‌ها گزینه‌های درمانی نیز مورد […]

بیماری‌زایی مالاریا

بیماری‌زایی انگل‌های مالاریای انسانی (Pathogenesis of Human Malaria Parasites) گردآوری و تألیف:  دکتر احمد مردانی استادیار مؤسسه عالی آموزشی و پژوهشی طب انتقال خون   در مرحله شیزوگونی نسجی (pre-erythrocyticschizogony یا primary exo-erythrocytic) به دلیل اینکه انگل‌های مالاریا کمترین تغییر هیستوپاتولوژیکی در بافت کبد ایجاد می‌کنند، هیچگونه علائم بالینی و یا اختلالی در انسان مشاهده […]

میکروآلبومینوری

میکروآلبومینوری غلامرضا یوسفی- کارشناس آزمایشگاه شبکه بهداشت و درمان شهرستان مشگین شهر   مقدمه میکروآلبومینوری به‌عنوان یک افزایش کـوچک تا متوسط دفع آلبومین در ادرار تعریف شده است. نسبت آلبومین به کراتینین (ACR) به مقدار ۳ میلی‌گرم بر میلی‌مول یا بیشتر، چنانچه تأیید شده باشد باید از نظر بالینی مهم تلقی شود. معیار برای پروتئینوری […]

 میکروسپوریدیوزیس و روش‌های تشخیص

 اهمیت میکروسپوریدیوزیس و روش‌های تشخیص آزمایشگاهی آن ابراهیم کاظمی، دکترای انگل‌شناسی، دانشگاه علوم پزشکی جندی‌شاپور اهواز ibrahimkazemi54@gmail.com حسین هوشیار، دکتری انگل‌شناسی گروه انگل‌شناسی، دانشگاه علوم پزشکی کاشان hooshyar4@yahoo.com   چکیده: میکروسپوریدیاها انگل‌های داخل سلولی اجباری تک‌یاخته‌ای هستند. این تک‌یاخته‌ها به‌عنوان عوامل عفونی فرصت‌طلب و نوپدید در سراسر دنیا گستردگی دارند و طیف وسیعی از میزبانان […]

گلبول‌های قرمز هسته‌دار

راهنمای کمیته استانداردسازی هماتولوژی(ICSH) در گزارش مرفولوژی (۳) دکتر حبیب‌الله گل‌افشان گلبول‌های قرمز هسته‌دار مشاهده گلبول‌های قرمز هسته‌دار (NRBC) تا هفته دوم زندگی نوزادی به میزان ۱۰- ۳ بر ۱۰۰ WBC فیزیولوژیک بوده و از آن به بعد تا آخر عمر غیرطبیعی است. گلبول‌های قرمز هسته‌دار به میزان فوق‌العاده زیاد از ۱۰۰ تا بیشتر از […]

بابزیوز

بیماری که HDL نداشت   سؤالاتی که باید مدنظر باشد: ۱-     کدام یافته‌های آزمایشگاهی ویژه بابزیوز است؟ ۲-     چه شرایطی می‌تواند به کاهش شدید HDL-C منجر شود؟ ۳-     چه عاملی باعث شد که مقدار HDL-C این بیمار به‌طور شدید اما گذرا کاهش یابد؟   شرح مورد آقای ۸۵ ساله‌ای با شکایت از ضعف عمومی، خستگی، […]

آمینوترانسفرازهای سرم

گذشته و آینده آمینوترانسفرازهای سرم و آینده بیومارکرهای آسیب کبدی دکتر حمیدرضا هجرانی دکترای علوم آزمایشگاهی   خلاصه تست‌های آزمایشگاهی جهت تشخیص و پایش آسیب و بیماری‌های کبد بسیار مهم هستند. تست‌های کبدی که در حال حاضر با سنجش مارکرهای پلاسمایی مورد استفاده واقع می‌شوند، چهار دسته می‌باشند: مارکرهای بررسی کننده آسیب کبد (مثل آمینوترانسفرازها، […]

تغییر شکل گلبول‌های قرمز

  راهنمای کمیته استانداردسازی هماتولوژی (ICSH) در گزارش مرفولوژی (۲) دکتر حبیب‌اله گل‌افشان   گزارش تغییر شکل گلبول‌های قرمز و درجه‌بندی فراوانی آن سیستم درجه‌بندی ICSH در گزارش مرفولوژی   همسان‌سازی نامگذاری ناهنجاری‌های گلبول‌های قرمز، ردیف سمت چپ نامگذاری پذیرفته‌شده می‌باشد اکانتوسیت یا اسپور سل (Acanthocyte, spur cell) اکانتوسیت، گلبول قرمز فشرده‌ای است که دارای […]

ابتلا به کووید ۱۹ در زمینه بیماری‌های التهابی آتوایمیون

ابتلا به کووید ۱۹ در زمینه بیماری‌های التهابی آتوایمیون دکتر حبیب‌اله گل‌افشان۱، پریسا تندل۲ ۱– هیئت علمی دانشکده پیراپزشکی دانشگاه علوم پزشکی شیراز ۲-کارشناسی ارشد خون‌شناسی آزمایشگاهی و بانک خون دانشکده پیراپزشکی دانشگاه علوم پزشکی شیراز   سندرم نارسایی حاد تنفسی و نارسایی حاد چند ارگانه از مهم‌ترین عوامل مرگ‌ومیر در مبتلایان به کووید ۱۹ […]

عوارض انتقال خون (۲۲)

درباره اهدای خون بیشتر بدانیم (قسمت چهل و پنجم) عوارض انتقال خون (قسمت ۲۲) علی‌اصغر صفری فرد کارشناس ارشد خون‌شناسی و بانک خون کارشناس عالی سازمان انتقال خون ایران safarifardas@ gmail.com www.shokofanews.blogsky.com   راهکارهای پیشگیرانه انتقال عفونت باکتریایی از راه انتقال خون (ادامه) ارتقاء روش ضدعفونی کردن پوست از آنجایی که اکثر ارگانیسم‌های موجود در […]

روش‌های کنترل کیفیت در قارچ‌شناسی کلینیکی (بخش پایانی)

روش‌های کنترل کیفیت در قارچ‌شناسی کلینیکی بخش پایانی دکتر محمد قهری www.ghahri.ir   آزمایش تولید لوله‌ی زایا (پدیده‌ی رینولد- برود) اصول: بیش از ۹۰% گونه‌های آلبیکنس که از نمونه‌های کلینیکی جدا می‌شوند قادر به ایجاد لوله‌ی زایا هستند. مخمر به مدت ۲ تا ۳ ساعت در دمای ۳۷ درجه سانتیگراد و درون سرم نگهداری می‌شود. […]

عفونت دستگاه تناسلی

نکات مهم کاربردی در میکروب‌شناسی بالینی قسمت هفتم   دکتر مریم متوسل دکتری تخصصی باکتری‌شناسی استادیار دانشکده پیراپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی شیراز   دستگاه تناسلی (Genital tract) منشأ عفونت دستگاه تناسلی به دو نوع داخلی (Endogenous) و خارجی (Exogenous) طبقه‌بندی می­شود. ارگانیسم‌های عامل عفونت در دسته اول عمدتاً از نوع فلور نرمال دستگاه تناسلی و […]

گزارش نتایج قارچ‌شناسی

الگوی پیشنهادی برای گزارش نتایج آزمایش‌های قارچ‌شناسی دکتر محمد قهری www.ghahri.ir   با توجه به رشد فزاینده بیماران دچار نقص ایمنی و افزایش گروه‌ها و جمعیت‌های در معرض خطر برای مبتلا شدن به انواع عفونت‌های قارچی، شایسته است آزمایشگاه‌ها منابع انسانی و امکانات و تجهیزات فنی خود را به منظور شناسایی درست و دقیق میکروارگانیسم‌های […]

چگونه احساسات را درک می‌کنیم؟

چگونه احساسات را درک می‌کنیم؟ دکتر شاهین اسعدی، دکتری تخصصی ژنتیک پزشکی   توانایی ما برای احساس گرما، سرما و لمس برای بقا ضروری است و بر تعامل ما با جهان پیرامون تأکید می‌کند. در زندگی روزمره ما این احساسات را بدیهی می‌دانیم، اما چگونه تکانه‌های عصبی آغاز می‌شوند تا دما و فشار درک شوند؟ […]

میکرواری

کاربردهای میکرواری (قسمت دوم) دکتر رضا میرنژاد (دانشیار دانشگاه) دکتر مهدی فصیحی رامندی (استادیار دانشگاه) زهرا کریمی (مرکز تحقیقات زیست سلول پژوهان گستر)   از مهم‌ترین کاربردهای این فناوری، تجزیه بیان هزاران ژن در شرایط فیزیولوژیکی و محیطی متفاوت است. کاربرد دیگر این روش، مطالعه چندشکلی است که در آن نواحی چند شکل ژنوم پیمایش […]

اختلالات مادرزادی فیبرینوژن

  تشخیص ملکولی و طبقه‌بندی کمبود مادرزادی فیبرینوژن  (بخش سوم) اکبر درگلاله۱، حسن مروتی۲ ۱: گروه هماتولوژی و طب انتقال خون، دانشگاه علوم پزشکی ایران ۲: عضو هیئت علمی مرکز تحقیقات واکسن و سرم‌سازی رازی     تشخیص مولکولی اختلالات مادرزادی فیبرینوژن تشخیص مولکولی برای تأیید اختلالات مادرزادی فیبرینوژن، تعیین ارتباط ژنوتیپ با فنوتیپ و […]

نمونه‌گیری غیر احتمالی

روش‌های نمونه‌گیری در پژوهش‌های علوم پزشکی (۲) تألیف: دکتر احمد مردانی مرکز تحقیقات سازمان انتقال خون، مؤسسه عالی آموزشی و پژوهشی طب انتقال خون    روش‌های نمونه‌گیری زمانی پژوهشگر می‌تواند یافته‌های مطالعه خود را به جمعیت هدف تعمیم دهد که نمونه مورد مطالعه، معرف و یا نماینده جمعیت مورد مطالعه باشد. به همین دلیل، اتخاذ […]

هپسیدین

کشف هورمون تنظیم‌کننده آهن، هپسیدین حسن اسدی،کارشناس آزمایشگاه   ضرب‌المثل معروف لویی پاستور که می‌گوید: «شانس تنها اذهان آماده و مستعد را یاری می‌دهد» یک ساده‌سازی رومانتیک از رابطه بین شانس و کشفیات علمی است. خوشبختانه ممکن است ما بیش از یک شانس داشته باشیم و به کمک تعاملاتمان در محافل علمی، اذهان ما می‌توانند […]

آزمایش لکه خون

آزمایش لکه خون با اسپکترومتری جرمی (MS) و مزایا و معایب آن در پایش سطح درمانی دارو دکتر شاهرخ مستور تهرانی   خلاصه پایش سطح درمانی داروها (TDM) متکی بر روش‌ها و تجهیزات آزمایشگاهی ویژه‌ای می‌باشد که معمولاً در مراکز رفرانس وجود دارند و لذا برای همه بیماران در دسترس نمی‌باشند. با توجه به این […]

تجهیزات آزمایشگاه کشت سلولی

اصول فنی تجهیزات آزمایشگاهی قسمت ششم بن‌ماری، اتوکلاو، فور و انکوباتور؛ تجهیزات آزمایشگاه کشت سلولی مهندس احسان درخشان‌نیا derakhshannia@hotmail.com   از تجهیزات موجود در آزمایشگاه  می‌توان به بن‌ماری، اتوکلاو، فور و انکوباتور اشاره کرد. در این شماره به بررسی کامل این تجهیزات به‌همراه روش‌های نگهداری و کنترل کیفیت آنها می‌پردازیم.   بن‌ماری بسیاری از واکنش‌های […]

توکسوپلاسموز مادرزادی

 تشخیص آزمایشگاهی توکسوپلاسموز مادرزادی دکتر حمیدرضا هجرانی : دکترای علوم آزمایشگاهی   مطالعات اخیر نشان داده‌اند که درمان توکسوپلاسموز در حین بارداری به کاهش انتقال بیماری به جنین و عواقب بالینی آن کمک می‌کند. هرچه درمان سریع‌تر باشد عواقب بهتری خواهد داشت، لذا روش‌های آزمایشگاهی باید به تشخیص به‌هنگام توکسوپلاسموز مادرزادی کمک نمایند. شناسایی آنتی‌بادی‌های […]

کلستریدیوم دیفیسیل

  چالش‌های تشخیصی و بالینی کلستریدیوم دیفیسیل دکتر امیر هوشنگ نژاده دکترای علوم آزمایشگاهی www.nejadehlab.com Nejadehlab@gmail.com     کلستریدیوم دیفیسیل متداول‌ترین عامل عفونت در مراکز بهداشتی آمریکاست و در سطح جامعه هم نقش پاتوژنیک آن بیش از پیش در حال خودنمایی است. کلستریدیوم دیفیسیل با کسب سریع مقاومت نسبت به آنتی‌بیوتیک یکی از تهدیدات جدی […]

سرطان چیست؟

آزمایشگاه و بالین سرطان چیست؟                       دکتر محسن منشدی                      آزمایشگاه تشخیص طبی دکتر منشدی www.manshadilab.com   در حقیقت، سرطان نتیجه رشد کنترل‌نشده سلول می‌باشد. بدن ما از میلیون‌ها میلیون سلول تشکیل شده است که به‌صورت هماهنگ با هم کار می‌کنند. در سرطان، یکی از این […]

سندرم XP

سندرم XP Xeroderma Pigmentosum Syndrome شاهین اسعدی (دانشجوی ژنتیک مولکولی)، مانوش توحیدی راد (کارشناس ارشد ژنتیک)، محمد مبلغ حسینی (دانشجوی کارشناسی ارشد ژنتیک) نگارنده مسئول: شاهین اسعدی (Molecular Geneticist)   کلیاتی از سندرم XP سندرم ایکس پی، اختلال نادر ژنتیکی پوستی است که با افزایش حساسیت DNA پوست به اشعه ماوراء بنفش خورشید همراه است […]

آلوایمونیزاسیون گلبول‌های قرمز

آلوایمونیزاسیون گلبول‌های قرمز در کودکان بتاتالاسمی ماژور  با تزریق مکرر خون ماریه بوباش معرفی تالاسمی اختلالی خونی، اتوزومال و مغلوب است که در اثر تضعیف و تخریب گلبول‌های قرمز به‌علت تغییر یا حذف ژن‌های دخیل در فرایند ساخت هموگلوبین ایجاد می‌شود. حالت هموزیگوت آن یعنی تالاسمی مینور خفیف‌تر است و ممکن است بدون علامت، همراه […]

سندرم بود-کیاری

سندرم بود-کیاری Budd–Chiari syndrome مهسا جمالی (کارشناس ارشد ژنتیک) حسن اسدی (کارشناس علوم آزمایشگاهی) مقدمه سندرم بود-کیاری بیماری بسیار نادری است که ۱ در ۱ میلیون نفر از بزرگسالان را تحت تأثیر قرار می‌دهد. این وضعیت به واسطه انسداد وریدهای کبدی ایجاد می‌شود. از بارزترین علائم کلاسیک سندرم بود-کیاری، درد شکم، آسیت (آب‌آوردگی شکم یا […]

الفبای عفونت‌های جنسی

الفبای عفونت‌های جنسی دکتر فاطمه مافی دکترای علوم آزمایشگاهی مقدمه عفونت‌های منتقل‌شونده از طریق رابطه جنسی sexually transmitted infections(STIS) همان‌گونه که از نامشان پیداست از طریق رابطه جنسی منتقل می‌شوند و یکی از عوامل مهم مرگ‌ومیر به‌حساب می‌آیند. برای برخی از این عفونت‌ها درمان قطعی وجود دارد و در مورد بقیه باید اقدامات پیشگیرانه به […]

عفونت ادراری کمپلیکه و نقش آزمایشگاه

عفونت ادراری کمپلیکه و نقش آزمایشگاه دکتر حمیدرضا هجرانی دکترای علوم آزمایشگاهی دستورالعمل تشخیصی عفونت‌های ادراری اولین بار در دهه ۱۹۵۰ توسط Kass (1) ارائه گردید. ادرار طبیعی استریل می‌باشد و در عفونت ادراری تعداد باکتری‌های ادرار از CFU/ml 105 فراتر می‌رود. گرچه هنوز هم برمبنای معیار فوق عمل می‌شود، اما در سال ۱۹۸۲، Stamm […]

بیماری آسم و قارچ آسپرژیلوس

بیماری آسم و قارچ آسپرژیلوس دکتر صادق خداویسی، الهه ساسانی گروه انگل‌شناسی و قارچ‌شناسی پزشکی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی تهران   قارچ آسپرژیلوس به‌طور وسیعی در محیط پراکنده بوده و در خاک، بر روی گیاهان و مواد آلی در حال فساد یافت می‌شود. این قارچ‌ها در هوا، آب، غذا و گردوغبار وجود دارند و […]

راهنمای کمیته استانداردسازی هماتولوژی (ICSH) در گزارش مرفولوژی (۱)

راهنمای کمیته استانداردسازی هماتولوژی (ICSH) در گزارش مرفولوژی (۱) دکتر حبیب‌اله گل‌افشان با توجه به اینکه سیستم نمره‌دهی یا درجه‌بندی شدت ناهنجاری گلبول‌های قرمز و سفید در بسیاری از آزمایشگاه‌ها سلیقه‌ای است، ازاین‌رو با در نظر گرفتن اهمیت بالینی این ناهنجاری‌ها، گروه استانداردسازی در هماتولوژی (ICSH) با استفاده از تجارب متخصصین مرفولوژی و پاتولوژی و علوم […]

مروری بر روش‌های تشخیص سرولوژیک بیماری توکسوپلاسموزیس (۲)

مروری بر روش‌های تشخیص سرولوژیک بیماری توکسوپلاسموزیس (بخش دوم) اسماعیل عباسی[۱]، پیمان خضری[۲]، شهرام خادم وطن[۳] ۱: گروه انگل‌شناسی و قارچ‌شناسی، دانشگاه علوم پزشکی ارومیه، ارومیه، ایران ۲: گروه انگل‌شناسی و قارچ‌شناسی، دانشگاه علوم پزشکی ارومیه، ارومیه، ایران ۳: دانشیار، گروه انگل‌شناسی و قارچ‌شناسی، دانشگاه علوم پزشکی ارومیه، ارومیه، ایران نویسنده مسئول: شهرام خادم وطن  […]

بررسی هودهای استاندارد مورد استفاده در آزمایشگاه

بررسی هودهای استاندارد مورد استفاده در آزمایشگاه  مهندس احسان درخشان‌نیا derakhshannia@hotmail.com   انواع مختلفی از هودهای استاندارد آزمایشگاهی مانند هودهای شیمیایی و بیولوژیکی (ایمنی زیستی) وجود دارند که در ادامه متن به بررسی آنها می‌پردازیم. در ابتدا، پیش از ورود به بحث هودهای ایمنی زیستی، مفهوم ایمنی زیستی، سطوح ایمنی زیستی و انواع گروه‌های خطر […]

میکرواری (ریزآرایه)(۱)

میکرواری (ریزآرایه) (قسمت اول)  دکتر مهدی فصیحی رامندی (استادیار دانشگاه) زهرا کریمی (مرکز تحقیقات زیست سلول پژوهان گستر)   تعیین ترادف ژنوم جانداران مختلف، اطلاعات بسیار زیادی را در اختیار محققان قرار داده است، با وجود این هنوز نمی‌توان با دقت لازم ژن‌ها را شناسایی کرد و از طرفی پیش‌بینی نحوه بیان ژن از طریق […]

میکوزهای پوستی (بخش پایانی)

میکوزهای پوستی بخش پایانی دکتر محمد قهری www.ghahri.ir   ادامه بحث در مورد ویژگی‌های گونه‌های مهم درماتوفیت‌ها   تریکوفیتون تونسورنس Trichophytontonsurans تریکوفیتون تونسورنس یک گونه‌ی آنتروپوفیلیک (انسان‌دوست) است که غالباً در کشورهای غربی از ضایعات درماتوفیتی جدا می‌شود. فرم تلئومرفی این قارچ تاکنون شناخته نشده است.   مشخصات ظاهری کلنی: رشد کلنی در محیط سابورودکستروز […]

اصول فنی تجهیزات آزمایشگاهی (۵)

اصول فنی تجهیزات آزمایشگاهی قسمت پنجم اصول الایزا مهندس احسان درخشان‌نیا derakhshannia@hotmail.com   ELISA یک روش آزمایشگاهی بیوشیمیایی ساده با حساسیت بسیار بالا است که امکان آنالیز تعداد زیادی نمونه را به‌صورت همزمان فراهم می‌کند. این روش در ایمونولوژی (ایمنی‌شناسی) برای تشخیص وجود یک آنتی‌بادی یا آنتی‌ژن در نمونه مورد آزمایش استفاده می‌شود که عموماً […]

تشخیص سرولوژیک توکسوپلاسموزیس (۱)

مروری بر روش‌های تشخیص سرولوژیک بیماری توکسوپلاسموزیس اسماعیل عباسی[۱]، پیمان خضری[۲]، شهرام خادم وطن[۳] ۱: گروه انگل‌شناسی و قارچ شناسی، دانشگاه علوم پزشکی ارومیه، ارومیه، ایران ۲: گروه انگل‌شناسی و قارچ شناسی، دانشگاه علوم پزشکی ارومیه، ارومیه، ایران ۳: دانشیار، گروه انگل‌شناسی و قارچ شناسی، دانشگاه علوم پزشکی ارومیه، ارومیه، ایران نویسنده مسئول: شهرام خادم […]

چالش‌های عملی فراروی آزمایش در محل مراقبت

  چالش‌های عملی فراروی آزمایش در محل مراقبت دکتر هادی محسنی   واژگان کلیدی: POCT (point of care testing) انجام آزمایش در محل مراقبت (از بیمار) Laboratory accreditation اعتباربخشی آزمایشگاهی Medical directive دستور طبی Result documentation مستندسازی و ثبت نتایج EMR (electronic medical records) پرونده پزشکی الکترونیک Transcription error خطای رونویسی Connectivity اتصال یا ارتباط […]

مروری کوتاه بر پلاسمیدهای باکتریایی

مروری کوتاه بر پلاسمیدهای باکتریایی تاج‌الدین اکبرزاده خیاوی- کارشناس ارشد میکروب‌شناسی دانشگاه علوم پزشکی اردبیل، شبکه بهداشت و درمان شهرستان مشکین‌شهر حسین حضرتی نوین- کارشناس ارشد بیوشیمی دانشگاه علوم پزشکی اردبیل، مرکز تحقیقات بیماری‌های کبد و گوارش رحمن رادمهر- کارشناس ارشد میکروب‌شناسی دانشگاه علوم پزشکی تبریز، آزمایشگاه مرکزی اداره امور آزمایشگاه‌های استان کاظم بدرزاده رواسجانی- […]

اصول فنی تجهیزات آزمایشگاهی (۴)

اصول فنی تجهیزات آزمایشگاهی قسمت چهارم میکروسکوپ نیروی اتمی (AFM) مهندس احسان درخشان‌نیا derakhshannia@hotmail.com     در سال ۱۶۵۵ رابرت هوک (Robert Hooke) که یک فیزیکدان انگلیسی بود، اولین نگرش میکروسکوپی را انجام داد، اما حدود ۲۰ سال بعد و در سال ۱۶۷۴ آنتونی لیوونهوک (Anthony Leeuwenhoek) که یک پارچه‌فروش هلندی بود، برای اولین بار […]

روش‌های کنترل کیفیت در قارچ‌شناسی کلینیکی (۳)

روش‌های کنترل کیفیت در قارچ‌شناسی کلینیکی بخش سوم دکتر محمد قهری www.ghahri.ir انواع نمونه‌ها خون و مغز استخوان خون: آماده‌سازی محل جمع‌آوری خون به‌منظور جلوگیری از آلودگی میکروبی و مقدار خون جمع‌آوری شده از فاکتورهای مهم در تهیه‌ی این نمونه برای کشت هستند. برای این منظور محیط‌های کشت اختصاصی قارچ‌ها و یا لوله‌های لیز- سانتریفیوژ […]

ویژگی‌های عملکرد سنجشی برای ارزیابی کیفیت خارجی – تعاریف و توصیف‌ها

ویژگی‌های عملکرد سنجشی برای ارزیابی کیفیت خارجی – تعاریف و توصیف‌ها دکتر حسن بیات دکترای علوم آزمایشگاهی خلاصه: تضمین کیفیت خارجی[۱] (ت‌ک‌خ) امری حیاتی است برای تضمین قابل‌قبول بودن کیفیت سنجشی در آزمایشگاه پزشکی. یک عنصر کلیدی در هر برنامه‌ی ت‌ک‌خ، وجود ویژگی عملکرد سنجشی[۲] (و‌ع‌س) برای هر سنجامد[۳] است تا آزمایشگاه بتواند از آن […]

تب خونریزی دهنده کریمه-کنگو

تب خونریزی دهنده کریمه-کنگو  عوامل پیش‌آگهی و ارتباط شمار لکوسیت‌ها با میزان مرگ‌ومیر ماریه بوباش کارشناس علوم آزمایشگاهی خلاصه: ما قصد داریم ارتباط بین شمار لکوسیت‌ها و بقاء بیماران مبتلا به تب خونریزی دهنده کریمه-کنگو (CCHF)، بیماری تهدیدکننده زندگی را مشخص کنیم. این مطالعه اولین مطالعه در این زمینه است. درمجموع تعداد ۲۲۰ بیمار مبتلا […]

بازگشت ققنوس، تجدید حیات ایمونوتراپی سرطان

بازگشت ققنوس تجدید حیات ایمونوتراپی سرطان دکتر سید مهدی زرگریان   توجه به ایده‌ی نقش سیستم ایمنی در کنترل سرطان تازه نیست. برای اولین بار پاول ارلیخ در سال ۱۹۰۹ نظر داد که سرطان به‌طور خودبه‌خود با دفعات بالا در بدن رخ می‌دهد اما این سیستم ایمنی است که آن را تحت کنترل درمی‌آورد. در […]

ضرورت بررسی تغییرات ژن پلیمراز ویروس هپاتیت B قبل از شروع درمان

  ضرورت بررسی تغییرات ژن پلیمراز ویروس هپاتیت B قبل از شروع درمان دکتر  مصطفی مهابادی استادیار ویروس‌شناسی   مقدمه: ویروس هپاتیت B (Hepatitis B Virus) یکی از عوامل هپاتیت در انسان می‌باشد. این ویروس علت اصلی سیروز و سرطان کبد در کشور ما می‌باشد. در ایران بیش از یک و نیم میلیون نفر ناقل […]

تشخیص سرطان با آزمایش‌های پزشکی

تشخیص سرطان با آزمایش‌های پزشکی دکتر محسن منشدی آزمایشگاه تشخیص طبی دکتر منشدی www.manshadilab.com   آزمایش‌های پزشکی، اغلب جهت بررسی مشکلات بالینی مورداستفاده قرارمی‌گیرند. این آزمایش‌ها، قبل از بروز علائم در بیمار، قادر به آشکار ساختن بیماری هستند. تنوع آزمایشات پزشکی بسیار زیاد است. یک اصطلاح فنی که برای موارد قابل‌اندازه‌گیری بکار می‌رود، ترکیبی از […]

پیشرفت‏های اخیر در تست‎های تشخیصی عفونت‏های ویروسی 

پیشرفت‏های اخیر در تست‎های تشخیصی عفونت‏های ویروسی                                  حسن دیانت مقدم                                                   چکیده مرگ سالانه هزاران نفر در اثر بیماری‏های عفونی ویروسی نگرانی‏های سلامتی عمومی جهانی را در پی داشته است. از پاندمی‏های وخیم و عفونت‎های بسیار مسری تا […]

نقش آزمایش mRNA در غربالگری سرطان گردن رحم

نقش آزمایش mRNA  در غربالگری سرطان گردن رحم دکتر امیرهوشنگ نژاده   HPV یا همان ویروس پاپیلومای انسانی، گروهی از ویروس‌های شبیه به هم را که شمار آن‌ها فراتر از یک‌صدوپنجاه عدد می‌باشد، در برمی‌گیرد. تعدادی از این ویروس‌ها باعث افزایش خطر ایجاد سرطان‌های گردن رحم، واژن، وولو (دستگاه تناسلی خارجی زنان) و دهان می‌شوند. […]

الکتـروفــورز

الکتـروفــورز مهندس احسان درخشان‌نیا bme.ehsan@gmail.com  الکتروفورز از شناخته‌شده‌ترین روش‌های آزمایشگاهی برای جداسازی بیوملکول‌ها می‌باشد و عبارت است از حرکت یک جسم باردار در یک میدان الکتریکی در PH معین. در این روش حرکت ذرات (نمونه‌های دارای بار الکتریکی) در داخل مایعی تحت تأثیر یک میدان الکتریکی یکنواخت از میان شبکه‌ای متخلخل یا مشبک بررسی می‌شود. […]

اصول کشت سلول سرطانی HT-29 در سرطان کولون

اصول کشت سلول سرطانی HT-29 در سرطان کولون الهام احمدی (دانشجوی کارشناسی ارشد بیوتکنولوژی پزشکی) حسن اسدی (کارشناس آزمایشگاه) سلول‌ها برای رشد نیازمند مواد مغذی و فاکتورهای رشد و فضای کافی هستند. جهت تکثیر سلول‌های رده‌ی سلولی HT-29 سرطان کولون از فلاسک های t-75 و t-25 می‌توان استفاده کرد. هنگامی‌که تعداد سلول‌های داخل فلاسک زیاد […]

سینوزیت حاد

سینوزیت حاد فتح‌اله عین‌اله‌زاده، دکترای حرفه‌ای دندانپزشکی مرکز بهداشت شهرستان مشکین‌شهر ستار آقایی، کارشناس پرستاری شبکه بهداشت و درمان شهرستان مشکین‌شهر منصوره عشقی، کارشناس ارشد مامایی بیمارستان حضرت ولیعصر (عج) مشکین‌شهر عادل نصیری، کارشناس علوم آزمایشگاهی مرکز بهداشت شهرستان مشکین‌شهر عادل احمدی، کاردان علوم آزمایشگاهی مرکز بهداشت شهرستان مشکین‌شهر مقدمه سینوزیت حاد یک عفونت سینوسی […]

پیشگیری و کنترل مالاریا

پیشگیری و کنترل مالاریا (Prevention and Control of Malaria) گردآوری و تألیف: دکتر احمد مردانی استادیار مؤسسه عالی آموزشی و پژوهشی طب انتقال خون     افراد غیرمصون و گروه‌های در معرض خطر به‌ویژه کودکان و زنان باردار برای پیشگیری از ابتلا به مالاریا بایستی از عزیمت به مناطق مالاریاخیز پرهیز نمایند. این افراد و […]

سندرم اسلای

سندرم اسلای Sly syndrome  شاهین اسعدی (دانشجوی ژنتیک مولکولی)، مهسا جمالی (کارشناس ارشد ژنتیک)، حمیده محمدزاده (کارشناس ارشد ژنتیک) نگارنده مسئول: شاهین اسعدی (Molecular Geneticist)   کلیاتی از سندرم اسلای سندرم اسلای یک اختلال ژنتیکی است که به‌عنوان موکوپلی‌ساکاریدوز نوع ۷ (MPS VII) نیز شناخته می‌شود. موکوپلی‌ساکاریدوز نوع ۷، اختلال ژنتیکی و متابولیکی نادری است […]

تب خونریزی دهنده کریمه کنگو

تب خونریزی دهنده کریمه کنگو (CCHF) سجاد اسلامی، کارشناس علوم آزمایشگاهی بیمارستان حضرت ولی‌عصر (عج) شهرستان مشکین‌شهر   تب خونریزی دهنده کریمه کنگو از طریق عفونت ناشی از یک ویروس با منشأ کنه از جنس nairovirus و از خانواده Bunyaviridae ایجاد می‌شود. این بیماری اولین بار در سال ۱۹۴۴ در منطقه «کریمه» واقع در جنوب […]

اوتیسم

  اوتیسم دکتر محمدرضا صفری* عضو هیئت علمی گروه علوم آزمایشگاهی دانشگاه علوم پزشکی همدان  حدیث صداقت نیا کارشناس علوم آزمایشگاهی دانشگاه علوم پزشکی همدان * safari@umsha.ac.ir   بیماری اوتیسم   یک اختلال رفتاری شناخته‌شده می‌باشد که از کلمه یونانی “autos” به معنای “خود” مشتق شده است. اولین بار در سال ۱۹۴۳ این اختلال توسط Kanner […]

کنترل کیفیت در قارچ‌شناسی (۲)

روش‌های کنترل کیفیت در قارچ‌شناسی کلینیکی بخش دوم دکتر محمد قهری www.ghahri.ir نکاتی در مورد شرایط نگهداری محیط‌های کشت قارچ‌شناسی – درجه حرارت مطلوب برای جداسازی اغلب قارچ‌های پاتوژن از نمونه‌های بالینی ۳۰ درجه سانتی‌گراد است. اسپوروتریکس شنکئی از موارد استثنا بوده و در دمای ۲۷ یا ۲۸ درجه بهتر از ۳۰ تا ۳۵ درجه […]

مفاهیم عمومی و مسائل اداری آزمایشگاه (۳)

مفاهیم عمومی و مسائل اداری آزمایشگاه (قسمت سوم)  دکتر شیوا میرکلانتری (استادیار دانشگاه) دکتر اعظم فتاحی (استادیار دانشگاه) دکتر رضا میرنژاد (دانشیار دانشگاه)   تنظیم، اعتباربخشی و قانونگذاری آزمایشگاه‌های بالینی جزء قانون‌مندترین بخش‌ها در میان بخش‌های مراقبت‌های بهداشتی می‌باشند. درک این قوانین برای جلوگیری از پیامدهای اداری یا قانونی که ممکن است امور آزمایشگاهی را […]

MicroRNA و سرطان (۹)

MicroRNA و سرطان (بخش نهم) زهرا اصغری لالمی (دانشجوی دکتری ژنتیک مولکولی)   کاربرد MicroRNA در سرطان کبد ۱- هدف‌های درمانی microRNA ها در سلول‌های بنیادی سرطان کبد مطالعات اخیر نقش microRNA در فرآیندهای بیولوژیکی بسیاری را نشان داده است، از جمله تنظیم کارسینوژن‌زایی، به اشتراک‌گذاری هر دو عملکرد انکوژن‌ها و سرکوبگرهای انکو (۵-۱). عدم […]

 مروری بر بیماری سندرم داون (منگولیسم) و انواع آزمایش‌های تشخیصی آن

 مروری بر بیماری سندرم داون (منگولیسم) و انواع آزمایش‌های تشخیصی آن حسین قهرمانی، کارشناس ارشد ژنتیک بهناز علی‌اکبری، کارشناس ارشد ژنتیک     سندرم داون: سندرم داون که در گذشته منگولیسم نیز نامیده می‌شد، یک بیماری ژنتیکی است که به دلیل افزایش تعدادی کامل یا نسبی در کروموزوم ۲۱ به وجود می‌آید. این نقص برای […]

مروری مختصر بر محیط‌های کشت مورد مصرف در آزمایشگاه میکروب‌شناسی

مروری مختصر بر محیط‌های کشت مورد مصرف در آزمایشگاه میکروب‌شناسی مسعود سیفی هیر، کارشناس علوم آزمایشگاهی دانشگاه علوم پزشکی اردبیل، شبکه بهداشت و درمان شهرستان مشکین‌شهر مقدمه میکروارگانیسم‌ها همانند سایر موجودات زنده برای ادامه زندگی به محیط‌زیستی نیاز دارند که مواد لازم جهت متابولیسم و تکثیر آن‌ها را دارا باشد. ضمناً این محیط باید دارای […]

مفاهیم عمومی و مسائل اداری آزمایشگاه (۲)

مفاهیم عمومی و مسائل اداری آزمایشگاه (قسمت دوم) دکتر شیوا میرکلانتری (استادیار دانشگاه) دکتر اعظم فتاحی (استادیار دانشگاه) دکتر رضا میرنژاد (دانشیار دانشگاه) شش سیگما و لین، دو ابزار مهمی می‌باشند که جهت بهبود کیفیت، اغلب در سراسر صنعت مراقبت‌های بهداشتی استفاده می‌شوند. درحالی‌که این فرآیندها به‌طور مستقل توسعه یافته‌اند، ولی ایده‌ها و تکنیک‌های کلیدی […]

عوامل ضد باکتریایی (۲)

عوامل ضد باکتریایی (بخش دوم) دکتر رضا میرنژاد (استاد تمام دانشگاه)   آنتی‌بیوتیک‌های مهارکننده سنتز دیواره سلولی بدون شک مهم‌ترین آنتی‌بیوتیک‌ها، آنتی‌بیوتیک‌های مهارکننده سنتز دیواره سلولی هستند. این آنتی‌بیوتیک‌ها شامل آنتی‌بیوتیک‌های بتالاکتام (کارباپنم‌ها[۱]، سفالوسپورین‌ها، سفامایسین‌ها[۲]، منوباکتام‌ها[۳] و پنی‌سیلین‌ها)، آنتی‌بیوتیک‌های گلیکوپپتیدی[۴] (تیکوپلانین و وانکومایسین و آنتی‌بیوتیک‌های باسیتراسین[۵] و سیکلوسرین[۶]) می‌باشند. همانگونه که در شکل ۱ مشاهده […]

سندرم سکل

سندرم سکل Seckel Syndrome شاهین اسعدی (دانشجوی ژنتیک مولکولی)، محمدحسین مبلغ حسینی (کارشناس علوم آزمایشگاهی، دانشجوی کارشناسی ارشد ژنتیک)، ویدا وحدانی (کارشناس مامایی، دانشجوی کارشناسی ارشد ژنتیک) نگارنده مسئول: شاهین اسعدی (Molecular Geneticist) کلیاتی از سندرم سکل سندرم سکل یا کوتولگی میکروسفالیک، یک اختلال ژنتیکی بسیار نادر است که با تأخیر رشد قبل از تولد […]

سرطان پستان در ایران: بررسی اپیدمیولوژیک

سرطان پستان در ایران: بررسی اپیدمیولوژیک دکتر حمید زارع چکیده: سرطان پستان یکی از شایع‌ترین بدخیمی‌ها در میان زنان ایرانی است؛ بااین‌حال، جنبه‌های اپیدمیولوژیک سرطان پستان در میان بیماران ایرانی نامشخص است. با استفاده از موتورهای جستجوی متفاوت، از جمله: مِدلاین[۱]، پایگاه اطلاعات علمی مرکز دانشگاهی آموزش، فرهنگ و تحقیقات[۲]، و بیش از ۲۰۰۰ مقاله […]

تشخیص آزمایشگاهی‌ مالاریا (Laboratory diagnosis of Malaria)

تشخیص آزمایشگاهی‌ مالاریا (Laboratory diagnosis of Malaria) گردآوری و تألیف: دکتر احمد مردانی استادیار مؤسسه عالی آموزشی و پژوهشی طب انتقال خون     مقدمه تشخیص بیماری مالاریا توسط پزشکان باتجربه بر اساس علائم و یافته­ های بالینی در مناطق اندمیک (endemic) امکان­پذیر می ­باشد، امّا درمان و معالجه بیماران مالاریایی بدون آزمایش خون جز […]

سندرم کرونکایت-کانادا

سندرم کرونکایت-کانادا Cronkhite–Canada syndrome مهسا جمالی (کارشناس ارشد ژنتیک)   سندرم کرونکایت-کانادا (CCS) یک بیماری بسیار نادر است که نشانه‌های آن شامل از دست دادن طعم و مزه، پولیپ روده، ریزش مو و مشکلات رشد ناخن می‌باشد. این سندرم در درجه اول، افراد مسن را درگیر می‌کند (متوسط سن ۵۹ سال) که کمتر از ۴۰۰ […]

مبانی الکتروفورز

مبانی الکتروفورز دکتر مهدی فصیحی رامندی (عضو هیئت‌علمی دانشگاه علوم پزشکی بقیه ا… ) زهرا کریمی (مرکز تحقیقاتی زیست سلول پژوهان)     الکتروفورز (Electrophoresis) به حرکات ذرات بروی یک بستر تحت میدان الکتریکی گویند. الکتروفورز روشی است که در آن نمونه‌هایی که بار الکتریکی دارند، تحت تأثیر یک میدان الکتریکی از میان شبکه‌ای متخلخل […]

آنفلوانزا

  آنفلوانزا سید سعید ضیاءالحق کارشناس علوم آزمایشگاهی. کارشناس ارشد بیوشیمی   پژوهش حاضر گزارشی است از سندروم­های آنفلوانزا که در آزمایشگاه مرجع دانشگاه علوم پزشکی مشهد به روش ریل تایم مورد آزمایش قرار گرفته است. شهرهای موردبررسی در این مقاله شامل مشهد، قوچان، کاشمر، چناران، سبزوار، بجنورد، گناباد، بینالود، شیروان، سرخس، نیشابور، جغتای، تربت‌حیدریه، […]

مفاهیم عمومی و مسائل اداری آزمایشگاه

مفاهیم عمومی و مسائل اداری آزمایشگاه شیوا میرکلانتری (استادیار دانشگاه) دکتر رضا میرنژاد (دانشیار دانشگاه)   مقدمه: آزمایشگاه در مراقبت‌های بهداشتی نقش مرکزی داشته و ۷۰ درصد از تصمیمات پزشکی بر پایه نتایج آزمایشگاهی اتخاذ می‌گردد. در دنیا، هزینه آزمایشگاه ۲/۳% از کل هزینه‌های مراقبت بهداشتی را به خود اختصاص می‌دهد. درحالی‌که تست‌های آزمایشگاهی ارزان […]

تفسیر دامنه‌های مرجع در خون‌شناسی (۴)

تفسیر دامنه‌های مرجع در خون‌شناسی (۴)  دکتر حبیب‌الله گل‌افشان، عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی شیراز نگین شکرگزار، کارشناس ارشد هماتولوژی و بانک خون دانشگاه علوم پزشکی شیراز   غلظت اریتروپویتین (EPO) اریتروپویتین گلیکوپروتئینی به وزن ۳۵ کیلودالتون است که به‌طور عمده از کلیه و به مقدار بسیار کمتر از کبد ترشح می‌شود. ژن EPO […]

تست فرا- حساس تروپونین: چالش‌ها و فرصت‌ها برای آزمایشگاه‌ها و پزشکان

تست فرا- حساس تروپونین: چالش‌ها و فرصت‌ها برای آزمایشگاه‌ها و پزشکان دکتر هادی محسنی   امروزه تحولی اساسی در نقش آزمایشگاه در زمینه درمان بیماری‌های قلبی عروقی حاد و مزمن رخ داده است. بیومارکرهای قلبی اکنون، در تشخیص و درمان بیماری‌های قلبی حاد نقشی محوری ایفا می‌کنند. حتی سنجش تروپونین های قلبی T و  I […]

MicroRNA و سرطان (۸)

MicroRNA و سرطان (بخش هشتم)  کاربرد MicroRNA در سرطان کبد زهرا اصغری لالمی (دانشجوی دکتری ژنتیک مولکولی)     کارسینوم هپاتوسلولار (سرطان کبد) کارسینوم هپاتوسلولار[۱] (HCC) پنجمین سرطان بدخیم شایع در سراسر جهان و سومین عامل مرگ ناشی از سرطان در بیماران است و در بیشتر موارد در بیماران با بیماری‌های مزمن کبدی مثل عفونت‌های […]

نقش پروکلسیتونین در تشخیص عفونت خون و نظارت آنتی‌بیوتیکی

نقش پروکلسیتونین در تشخیص عفونت خون و نظارت آنتی‌بیوتیکی دکتر امیر هوشنگ نژاده www.nejadehlablab.com Sepsis اخیراً براساس سومین توافق‌نامه بین‌المللی تعریف شوک سپنیک  (Sepsis-3)با  عبارت ذیل بازتعریف شده است: اختلال عضوی تهدیدکننده حیات که ناشی از پاسخ تنظیم‌نشده میزبان به عفونت سیستمیک می‌باشد. علیرغم اقدامات به‌عمل‌آمده، میزان وقوع سپسیس در جهان در حال افزایش است […]

تفسیر دامنه‌های مرجع در خون‌شناسی (۳)

تفسیر دامنه‌های مرجع در خون‌شناسی (۳) دکتر حبیب‌الله گل‌افشان عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی شیراز نگین شکرگزار کارشناس ارشد هماتولوژی و بانک خون دانشگاه علوم پزشکی شیراز   آزمایش شکنندگی اسمزی (OFT) آزمایش شکنندگی اسمزی، لیز شدن گلبول‌های قرمز در محلول‌های هایپوتونیک سرم فیزیولوژی را ارزیابی می‌کند. گلبول‌های اسفروسیت در محلول‌های هایپوتونیک نزدیک به […]

عوارض انتقال خون (۲۱)

درباره اهدای خون بیشتر بدانیم  (قسمت چهل و چهارم) عوارض انتقال خون (۲۱) علی‌اصغر صفری فرد کارشناس ارشد خون‌شناسی و بانک خون کارشناس عالی سازمان انتقال خون ایران safarifardas@ gmail.com www.shokofanews.blogsky.com   ذخیره‌سازی فرآورده‌های خون: زنجیره سرد خون، سیستمی جهت ذخیره‌سازی و انتقال بوده، به این صورت تعریف می‌شود که خون و فرآورده‌های آن باید […]

سرطان، واقعیت‌ها و آمار ۲۰۱۷

سرطان، واقعیت‌ها و آمار ۲۰۱۷ دکتر شاهرخ مستور تهرانی توضیح مترجم:  اطلاعات و آمار این مقاله مربوط به جامعه آمریکا می‌باشد اما با توجه به جامعیت آن و اینکه هیچ مقاله بدیلی بر مبنای آمار داخلی وجود ندارد لذا به نظر می‌رسد که بتواند از جنبه‌های مختلف برای پزشکان و محققان کشورمان مفید واقع گردد. […]

آنالیزرهای هماتولوژی؛کنترل و کالیبراسیون

آنالیزرهای هماتولوژی؛کنترل و کالیبراسیون  مهندس احسان درخشان نیا derakhshannia@hotmail.com   از زمانی که اهمیت خون‌شناسی در آزمایش‌های تشخیص طبی مشخص شد روش‌های تجزیه و تحلیل خون نیز همواره در تغییر و تحول بوده است. امروزه آزمایش‌ CBC به کمک دستگاه‌های الکترونیک متداول شده که در مقایسه با تکنیک‌های معمول پیشین مزایای زیادی دارد؛ چراکه این […]

آشنایی با تکنیک مولکولی qMSP-PCR

آشنایی با تکنیک مولکولی qMSP-PCR سودا ذبیحی خداپسند (کارشناس زیست‌شناسی سلولی و مولکولی- بیوتکنولوژی) مهسا جمالی (کارشناس ارشد ژنتیک)  نگارنده مسئول: سودا ذبیحی خداپسند   qMSP-PCR می‌تواند در تشخیص و ارزیابی خطر برای سرطان برحسب متیلاسیون DNA مفید باشد. متیلاسیون DNA مکانیسمی است که سلول‌ها به‌وسیله‌ی آن بیان ژن را کنترل می‌کنند و ژن‌های خاص […]

MicroRNA و سرطان (۷)

MicroRNA و سرطان  (بخش هفتم)  زهرا اصغری لالمی (دانشجوی دکتری ژنتیک مولکولی)   کاربرد MicroRNA در سرطان پستان ۱: مکانیسم‌های غیرتنظیمی miR در سرطان پستان بیان miR می‌تواند توسط مکانیسم‌های مختلفی تغییر کند که از آن جمله می‌توان موارد زیر را برشمرد: ۱-۱- ناهنجاری‌های کروموزومی: حذف، افزایش و جهش نمونه‌هایی از این ناهنجاری‌ها می‌باشند (۱، […]

روش‌های کنترل کیفیت در قارچ‌شناسی کلینیکی (۱)

روش‌های کنترل کیفیت در قارچ‌شناسی کلینیکی بخش نخست دکتر محمد قهری www.ghahri.ir   مقدمه و کلیات از آنجا که سلول‌های قارچی بسیار بزرگ‌تر از باکتری‌ها هستند، در مقادیر و تعداد اندکی در بافت حضور دارند و با توجه به ماهیت رشته‌ای آنها، در یک ارگان یا ارگان‌های اندکی و نیز در بخش‌های محدودی از آن […]

سندرم اکسنفلد

سندرم اکسنفلد Axenfeld Syndrome شاهین اسعدی (دانشجوی ژنتیک مولکولی)، ویدا وحدانی‌کیا (کارشناس مامایی، دانشجوی کارشناسی ارشد ژنتیک)، دکتر علی نظیرزاده (متخصص ژنتیک، استاد دانشگاه) نگارنده مسئول: شاهین اسعدی (Molecular Geneticist)   کلیاتی از سندرم اکسنفلد سندرم اکسنفلد که تحت عنوان سندرم اکسنفلد-ریگر و یا سندرم هاگدوم نیز شناخته می‌شود، یک اختلال ژنتیکی نادر است که […]

مروری بر سرطان مری

مروری بر سرطان مری دکتر حمیدرضا هجرانی دکترای علوم آزمایشگاهی سرطان مری در مردان شایع‌تر است و بسیار مهاجم بوده و یکی از علل اصلی مرگ ناشی از سرطان در جهان می‌باشد. دو زیرگروه اصلی سرطان مری شامل کارسینوم سلول سنگفرشی (scc) و آدنوکارسینوم می‌باشد که توزیع آنها برحسب منطقه جغرافیایی و نژاد اقوام متفاوت […]

تفسیر دامنه‌های مرجع در خون‌شناسی (۲)

تفسیر دامنه‌های مرجع در خون‌شناسی (۲) دکتر حبیب‌الله گل‌افشان عضو هیئت‌علمی دانشگاه علوم پزشکی شیراز نگین شکرگزار کارشناس ارشد هماتولوژی و بانک خون دانشگاه علوم پزشکی شیراز   حجم متوسط سلولی MCV (Mean Cell Volume) حجم متوسط سلولی (MCV) از پارامترهای مهم هماتولوژی و یک اسکرین مهم برای افتراق کم‌خونی‌های میکروسیتیک است. جدول زیر، مقادیر […]

اصول فنی تجهیزات آزمایشگاهی (۳)

اصول فنی تجهیزات آزمایشگاهی قسمت سوم روش‌های جداسازی؛ الکتروفورز، کروماتوگرافی  مهندس احسان درخشان نیا derakhshannia@hotmail.com کروماتوگرافی کروماتوگرافی عبارت جامعی است برای یک مجموعه از تکنیک‌های آزمایشگاهیِ مورد استفاده در جداسازی ترکیب‌ها؛ به بیان بهتر کروماتوگرافی یک روش جداسازی توانمند است که در تمام شاخه‌های علوم کاربردهایی دارد و به‌طور گسترده برای جداسازی، شناسایی و تعیین […]

تعیین الگوی پلاسمیدی باکتری‌های گرم منفی عامل عفونت‌های بیمارستانی

تعیین الگوی پلاسمیدی باکتری‌های گرم منفی عامل عفونت‌های بیمارستانی  زهرا رخشیدن، کارشناس ارشد ژنتیک دانشگاه علوم پزشکی اردبیل، شبکه بهداشت و درمان شهرستان مشگین شهر عباس حسین‌زاده ایواتلو، کارشناس علوم آزمایشگاهی دانشگاه علوم پزشکی اردبیل، شبکه بهداشت و درمان شهرستان مشگین شهر فاطمه فرجی مزرعه خلف، کارشناس علوم آزمایشگاهی دانشگاه علوم پزشکی اردبیل، شبکه بهداشت […]

سندرم بانتیس

سندرم بانتیس  Bantis Syndrome مهسا جمالی (کارشناس ارشد ژنتیک)   سندرم بانتیس، به‌عنوان بیماری بانتیس نیز شناخته می‌شود. این بیماری به بزرگی مزمن و احتقانی طحال اشاره دارد و در نتیجه سلول‌های قرمز خون توسط طحال به‌صورت زودرس، تخریب می‌شوند. شکل ۱: قدیمی‌ترین تصویر یافت شده از انسان مبتلا به سندرم بانتیس پاتوژنز سندرم بانتیس […]

تست‌های تشخیصی سریع بیماری مالاریا

تست‌های تشخیصی سریع بیماری مالاریا شهلا خشاوه۱، صفا آریامند۱، شهرام خادم وطن۲ ۱: گروه انگل‌شناسی و قارچ‌شناسی، دانشگاه علوم پزشکی ارومیه، ارومیه، ایران ۲: دانشیار، گروه انگل‌شناسی و قارچ‌شناسی، دانشگاه علوم پزشکی ارومیه، ارومیه، ایران نویسنده مسئول: صفا آریامند   مقدمه: مالاریا مهم‌ترین و شایع‌ترین بیماری انگلی دنیا و یکی از مسائل مهم بهداشتی تعدادی […]

تشخیص‌‌ و تجزیه و تحلیل مولکولی سرطان

آزمایشگاه و بالین تشخیص‌‌ و تجزیه و تحلیل مولکولی سرطان دکتر محسن منشدی آزمایشگاه تشخیص طبی دکتر منشدی www.manshadilab.com   موضوعات مورد بحث در این مقاله عبارتند از: Mammaprint® : آزمونی برای تعیین احتمال ابتلا به سرطان پستان Oncotype DX® (سرطان پستان): آزمایشی برای تعیین اثربخشی داروها جهت شیمی‌درمانی و احتمال عود سرطان ظرف مدت […]

گزارش جهانی بیماری سل در سال ۲۰۱۶

­ گزارش جهانی بیماری سل در سال ۲۰۱۶ ثنا رشیدی دانشجوی پزشکی پیش‌درآمد اهداف توسعه پایدار (SDG) برای سال ۲۰۳۰ توسط سازمان ملل متحد در سال ۲۰۱۵ به تصویب رسید. یکی از این اهداف پایان بخشیدن به اپیدمی جهانی سل است. استراتژی سازمان بهداشت جهانی در خاتمه سل که توسط مجمع بهداشت جهانی در سال […]

­­­­کنترل کیفی آزمایش ادرار

­­­­کنترل کیفی در آزمایشگاه تجزیه ادرار نویسنده: محمدرضا یزدانی کارشناس ارشد ایمنی‌شناسی پزشکی دانشگاه علوم پزشکی شیراز حصول اطمینان از صحت و دقت کارهای انجام‌شده بر روی نمونه‌های آزمایشگاهی امری ضروری است. علی‌رغم تعداد زیاد تست‌های تجزیه ادرار، متأسفانه برنامه‌های کنترل کیفیت به مانند سایر بخش‌های آزمایشگاه در آن اجرا نمی‌شود. البته انجام کنترل کیفی […]

تکنیک ژل الکتروفورز حساس به ساختار (CSGE)

تکنیک ژل الکتروفورز حساس به ساختار (CSGE) دکتر مهدی فصیحی رامندی  عضو هیئت‌علمی دانشگاه علوم پزشکی بقیه ا…(عج) زهرا کریمی (مرکز تحقیقاتی زیست سلول پژوهان)   در مقالات قبلی اشاره‌ای به تکنیک‌های مولکولی که امروزه در آزمایشگاه‌های بالینی و مولکولی کاربرد فراوانی دارند، گردید در این مقاله به تکنیکی از زیرمجموعه‌های تکنیک الکتروفورز پرداخته می‌شود […]

  سرطان

  سرطان دکتر سید مهدی زرگریان واقعیت‌های کلیدی ۱-       سرطان یکی از دلایل عمده مرگ‌ومیر در جهان محسوب می‌شود بطوریکه در سال ۲۰۱۲ حدو ۱۴ میلیون مورد جدید از آن به وقوع پیوست.(۱) ۲-       انتظار می‌رود در طی دو دهه آینده تعداد موارد جدید وقوع سرطان تا ۷۰% افزایش یابد. ۳-    سرطان دومین علت مرگ در […]

مروری بر سیستم‌های ضدعفونی‌کننده (تصفیه) هوا

مروری بر سیستم‌های ضدعفونی‌کننده (تصفیه) هوا                                              رحیم مختاری خجسته-کارشناس ارشد انگل‌شناسی پزشکی                  rahimmokhtary@yahoo.com   با پیشرفت تکنولوژی و نیازهای گسترده و پیچیده انسانی، هوای پاک و حتی استریل جهت انجام فرایندهای صنعتی و درمانی یک شاخص مهم محسوب می‌گردد، به گونه‌ای که امروزه به‌عنوان یکی از ملزومات اساسی در تولید محصولات در کارخانه‌های داروسازی، […]

تفسیر دامنه‌های مرجع در خون‌شناسی ۱

تفسیر دامنه‌های مرجع در خون‌شناسی ۱ دکتر حبیب‌الله گل‌افشان، عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی شیراز نگین شکرگزار، کارشناس ارشد هماتولوژی و بانک خون دانشگاه علوم پزشکی شیراز   مقدار نرمال بدین مفهوم است که نتایج آزمایش شبیه آن است که در افراد مشابه سالم و بدون بیماری مشاهده می‌شود. نتایج آزمایش همیشه با طیف […]

MicroRNA و سرطان (۶)  

MicroRNA و سرطان (بخش ششم)  زهرا اصغری لالمی (دانشجوی دکتری ژنتیک مولکولی)   microRNA و روش‌های درمان انواع سرطان پتانسیل microRNAها به‌عنوان هدف‌های درمانی در سرطان‌ها به‌وسیله‌ی بسیاری از مطالعات بررسی شده است. استراتژی‌های درمانی microRNAهای سرکوبگر تومور و هم microRNAهای انکوژنیک مهارکننده که در سال‌های اخیر به‌سرعت توسعه یافته‌اند را معرفی می‌کند. در این […]

کاربردهای Quorum sensing (بخش سوم)

کاربردهای Quorum sensing (بخش سوم) لیلا دهاقین فوق لیسانس بیماری‌شناسی گیاهی – دانش آموخته دانشگاه تربیت مدرس   روشن شدن برخی از جنبه‌های مکالمه  باکتری‌ها (و نه همه آنها) ایده‌هایی را برای استفاده از این پدیده مهم در ذهن محققان ایجاد کرده است که تعدادی از آنها در اینجا نام برده شده و به دلیل […]

اصول فنی تجهیزات آزمایشگاهی (۲)

اصول فنی تجهیزات آزمایشگاهی قسمت دوم: روش‌های اسپکتروفتومتری  مهندس احسان درخشان نیا Bme.ehsan@gmail.com     اسپکتروفتومتر اشکال مختلف اسپکتروفتومتری در بیشتر وسایل آزمایشگاهی بیوشیمی، کاربرد دارند. به‌طور‌کلی عبارت اسپکتروفتومتر، به‌عنوان یک اصطلاح عام برای یک گروه یا یک طبقه از وسایل آزمایشگاهی بکار می‌رود که فتومترها در این گروه قرار دارند. دستگاه اسپکتروفتومتر از دو […]

مکانیسم‌های بیماری‌زایی موکورمایکوزیس در بیماران کووید-۱۹ 

مکانیسم‌های بیماری‌زایی موکورمایکوزیس در بیماران کووید-۱۹  دکتر صادق خداویسی استادیار قارچ‌شناسی پزشکی، گروه انگل‌شناسی و قارچ‌شناسی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی تهران ریحانه سادات کیائی دانشجوی کارشناسی ارشد قارچ‌شناسی پزشکی، گروه انگل‌شناسی و قارچ‌شناسی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی تهران   موکورمایکوزیس مرتبط با بیماری کووید-۱۹ (CAM)، یک تهدید در حال ظهور در سطح جهانی است. ظهور […]

ضدعفونی‌سازی با استفاده از  UV و Ozone

  ضدعفونی‌سازی با استفاده از  UV و Ozone واحد تحقیق و توسعه نانو ویو UV و طیف طول‌‌موج‌های آن: نور فرابنفش (Ultra Violet) که به اختصار به آن UV گفته می‌شود، موجی است که در گستره امواج الکترومغناطیس است و طول‌موج آن در محدوده ۱۰۰ الی ۴۰۰ نانومتر بوده که در طیف امواج الکترومغناطیس، بعد […]

آسپرجیلوس (۱۱)

آسپرجیلوس بخش یازدهم دکتر محمد قهری درمان و پیشگیری از آسپرجیلوزیس آسپرجیلوزیس آلرژیک حالت خفیف این بیماری ممکن است نیازی به درمان نداشته باشد. پردنیزون داروی انتخابی است، زیرا در کم کردن علائم، بهبود عکس‌های رادیولوژیک ریه و پاک کردن کشت‌های مثبت خلط مؤثر است. رژیم معمولی دارویی شامل تجویز با دوز ۱mg/Kg/d تا زمانی […]

تاریخچه بالینی، تشخیص و بحث (۶)

تاریخچه بالینی، تشخیص و بحث  (قسمت ۶) مراد رستمی: کارشناس ارشد بیوشیمی بالینی معصومه جرفی: کارشناس ارشد میکروب‌شناسی   مورد (Case) 21 تاریخچه بالینی: برای یک دختربچه ۸ ساله با سابقه هیپوگلیسمی نوزادی، سندرم Beckwith-Wiedemann تشخیص داده شد. او هپاتواسپلنومگالی داشت و در اسکن اولتراسوند شکمی، دارای توده آدرنال دوطرفه بود. در هنگام تجویز داروی […]

MicroRNA و سرطان (۵)

MicroRNA و سرطان (بخش پنجم)  زهرا اصغری لالمی (دانشجوی دکتری ژنتیک مولکولی)    روش‌های درمانی با microRNA در طول سال‌های اخیر، استراتژی‌های درمان تومور بر پایه‌ی microRNA به‌طور عمده به شرح زیر توصیف شده است: ۱: مهار تکثیر یا القای آپوپتوزیس سلول‌های توموری توسط وارد کردن microRNA‌های اگزوجنوس که microRNAهای سرکوبگر تومور بوده و در […]

سندرم کمبود آدنوزین دِآمیناز ۲

سندرم کمبود آدنوزین دِآمیناز ۲ Adenosine Deaminase 2 Deficiency Syndrome شاهین اسعدی (دانشجوی دکتری تخصصی ژنتیک پزشکی) کلیاتی از سندرم کمبود آدنوزین دِآمیناز ۲ (ADA2) سندرم ADA2 یک اختلال ژنتیکی است که با التهاب غیرطبیعی بافت‌های مختلف، به ویژه عروق خونی (واسکولیت) مشخص می‌شود. علائم و نشانه‌ها می‌تواند در هر زمان از اوایل کودکی تا […]

ارتباط کم‌خونی فقر آهن با هموگلوبین گلیکوزیله (HbA1C)

ارتباط کم‌خونی فقر آهن با هموگلوبین گلیکوزیله (HbA1C) نجمه فکری، کارشناس ارشد بیوشیمی، سوپروایزر و مسئول بخش بیوشیمی آزمایشگاه پاسارگاد، کرج،   ایمیل pasargadzzma@yahoo.com. حسین حاجی ابوالحسنی، دکترای علوم آزمایشگاهی، مؤسس و مسئول فنی آزمایشگاه پاسارگاد، کرج،   ایمیل pasargadzzma@yahoo.com. مرضیه حاجی ابوالحسنی، پزشک عمومی، کرج، ایمیل pasargadzzma@yahoo.com.     چکیده: در این تحقیق ارتباط کم‌خونی فقر […]

نکات مهم کاربردی در میکروب‌شناسی بالینی (۶)

نکات مهم کاربردی در میکروب‌شناسی بالینی قسمت ششم  دکتر مریم متوسل دکتری تخصصی باکتری‌شناسی استادیار دانشکده پیراپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی شیراز   پوست شامل سه لایه اپیدرم (Epidermis)، درم (Dermis) و زیرجلد (Subcutaneous) است. که هر لایه شامل اجزای مختلف هستند. یکی از پوست شامل سه لایه اپیدرم (Epidermis)، درم (Dermis) و زیرجلد (Subcutaneous) است. […]

تشخیص آزمایشگاهی اختلالات کمی و کیفی کمبود فاکتور یک انعقادی

تشخیص آزمایشگاهی اختلالات کمی و کیفی کمبود فاکتور یک انعقادی اکبر درگلاله۱، حسن مروتی۲ ۱: گروه هماتولوژی و طب انتقال خون، دانشگاه علوم پزشکی ایران ۲: عضو هیئت علمی مرکز تحقیقات واکسن و سرم‌سازی رازی    اختلالات کیفی فیبرینوژن در اختلالات کیفی فیبرینوژن، جهش‌های غیرنول شایع‌تر هستند (۹۵, ۹۴). بیشتر موارد دیس‌فیبرینوژنمی به دلیل موتاسیون […]

microRNA و سرطان (۴)

microRNA و سرطان  (بخش چهارم)   زهرا اصغری لالمی (دانشجوی دکتری ژنتیک مولکولی)   microRNA ابزاری برای شناسایی و تشخیص سرطان تکنولوژی “Omics“ شناسایی و درمان سرطان را به میزان زیادی تسهیل کرده است. ریزآرایه‌های[۱] microRNA می‌توانند بیان چند صد ژن را در یک نمونه‌ی بافتی از طریق هیبریداسیون microRNAها با توالی‌های هدف نشان‌دارشده شناسایی […]

 اهمیت ثبت پیشامدهای برنامه کنترل کیفیت

 اهمیت ثبت پیشامدهای برنامه کنترل کیفیت دکتر رزیتا خنافری دانش‌آموخته آزمایشگاه     در این شماره قصد دارم به شما نشان دهم اگر پیشامدهای برنامه کنترل کیفیت را ثبت نکنید چه اتفاقی در طراحی برنامه کنترل کیفیت شما رخ خواهد داد. به طور کلی، هر وقت به دنبال رخدادهایی مانند تغییر شماره ساخت معرف، شاهد […]

روش‌های تشخیص سالک جلدی

­­­­روش‌های تشخیص سالک جلدی  آزمایشگاه مرکز بهداشت شهرستان چناران بخش انگل‌شناسی رضا دلفانی- دانشجوی کارشناسی ارشد انگل‌شناسی   مقدمه لیشمانیوزها مجموعه‌ای از بیماری‌های انگلی ناشی از گونه‌هایی از جنس لیشمانیا هستند که در مناطق گرمسیری امریکا- آفریقا و شبه‌قاره هند و در نواحی نیمه گرمسیری آسیای جنوب غربی و ناحیه مدیترانه به شکل اندمیک وجود […]

سیستم HLA: ایمونوبیولوژی، تکنیک‌های HLA تایپینگ، آنتی‌بادی اسکیرینینگ و کراس مچ

سیستم HLA: ایمونوبیولوژی، تکنیک‌های HLA تایپینگ، آنتی‌بادی اسکیرینینگ و کراس مچ لیلا خانی، کارشناس ارشد ایمونولوژی، دپارتمان HLA تایپینگ آزمایشگاه تخصصی نوبل ساغر ذاکری، کارشناس ارشد ژنتیک، دپارتمان HLA تایپینگ آزمایشگاه تخصصی نوبل   آنتی‌ژن‌های لوکوسیت انسانی[۱] (HLA) نقش اساسی در تنظیم پاسخ‌های ایمنی ایفا می‌کنند. سیستم HLA با پلی‌مورفیسم قابل توجهش، نقش بی‌همتایی در […]

تاریخچه بالینی، تشخیص و بحث ( ۵)

تاریخچه بالینی، تشخیص و بحث (قسمت ۵) مراد رستمی: کارشناس ارشد بیوشیمی بالینی معصومه جرفی: کارشناس ارشد میکروب‌شناسی با سلام و احترام مطالب زیر برگرفته از ویرایش ششم (۲۰۱۸) کتاب Tietz textbook of clinical chemistry and molecular diagnostics می‌باشد. در برخی موارد، به نظر می‌رسد که برای رسیدن به تشخیص قطعی، بررسی‌ها و انجام آزمایش‌های […]

ESR آزمایشی با قدمت صد ساله با کاربردهای جدید

ESR آزمایشی با قدمت صد ساله با کاربردهای جدید دکتر حبیب‌الله گل‌افشان عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی شیراز نگین شکرگزار کارشناس ارشد هماتولوژی دانشگاه علوم پزشکی شیراز   دکتر Edmund Faustyn در سال ۱۸۹۷ مشاهده کرد که سرعت رسوب گلبول‌های قرمز در افراد مختلف یکسان نیست و در سال ۱۹۱۸ دکتر رابرت Fahraeus مشاهده […]

نقش Quorum sensing در باکتری‌ها (۲)

  نقش Quorum sensing در باکتری‌ها (بخش دوم) لیلا دهاقین فوق‌لیسانس بیماری‌شناسی گیاهی – دانش‌آموخته دانشگاه تربیت مدرس   در بخش قبلی، در مورد مفاهیم و ساختار Quorum Sensing(Q.S)  در باکتری بحث گردید. در این مقاله در خصوص نقش Quorum Sensing در باکتری‌های گرم مثبت و تنظیم‌کننده‌های این پدیده در باکتری‌ها مطالبی ارائه می‌گردد.   […]

سندرم کرایگلر نجار Crigler-Najjar syndrome

سندرم کرایگلر نجار Crigler-Najjar syndrome   شاهین اسعدی (دانشجوی ژنتیک مولکولی)،  مهسا جمالی (کارشناس ارشد ژنتیک)   سندرم کرایگلر نجار یک اختلال ژنتیکی نادر است که نقص در کونژوگه کردن بیلی‌روبین در کبد با عدم توانایی تبدیل صحیح و دفع بیلی‌روبین از بدن همراه است، به عبارتی این سندرم در متابولیسم بیلی‌روبین تأثیر گذاشته و […]

تاریخچه بالینی، تشخیص و بحث ( ۴)

تاریخچه بالینی، تشخیص و بحث (قسمت ۴) مراد رستمی: کارشناس ارشد بیوشیمی بالینی، دانشگاه علوم پزشکی اهواز معصومه جرفی: کارشناس ارشد میکروب شناسی، دانشگاه علوم پزشکی اهواز با سلام و احترام مطالب زیر برگرفته از ویرایش ششم (۲۰۱۸) کتاب Tietz textbook of clinical chemistry and molecular diagnostics می‌باشند. در برخی موارد، به‌نظر می‌رسد که برای […]

microRNA و سرطان (۳)

microRNA و سرطان (بخش سوم)  زهرا اصغری لالمی (دانشجوی دکتری ژنتیک مولکولی)     ۱: اهمیت تغییر بیان microRNA در تومورها هاناهان[۱] و وینبرگ[۲] (۱) پیشنهاد کردند که نشانه‌های سرطان در انسان، شامل ۶ قابلیت بیولوژیکی (شامل حفظ سیگنالینگ پرولیفراتیو، فرار از سرکوبگران رشد، مقاومت در برابر مرگ سلولی، توانایی جاودانگی همانندساز، فعال‌سازی تهاجم و […]

روش‌های مختلف تشخیص کیست هیداتیک

روش‌های مختلف تشخیص کیست هیداتیک صفا آریامند ۱، شهرام خادم وطن ۱ ۱: دپارتمان انگل‌شناسی و قارچ‌شناسی دانشگاه علوم پزشکی ارومیه   مقدمه: کیست هیداتیک یکی از قدیمی‌ترین بیماری‌های شناخته‌شده بشر است. بقراط و ارسطو از آن به‌عنوان کیسه‌ای پر از آب یاد کرده‌اند. در قرن نهم میلادی، رازی پزشک ایرانی به این بیماری توجه […]

پارامترهای یاخته‌ سرخ بین پرسنل نظامی شهرهای بندرعباس و تهران

 مقایسه پارامترهای یاخته‌ سرخ بین پرسنل نظامی ساکن شهرهای بندرعباس و تهران و اهمیت آن علی تُرشیزی، کارشناس آزمایشگاه بیمارستان نیروی دریایی سپاه پاسداران شهر بندرعباس فرخنده معصوم‌نژاد، کارشناس آزمایشگاه نویسنده مسئول: دکتر امیرسیدعلی مهبد، دانشیار بازنشسته دانشگاه علوم پزشکی ارتش جمهوری اسلامی ایران   چکیده مقدمه: هدف از این مطالعه بررسی تأثیرات اختلاف فشار […]

تجهیزات سنجش مایعات؛ سانتریفیوژ و رفراکتومتری (۱)

اصول فنی تجهیزات آزمایشگاهی قسمت اول تجهیزات سنجش مایعات؛ سانتریفیوژ و رفراکتومتری مهندس احسان درخشان‌نیا Bme.ehsan@gmail.com   سانتریفیوژ سانتریفیوژ- Centrifuge وسیله‌ای است جهت سرعت بخشیدن به جدا شدن ذراتی که وزن‌های متفاوت دارند. اساس و مبنای این جداسازی مبتنی بر اثر نیروی جاذبه زمین است. در این روش جداسازی، ذرات براساس حرکت چرخشی که سانتریفیوژ […]

ردیابی آسپرژیلوس‌‍‌‌ها در نمونه‌های BAL با استفاده از روش‌های قارچ‌شناختی (آزمایش مستقیم و کشت) و روش‌های مولکولی (Nested-PCR و Real-time PCR) به‌‍‌‌‌‍‌‌منظور تشخیص سریع و دقیق آسپرژیلوزیس ریوی در بیماران مستعد

ردیابی آسپرژیلوس‌‍‌‌ها در نمونه‌های BAL با استفاده از روش‌های قارچ‌شناختی (آزمایش مستقیم و کشت) و روش‌های مولکولی (Nested-PCR و Real-time PCR) به‌‍‌‌‌‍‌‌منظور تشخیص سریع و دقیق آسپرژیلوزیس ریوی در بیماران مستعد دکتر حسین زرین‌فر استادیار قارچ‌شناسی پزشکی، دانشکده پزشکی، مرکز تحقیقات آلرژی، دانشگاه علوم پزشکی مشهد   مقدمه و اهداف: عفونت‌های مهاجم قارچی ریوی به […]

کروماتوگرافی مایع با کارآیی بالای دناتوره

کروماتوگرافی مایع با کارآیی بالای دناتوره دکتر مهدی فصیحی رامندی (عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی بقیه‌ا… (عج)) زهرا کریمی (مرکز تحقیقاتی زیست سلول پژوهان تدبیر) دکتر رضا میرنژاد (دانشیار دانشگاه)   کروماتوگرافی مایع با کارآیی بالای دناتوره[۱](dHPLC) روشی سریع و قابل اعتماد برای غربالگری تغییرات DNA می‌باشد. این تکنیک می‌تواند در چند دقیقه، جانشینی […]

ویژگی‌های مطلوب یک گستره خون محیطی  و شمارش افتراقی در حالت نرمال

ویژگی‌های مطلوب یک گستره خون محیطی  و شمارش افتراقی در حالت نرمال دکتر حبیب‌الله گل‌افشان   نمونه مربوط به آزمایش CBC یا هموگرام در لوله‌های با سرپوش ارغوانی (Lavender) حاوی K2EDTA یا Na2EDTA و یا K3EDTA به آزمایشگاه ارسال می‌شود. تهیه اسلاید در ۲ تا ۳ ساعت از نمونه‌گیری کیفیت خوبی را ارائه می‌دهد و […]

سیفیلیس: ظهور دوباره‌ی یک دشمن قدیمی

سیفیلیس: ظهور دوباره‌ی یک دشمن قدیمی شبنم موتابی کارشناس علوم آزمایشگاهی، کارشناس ارشد باکتری‌شناسی چکیده: سیفیلیس از عفونت با ترپونما پالیدوم زیرگونه‌ی پالیدوم، باکتری فنری شکلی ناشی می‌شود که هنوز قابل کشت نیست و معمولاً از طریق تماس جنسی با شریک آلوده یا از مادر آلوده‌ به جنین منتقل می‌شود. هیچ واکسنی برای پیشگیری از […]

نقش NGS در تحقیقات سرطان و کاربرد بالینی آن (۲)

آزمایشگاه و بالین نقش NGS در تحقیقات سرطان و کاربرد بالینی آن (قسمت دوم) دکتر محسن منشدی آزمایشگاه تشخیص طبی دکتر منشدی www.manshadilab.com   کاربرد بالینی NGS، علاوه بر کمک به پژوهشگران در درک بهتر تأثیرات جهش در ایجاد و تکامل سرطان، پیش از این نیز در بسیاری از موارد از جمله تشخیص پیش از […]

microRNA و سرطان (۲)

microRNA و سرطان  (بخش دوم)   زهرا اصغری لالمی (دانشجوی دکتری ژنتیک مولکولی دانشگاه آزاد پرند)   سرطان نتیجه‌ی خروج سلول‌ها از مسیرهای درست تنظیمی، تکثیری و تمایزی است. خودکارآمدی[۱] در سیگنال‌های رشد، غیرحساس شدن به سیگنال‌های مهارکننده‌ی رشد، اجتناب از مرگ سلولی برنامه‌ریزی‌شده، پتانسیل نامحدود تکثیر، حفظ رگ‌زایی و تهاجم بافتی و متاستاز، منجر به […]

بیوتروریسم و نقش آزمایشگاه میکروب‌شناسی در تشخیص حوادث بیولوژیک

بیوتروریسم و نقش آزمایشگاه میکروب‌شناسی در تشخیص حوادث بیولوژیک عارف عاطفی۱*، امیرحسین احمدیه یزدی۲ ۱-کارشناس ارشد بیوتکنولوژی میکروبیولوژی، مرکز تحقیقات بیماری‌های عفونی، دانشگاه علوم پزشکی شهید صدوقی یزد، یزد، ایران ۲-کارشناس بیوتکنولوژی، دانشگاه تبریز، آذربایجان شرقی، ایران   ترور و تروریسم: در اصطلاحات روابط بین‌الملل ترور و تروریسم به فعالیت‌های نابود‌کننده و مخوف بازیگران دولتی […]

سندرم بیرت-هاگ-دوب

سندرم بیرت-هاگ-دوب Birt–Hogg–Dubé Syndrome   شاهین اسعدی (دانشجوی ژنتیک مولکولی)، مهسا جمالی (کارشناس ارشد ژنتیک) نگارنده مسئول: شاهین اسعدی (Molecular Geneticist)   کلیاتی از سندرم بیرت-هاگ-دوب سندرم بیرت-هاگ-دوب، یک اختلال نادر ژنتیکی پوست است که با پاپول در پوست سر، صورت و نیم‌تنه بالایی همراه است. این تومورهای خوش‌خیم (هامارتوم) فولیکول مو، فیبروفولیکلوما نامیده می‌شوند. […]

چرخه سلولی

چرخه سلولی الهام پوییده۱، دکتر احسان عارفیان۲، دکتر عباس اخوان سپهی۳ ۱: کارشناس ارشد میکروبیولوژی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم تحقیقات، تهران، ایران dr.pouide @gmail.com. ۲: استادیار بخش ویروس‌شناسی، دانشکده زیست‌شناسی، پردیس علوم پایه، دانشگاه تهران، تهران، ایران arefian@ut.ac.ir ۳: استاد گروه میکروبیولوژی، دانشکده علوم زیستی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران شمال، تهران، ایران   […]

درمان مالاریا

درمان مالاریا (Treatment of Malaria) گردآوری و تألیف: دکتر احمد مردانی استادیار مؤسسه عالی آموزشی و پژوهشی طب انتقال خون   هدف از درمان مالاریا، از بین بردن علائم بالینی از طریق قطع شیزوگونی (schizogony) و حذف انگل‌ها از خون و همچنین اطمینان از عدم عود (relapse) بیماری با نابودی هیپنوزوئیت‌ها (hypnozoites) است. در درمان […]

میکوزهای پوستی (۵)

میکوزهای پوستی بخش پنجم دکتر محمد قهری www.ghahri.ir ویژگی‌های گونه‌های مهم درماتوفیت‌ها   (ادامه)   تریکوفیتون منتاگروفیتس تریکوفیتون منتاگروفیتس دارای دو فرم مشخص آنتروپوفیلیک و زوفیلیک است. Trichophytonmentagrophytes var interdigitale آنتروپوفیلیک و T. mentagrophytes var mentagrophytes واریته‌ی حیوان‌دوست است. تلومورف‌ها عبارتند از Arthrodermavanbreuseghemii و Arthrodermabenhamiae. لزیون‌های پوسته‌دار وزیکولی همراه با اگزودای سروز در کف پا ناشی […]

میاستنی گراویس

میاستنی گراویس پاسخ ایمونولوژیک علیه یک یا چند پروتئین از منطقه واسطه‌ای عصبی– عضلانی زهرا سادات حشمتی دانشجوی کارشناسی رشته ژنتیک Zahra–heshmati@yahoo.com   میاستنی همپای ام‌اس در حال پیشرفت و شیوع است میاستنی یک بیماری خودایمنی[۱] است که طی آن آنتی‌بادی‌های ضد گیرنده‌هایی که مسئولیت پایداری و انقباض عضلات را برعهده دارند، ساخته می‌شوند، به […]

عوارض انتقال خون (۲۰)

درباره اهدای خون بیشتر بدانیم (قسمت چهل و سوم) عوارض انتقال خون (۲۰) علی‌اصغر صفری فرد کارشناس ارشد خون‌شناسی و بانک خون کارشناس عالی سازمان انتقال خون ایران safarifardas@ gmail.com www.shokofanews.blogsky.com   تشخیص آلودگی باکتریایی در خون و فرآورده‌های آن انتخاب یک روش ایده‌آل به‌منظور نمایش آلودگی باکتریایی باید چندین ویژگی مهم داشته باشد: روش […]

فوتوداینامیک‌تراپی سرطان

فوتوداینامیک‌تراپی سرطان محمدحسین مبلغ حسینی (کارشناس علوم آزمایشگاهی، دانشجوی کارشناسی ارشد ژنتیک) تاریخچه: فوتوداینامیک‌تراپی (PDT) زیرمجموعه فوتوتراپی می‌باشد. فوتوتراپی روش جدیدی نیست؛ چهار هزار سال قبل، مصریان باستان برای درمان بیماری پوستی ویتلیگو (برص) از این روش استفاده می‌کردند. آنها به بیمار، گیاهی بنام amnimajus می‌خوراندند و بعد وی را در معرض نور خورشید قرار […]

تکنیک Invader

تکنیک Invader دکتر مهدی فصیحی رامندی (عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی بقیه ا… (عج)) زهرا کریمی (مرکز تحقیقاتی زیست سلول پژوهان تدبیر) دکتر رضا میرنژاد (دانشیار دانشگاه)   تکنیک Invader assay یک روش مناسب تعیین ژنوتیپ برای بررسی DNA ژنومیک می‌باشد. علیرغم اینکه در این تکنیک الزامی به تکثیر قطعه موردنظر نیست (هرچند که […]

آنتی‌ژن‌های پلاسمودیوم فالسی‌پاروم

آنتی‌ژن‌های پلاسمودیوم فالسی‌پاروم (Antigens of Plasmodium falciparum) گردآوری و تألیف: دکتر احمد مردانی، استادیار مؤسسه عالی آموزشی و پژوهشی طب انتقال خون   Abbreviations: AMA (apical membrane antigen) CSP (circamsporozoite protein) EBA (erythrocyte binding antigen) GLURP (glutamate-rich protein) HLA (human leukocyte antigen) HSP (heat-shock protein) IRBCs (infected red blood cells) KAHRP (knob-associated histidine-rich protein) KP […]

سندرم دوئن

سندرم دوئن Duane syndrome شاهین اسعدی (دانشجوی ژنتیک مولکولی) مهسا جمالی (کارشناس ارشد ژنتیک)   نگارنده مسئول: شاهین اسعدی (Molecular Geneticist)     کلیاتی از سندرم دوئن سندرم دوئن، یک اختلال نادر مادرزادی و ژنتیکی است که باعث انحراف چشم و ناتوانی در حرکت چشم به سمت افقی (گوشه‌ها) جهت دیدن اطراف می‌شود. علاوه بر […]

نقش NGS در تحقیقات سرطان و کاربرد بالینی آن (۱)

آزمایشگاه و بالین نقش NGS در تحقیقات سرطان و کاربرد بالینی آن  (قسمت اول) دکتر محسن منشدی آزمایشگاه تشخیص طبی دکتر منشدی www.manshadilab.com چکیده کاربرد گسترده‌ی NGS، به‌طور عمده از میان غربالگری کل ژنوم، اگزوم و ترانسکریپتوم، اطلاعات باارزشی را از وضیعت سلول‌های سرطانی در اختیار ما قرار می‌دهد. همراه با استفاده از ابزار بیوانفورماتیک، […]

پلتفرم جدید برای تشخیص جامع بیماری‌های اتوایمیون

پلتفرم جدید برای تشخیص جامع بیماری‌های اتوایمیون علی عجمی، دکتری علوم آزمایشگاهی محمدرضا سجادیه، دکتری ایمونولوژی مسعود عدالتی، متخصص پاتولوژی الهام ملکی، مریم نصر اصفهانی، لیلا حق‌شناس، مهدی جعفری، منصور شجریان: گروه R&D آزمایشگاه نوبل آزمایشگاه تشخیص طبی نوبل، اصفهان   اختصارات AAb: Autoantibody ANA: Antinuclear antibody ACyA: Anticytoplasmic antibody ANCA: Antineutrophil cytoplasmic antibody AASV: […]

 اصول سترون‌سازی (Sterilization)، ضدعفونی (Disinfection) و گندزدایی (Antisepsis) در مراکز پزشکی (۱۵)

 اصول سترون‌سازی (Sterilization)، ضدعفونی (Disinfection) و گندزدایی (Antisepsis) در مراکز پزشکی (۱۵) تألیف: دکتر احمد مردانی مرکز تحقیقات سازمان انتقال خون، مؤسسه عالی آموزشی و پژوهشی طب انتقال خون   احتیاط‌های عمومی (UP) در سال ۱۹۸۵، مرکز کنترل بیماری‌ها (CDC) برای جلوگیری از انتقال عوامل عفونی منتقله از راه خون دستورالعمل‌هایی را تحت عنوان احتیاط‌های […]

بیوتروریسم نوین و کاربرد بیوریگولاتورها در بیوتروریسم نوین

بیوتروریسم نوین و کاربرد بیوریگولاتورها در بیوتروریسم نوین  عارف عاطفی۱*، امیرحسین احمدیه یزدی۲ ۱- کارشناس ارشد بیوتکنولوژی میکروبیولوژی، مرکز تحقیقات بیماری‌های عفونی، دانشگاه علوم پزشکی شهید صدوقی یزد، یزد، ایران ۲- کارشناس بیوتکنولوژی، دانشگاه تبریز، آذربایجان شرقی، ایران  بیوتروریسم و جنگ بیولوژیک: انسان‌ها همواره در طول تاریخ از امکانات و تکنولوژی‌های در دسترس برای کشتار، […]

تکنیک SSCP

تکنیک SSCP دکتر مهدی فصیحی رامندی (عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی بقیه ا… (عج)) زهرا کریمی (مرکز تحقیقاتی زیست سلول پژوهان تدبیر) دکتر رضا میرنژاد (دانشیار دانشگاه)     تکنیکSCCP[1]  برای اولین بار در سال ۱۹۸۹ توسط orita و همکارانش برای تعیین جهش‌ها و چند شکلی‌ها به‌کار رفت. عقیده بر این است که تعیین […]

ترکیب داروهای گیاهی با آنتی‌بیوتیک‌ها

  توسعه‌ی درمان‌های ضد میکروبی جدید: ترکیب داروهای گیاهی با آنتی‌بیوتیک‌ها شبنم موتابی، کارشناس علوم آزمایشگاهی، کارشناس ارشد باکتری شناسی   چکیده: تقریباً ۹۰ سال پیش کشف پنی‌سیلین، تحولی در درمان بیماری‌های باکتریایی ایجاد کرد. از آن زمان تاکنون، آنتی‌بیوتیک‌های متعدد دیگری از باکتری‌ها و قارچ‌ها کشف شده یا از مواد شیمیایی ساخته شده‌اند و […]

اصول سترون‌سازی (Sterilization)، ضدعفونی (Disinfection) و گندزدایی (Antisepsis) در مراکز پزشکی (۱۴)

  اصول سترون‌سازی (Sterilization)، ضدعفونی (Disinfection) و گندزدایی (Antisepsis) در مراکز پزشکی (۱۴) تألیف: دکتر احمد مردانی مرکز تحقیقات سازمان انتقال خون، مؤسسه عالی آموزشی و پژوهشی طب انتقال خون   ۱۹- نمک طعام یا کلرید سدیم (Sodium Chloride) حساسیت و یا مقاومت میکروب‌ها به غلظت‌های مختلف نمک طعام (NaCl) متفاوت است، امّا رشد اغلب […]

میکوزهای پوستی (۴)

میکوزهای پوستی بخش چهارم دکتر محمد قهری www.ghahri.ir   ویژگی‌های گونه‌های مهم درماتوفیت‌ها درماتوفیت‌ها بر طبق خصوصیات مرفولوژیک ماکروکونیدی آنها به ۳ گروه به اسامی تریکوفیتون/ میکروسپوروم/ و اپیدرموفیتون طبقه‌بندی می‌شوند. در این سه گروه ویژگی‌های ۹ گونه‌ای که به‌طور معمول از ضایعات کچلی جدا می‌شوند مورد بررسی قرار می‌گیرند.   جنس تریکوفیتون خصوصیت مهم […]

بررسی آزمایشگاهی سطوح کورتیزول و اپی‌نفرین در بین افراد با نمره امید و شادکامی بالا و پایین

بررسی آزمایشگاهی سطوح کورتیزول و اپی‌نفرین در بین افراد با نمره امید و شادکامی بالا و پایین مراد اعظمی (کارشناس ارشد روان‌شناسی عمومی، دانشجوی کارشناسی ناپیوسته‌ی علوم آزمایشگاهی) Azami13477@gmail.com   چکیده‌: اکثریت قریب‌ به‌اتفاق پژوهش‌های حوزه‌ روان‌شناسی تا به‌ امروز، حول موضوعات و حالات منفی و نوروتیک روان‌شناختی (مانند افسردگی، اضطراب، وسواس و …) و […]

  ده حقیقت  در مورد HIV

  ده حقیقت  در مورد HIV گزارش سازمان جهانی بهداشت (WHO)- 2017 مدینه پورمحمد پورناکی، کارشناس ارشد علوم ارتباطات اجتماعی، کارشناس سازمان انتقال خون ایران Madin1758@yahoo.com     حقیقت اول: HIV (ویروس نقص ایمنی انسانی) سلول‌های سیستم ایمنی را آلوده می‌کند عفونت موجب تخریب پیشرونده سیستم ایمنی بدن می‌شود و توانایی بدن را برای دفاع در […]

سندرم زلوگر Zellweger Syndrome

سندرم زلوگر Zellweger Syndrome شاهین اسعدی (دانشجوی ژنتیک مولکولی)، مهسا جمالی (کارشناس ارشد ژنتیک) نگارنده مسئول: شاهین اسعدی (Molecular Geneticist)   کلیاتی از سندرم زلوگر سندرم زلوگر که به‌عنوان سندرم سربروهپاتورنال نیز شناخته می‌شود یک اختلال ژنتیکی نادر است که با کاهش یا عدم وجود آنزیم پراکسی‌زوم کاربردی، در سلول‌های انسان همراه است. اختلالات طیف […]

میکوزهای پوستی (۳)

میکوزهای پوستی بخش سوم دکتر محمد قهری www.ghahri.ir   اپیدمیولوژی درماتوفیتوزها درماتوفیتوزها ازجمله‌ی بیماری‌های شایع قارچی هستند و در واقع گفته می‌شود که حداقل ۱۰ درصد از جمعیت جهان مبتلا به عفونت‌های درماتوفیتی می‌باشند. روش معمولی ایجاد عفونت شامل تماس مستقیم با افراد یا حیوانات، یا خاک آلوده است، همچنین به‌وسیله‌ی گسترش غیرمستقیم توسط تشک‌های […]

تاریخچه بالینی، تشخیص و بحث (۳)

تاریخچه بالینی، تشخیص و بحث (قسمت ۳) مراد رستمی: کارشناس ارشد بیوشیمی بالینی، دانشگاه علوم پزشکی اهواز معصومه جرفی: کارشناس ارشد میکروب‌شناسی، دانشگاه علوم پزشکی اهواز با سلام و احترام                                                                                               مطالب زیر برگرفته از ویرایش ششم (۲۰۱۸) کتاب Tietz textbook of clinical chemistry and molecular diagnostics می‌باشند. در برخی موارد، به‌نظر می‌رسد که برای رسیدن […]

تشخیص آزمایشگاهی نئوپلاسم‌های بافت خون‌ساز ۲۰۱۷ (۳)

تشخیص آزمایشگاهی نئوپلاسم‌های بافت خون‌ساز ۲۰۱۷ قسمت سوم دکتر حبیب‌الله گل‌افشان عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی شیراز نگین شکرگزار کارشناس ارشد هماتولوژی و بانک خون دانشگاه علوم پزشکی شیراز   کاربردهای ایمونوهیستوشیمی در نئوپلاسم‌های خون روش‌های ایمونوهیستوشیمی روی برش‌های غدد لنفاوی یا برش‌های بافتی مغز استخوان انجام می‌گیرد و نقش مهمی در تشخیص لنفوما […]

واکسن مالاریا (Malaria Vaccine)

واکسن مالاریا (Malaria Vaccine) گردآوری و تألیف: دکتر احمد مردانی استادیار مؤسسه عالی آموزشی و پژوهشی طب انتقال خون     Abbreviations: ADCC (antibody-dependent cellular cytotoxicity) AMA (apical membrane antigen) CSP (circamsporozoite protein) DNA (deoxyribonucleic acid) GAS (genetically attenuated sporozoites) HLA (human leukocyte antigen) LSA (liver stage antigen) MSP (merozoite surface protein) RAS (radiation attenuated […]

تضمین کیفیت در آزمایش‌های روتین سرولوژی

تضمین کیفیت در آزمایش‌های روتین سرولوژی نویسنده: محمدرضا یزدانی، کارشناس ارشد ایمنی‌شناسی دانشگاه علوم پزشکی شیراز   آزمایش‌های سرولوژی برای نشان دادن آنتی‌ژن در سرم و یا پاسخ بدن انسان به عوامل عفونی انجام می‌شود. اهمیت تشخیصی آنها در نمایش افزایش تیتر آنتی‌بادی‌ها در برابر عوامل مسبب یک عفونت پیشرونده است. آزمایشات سرولوژیک در مطالعه‌های […]

ویروس چیست؟

ویروس چیست؟  دکتر مصطفی مهابادی (استادیار دانشگاه)   بیرجینگ دانشمند هلندی اولین بار کلمه ویروس (Virus) که به زبان لاتین به معنای سم است را بکار برد. در سال‌های قبل از قرن نوزده، محققین مشاهده کردند عوامل بعضی از بیماری‌ها از باکتری‌ها کوچک‌ترند که عوامل قابل پالایه شدن توصیف شدند. در سال ۱۸۹۲ برای اولین […]

MicroRNA و سرطان (۱)

MicroRNA و سرطان (بخش اول) زهرا اصغری لالمی (دانشجوی دکتری ژنتیک مولکولی دانشگاه آزاد پرند)   در سال‌های اخیر انواع متفاوتی از RNAها شناسایی شده‌اند که وظایفی بیش از نقش معمول RNA در نظریه‌ی اساسی زیست‌شناسی مولکولی واتسون دارند. در نظریه واتسون، RNA واسطه‌ی انتقال اطلاعات میان DNA و پروتئین است. این نقش به عهده‌ی […]

اصول سترون‌سازی (Sterilization)، ضدعفونی (Disinfection) و گندزدایی (Antisepsis) در مراکز پزشکی (۱۳)

  اصول سترون‌سازی (Sterilization)، ضدعفونی (Disinfection) و گندزدایی (Antisepsis) در مراکز پزشکی (۱۳) تألیف: دکتر احمد مردانی مرکز تحقیقات سازمان انتقال خون، مؤسسه عالی آموزشی و پژوهشی طب انتقال خون   ۱۴- ویرکن (Virkon) ویرکن، ماده‌ای با خاصیت ویروس‌کشی (Virucidal) و ضدعفونی‌کنندگی که قادر است تمامی اعضای ۱۷ خانواده ویروسی را که انسان و حیوانـات […]

عوارض انتقال خون (۱۹)

درباره اهدای خون بیشتر بدانیم (قسمت چهل و دوم) عوارض انتقال خون (۱۹) علی‌اصغر صفری فرد کارشناس ارشد خون‌شناسی و بانک خون کارشناس عالی سازمان انتقال خون ایران safarifardas@ gmail.com www.shokofanews.blogsky.com   عوامل باکتریایی در آلودگی خون و فرآورده‌های خون ارگانیسم‌های سرمادوست به‌خصوص یرسینیا انترکولیتیکا و برخی از انواع سودوموناها می‌توانند در دمای ذخیره‌سازی در […]

رابطۀ RDW با آنمی فقر آهن و کاهش بار اقتصادی منتج از آزمایشات غیر ضروری

رابطۀ RDW با آنمی فقر آهن و کاهش بار اقتصادی منتج از آزمایشات غیر ضروری  دکتر سیدکاظم بیدکی۱، مرتضی داودی۲ ۱– متخصص ژنتیک، استاد دانشگاه پیام نور واحد تهران شرق ۲– دانشجوی دکتری بیوشیمی   خلاصه: جهت تشخیص آنمی فقر آهن، (Iron Deficiency Anemia) یا IDA علاوه بر علائم کلینیکی، استفاده از خدمات پاراکلینیک نظیر […]

تکنیک‌های تکثیر چندگانه کاوشگر

تکنیک‌های تکثیر چندگانه کاوشگر دکتر مهدی فصیحی راوندی، عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی بقیه‌ا…(عج) زهرا کریمی (مرکز تحقیقاتی زیست سلول پژوهان تدبیر) دکتر رضا میرنژاد (دانشیار دانشگاه)   تعیین تعداد نسخه‌های یک ژن در ژنوم (دوزاژ ژنی) کاربردهای فراوانی در تحقیقات بیولوژیک، پزشکی و بالینی دارد، همچنین تغییر تعداد نسخه‌های یک ژن در درمان، […]

تشخیص آزمایشگاهی نئوپلاسم‌های بافت خون‌ساز ۲۰۱۷ (۲)

تشخیص آزمایشگاهی نئوپلاسم‌های بافت خون‌ساز ۲۰۱۷ قسمت دوم دکتر حبیب‌الله گل‌افشان عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی شیراز نگین شکرگزار کارشناس ارشد هماتولوژی و بانک خون دانشگاه علوم پزشکی شیراز   ارزش فنوتایپ سلول سرطانی در لوسمی‌ها با استفاده از روش‌های فلوسیتومتری و یا ایمونوهیستوشیمی می‌توان فنوتایپ سلول سرطانی را تعیین کرد و دارای نقش […]

روش‌های نمونه‌برداری از هوا

روش‌های نمونه‌برداری از هوا  *رحیم مختاری خجسته-کارشناس ارشد انگل‌شناسی پزشکی rahimmokhtary@yahoo.com   نمونه‌برداری از هوا یک ضرورت جهت بررسی عملکرد تجهیزات ضدعفونی یا تصفیه‌کننده می‌باشد. میکروارگانیسم‌ها به‌عنوان یک عامل بالقوه بیماری‌زایی هستند که در اکثر محیط‌ها وجود دارند. نمونه‌برداری از هوا برای تشخیص آئروسل‌ها و گازها انجام می‌شود. نمونه‌برداری یک روش عملی جهت ارزیابی کارایی […]

اصول سترون‌سازی (Sterilization)، ضدعفونی (Disinfection) و گندزدایی (Antisepsis) در مراکز پزشکی (۱۲)

اصول سترون‌سازی (Sterilization)، ضدعفونی (Disinfection) و گندزدایی (Antisepsis) در مراکز پزشکی (۱۲) تألیف: دکتر احمد مردانی مرکز تحقیقات سازمان انتقال خون، مؤسسه عالی آموزشی و پژوهشی طب انتقال خون   ۱۱– فنل و ترکیبات فنلی (Phenol and Phenolic Compounds or Phenolics) فنل یا اسید کربولیک (C6H6O) ماده‌ای سمی است که در ترکیب بسیاری از مواد […]

ده حقیقت درباره هپاتیت C گزارش سازمان جهانی بهداشت- ۲۰۱۷

ده حقیقت درباره هپاتیت C گزارش سازمان جهانی بهداشت- ۲۰۱۷  مدینه پورمحمد پورناکی، کارشناس ارشد علوم ارتباطات اجتماعی کارشناس سازمان انتقال خون ایران Madin1758@yahoo.com   حقیقت اول: هپاتیت C، یک بیماری کبدی ناشی از ویروس هپاتیت C (HCV) است. این ویروس می‌تواند هر دو نوع عفونت هپاتیت مزمن و هپاتیت حاد را بوجود آورد. نوع […]

مروری بر ویژگی‌های ریخت‌شناسی میکروسکوپی سلول‌های قارچی

مروری بر ویژگی‌های ریخت‌شناسی میکروسکوپی سلول‌های قارچی  دکتر محمد قهری www.ghahri.ir   “در این بخش مشخصات ریخت‌شناسی میکروسکپی قارچ‌های بیماریزای شایع به‌صورت سریع و خلاصه مرور می‌شود”   کریپتوکوکوس نئوفرمنس در آزمایش مستقیم میکروسکپی سلول‌های مخمری، کریپتوکوکوس نئوفرمنس به‌صورت مخمرهای به قطر ۲ تا ۱۵ یا ۲۰ میکرون و معمولاً کروی با جوانه یا بدون […]

پیش‌بینی شدت کم‌خونی در فرزندان ناقلین ژن تالاسمی و هموگلوبینوپاتی‌ها

پیش‌بینی شدت کم‌خونی در فرزندان ناقلین ژن تالاسمی و هموگلوبینوپاتی‌ها  دکتر حبیب‌اله گل‌افشان دکتر ناهید نصیری، دکترای تخصصی هماتولوژی   سندرم‌های تالاسمی و هموگلوبینوپاتی‌ها گروهی گسترده از اختلالات ارثی سنتز کمی و کیفی هموگلوبین می‌باشند. این گروه از بیماری‌ها شایع‌ترین اختلالات تک‌ژنی در دنیا بوده که مشکلات جدی سلامت را ببار می‌آورند. در حال حاضر […]

ناباروری و روش‌های جدید درمانی

  ناباروری و روش‌های جدید درمانی الهه اکبری، کارشناس ارشد بیوتکنولوژی میکروبی سعید دلفکار ، کارشناس ارشد مهندسی پزشکی فرزاد رنجبر، کارشناس ارشد MBA     امروزه داشتن فرزند و بارور شدن یکی از مهم‌ترین مسائل بعد از دوران ازدواج است که البته ممکن است افراد با اقدامات فراوان صاحب فرزند نشده و در اصطلاح […]

فلیم فتومتر Flame Photometer

فلیم فتومتر Flame Photometer  نویسنده: محمدرضا یزدانی کارشناسی ارشد ایمنولوژی دانشگاه علوم پزشکی شیراز   کلیات: از فلیم فتومتر برای اندازه‌گیری لیتیم، سدیم و پتاسیم و بعضاً کلسیم در مایعات بدن استفاده می‌شــــود. در فلیم فتومتر نمونه به کمک اکسیژن فشرده (هوا) به‌صورت قطرات ریز یکنواخت به درون شعله اسپری می‌شود. لیتیم رنگ قرمز، سدیم […]

سندرم مارشال Marshall Syndrome

سندرم مارشال Marshall Syndrome  شاهین اسعدی (دانشجوی ژنتیک مولکولی)، مهسا جمالی (کارشناس ارشد ژنتیک)، رعنا باقری (کارشناس ارشد ژنتیک)، حمیده محمدزاده (کارشناس ارشد ژنتیک)، محیا فتاحی (کارشناس ارشد ژنتیک) نگارنده مسئول: شاهین اسعدی (Molecular Geneticist)   کلیاتی از سندرم مارشال سندرم مارشال، یک اختلال ژنتیکی بافت همبند است که می‌تواند منجر به از دست رفتن […]

ده حقیقت درباره انتقال خون

ده حقیقت درباره انتقال خون گزارش سازمان جهانی بهداشت (WHO)- 2017 مدینه پورمحمد پورناکی کارشناس ارشد علوم ارتباطات اجتماعی کارشناس سازمان انتقال خون ایران madina.poormohammad@gmili.com @saba_pr صبا شبکه آموزشی روابط عمومی در حوزه سلامت کانال تلگرام     حقیقت اول: انتقال خون، جان انسان‌ها را نجات می‌دهد! هر سال در حدود ۱۱۲/۵ میلیون واحد خون […]

پیروسکوئنسینگ

پیروسکوئنسینگ  دکتر مهدی فصیحی رامندی (عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی بقیه ا…(عج)) زهرا کریمی (مرکز تحقیقاتی زیست سلول پژوهان تدبیر) دکتر رضا میرنژاد (دانشیار دانشگاه)   پیروسکوئنسینگ[۱] یک تکنیک جدید تعیین توالی DNA بر پایۀ ساخت زنجیره و بر اساس بیولومینومتری غیرمستقیم[۲] می‌باشد. در این تکنیک توالی قطعه موردنظر با استفاده از سیستم آبشار […]

تشخیص بر پایه‌ی میکروبیوم

تشخیص بر پایه‌ی میکروبیوم شبنم موتابی کارشناس علوم‌آزمایشگاهی، کارشناس ارشد باکتری‌شناسی  یافته‌های اخیر حکایت از آن دارند که میکروب‌های ساکن بدن انسان فراتر از آنچه که قبلا تصور می‌شد در سلامتی یا بیماری وی نقش ایفاء می‌کنند. برخی از بیماری‌های غیر واگیر مانند دیابت نوع دو و چاقی احتمالا با نوع میکروب‌های روده انسان مرتبط […]

نقش Quorum sensing در باکتری‌ها (۱)

نقش Quorum sensing در باکتری‌ها (بخش اول) لیلا دهاقین فوق لیسانس بیماری شناسی گیاهی – دانش‌آموخته دانشگاه تربیت مدرس   مقدمه از زمان کشف زندگی پروکاریوت‌ها تصور می‌شد که این ارگانیسم‌های ساده یک زندگی تک‌سلولی دارند و تنها هدف آنها تقسیم شدن و ایجاد تعداد بیشتری باکتری است. بر اساس نظریه رایج، این‌گونه پذیرفته شده […]

چهل سال تحقیق و درمان در ایمونولوژی و آلرژی ایران: در نکوداشت پروفسور دکتر رضا فرید حسینی

چهل سال تحقیق و درمان در ایمونولوژی و آلرژی ایران: در نکوداشت پروفسور دکتر رضا فرید حسینی  دکتر رضا جعفری۱، پروفسور دکتر علیرضا رنجبر۲ ۱- دکتری تخصصی ایمونولوژی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی مشهد ۲- استاد ایمونولوژی بالینی و آلرژی، پزشکی سلولی و مولکولی و بیماری‌های کودکان، بن، آلمان   در اردیبهشت ۱۳۲۰ در روز ولادت […]

مروری بر روش‌های تشخیصی استرونژیلوئیدس استرکولاریس

مروری بر روش‌های تشخیصی استرونژیلوئیدس استرکولاریس دکتر صفا آریامند، دانشیار انگل‌شناسی شهرام خادم وطن، دانشجوی انگل‌شناسی   مقدمه: انگل استرونژیلوئیدس استرکولاریس در تمام نقاط جهان بخصوص مناطق گرمسیری و نیمه گرمسیری در کشورهای آفریقایی، آمریکای جنوبی، آسیای جنوب شرقی و بندرت در ایالات متحده و اروپا نیز دیده می‌شود. این انگل در ایران هم وجود […]

متفورمین و میکروبیوم روده

   متفورمین و میکروبیوم روده دکتر هادی محسنی چکیده بگویم که متفورّمین فزون بر خواصی که بُد پیش از این به روده دگرگون کند باکتری گذارد به جا نقش افزونتری* دیابت یک اپیدمی جهانی است. طبق گزارش سازمان بهداشت جهانی شیوع دیابت در بزرگسالان طی ۳۴ سال گذشته از ۴/۷ درصد به ۸/۵ درصد رسیده […]

تأثیر سیستم حساسیت جمعیتی در بیماری‌زایی باکتری گرم مثبت استافیلوکوکوس اورئوس

تأثیر سیستم حساسیت جمعیتی در بیماری‌زایی باکتری گرم مثبت استافیلوکوکوس اورئوس پریسا بهشود۱، بهناز ناطقی۲، الهه شمس۳، حسین وزینی۴* ۱: گروه میکروبیولوژی، واحد شهرکرد، دانشگاه آزاد اسلامی، شهرکرد، ایران. ۲: گروه بیوشیمی، دانشکده علوم، موسسه آموزش عالی نور دانش، میمه، اصفهان، ایران. ۳: باشگاه پژوهشگران جوان و نخبگان، واحد فلاورجان، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ایران. […]

سرطان سر و گردن

آزمایشگاه و بالین سرطان سر و گردن دکتر محسن منشدی آزمایشگاه تشخیص طبی دکتر منشدی www.manshadilab.com سرطان‌های سر و گردن ششمین نوع از سرطان‌های شایع در جهان است و شش درصد از تمامی تومورها را در بر می‌گیرند. بیشتر سرطان‌های سر و گردن از نوع کارسینوم سلول‌های سنگفرشی است که در ناحیه‌ی بالای گلو، به […]

میکوزهای پوستی (۲)

میکوزهای پوستی بخش دوم دکتر محمد قهری، دکترای علوم آزمایشگاهی، PhD  قارچ شناسی پزشکی، آزمایشگاه تشخیص طبی رسالت                        www.ghahri.ir     عفونت‌های ناشی از سیتالیدیوم . Scytalidium sp دو قارچ کپکی غیردرماتوفیتی عفونت‌هایی را ایجاد می‌کنند که کاملاً شبیه عفونت‌های خشک ناشی از تریکوفیتون روبروم است. اکثر این قبیل عفونت‌ها در مهاجرینی دیده شده است […]

تاریخچه بالینی، تشخیص و بحث (۲)

تاریخچه بالینی، تشخیص و بحث (قسمت ۲) مراد رستمی: کارشناس ارشد بیوشیمی بالینی، دانشگاه علوم پزشکی اهواز معصومه جرفی: کارشناس ارشد میکروب‌شناسی، دانشگاه علوم پزشکی اهواز با سلام و احترام مطالب زیر برگرفته از ویرایش ششم (۲۰۱۸) کتاب Tietz textbook of clinical chemistry and molecular diagnostics می‌باشد. در برخی موارد، به نظر می‌رسد که برای […]

عوارض انتقال خون – ۱۸

درباره‌ی اهدای خون بیشتر بدانیم (قسمت چهل و یکم) عوارض انتقال خون – ۱۸ علی‌اصغر صفری فرد کارشناس ارشد خون‌شناسی و بانک خون کارشناس عالی سازمان انتقال خون ایران safarifardas@ gmail.com www.shokofanews.blogsky.com   بیماری شاگاس تریپانوزومیازیس آمریکایی یا بیماری شاگاس که عامل آن تک‌یاخته‌ای به نام “تریپانوزوما کروزی” است فقط در آمریکا دیده می‌شود. این […]

تاریخچه بالینی، تشخیص و بحث ( ۱)

­­تاریخچه بالینی، تشخیص و بحث (قسمت ۱) مراد رستمی: کارشناس ارشد بیوشیمی بالینی، دانشگاه علوم پزشکی اهواز معصومه جرفی: کارشناس ارشد میکروب‌شناسی، دانشگاه علوم پزشکی اهواز با سلام و احترام مطالب زیر برگرفته از ویرایش ششم (۲۰۱۸) کتاب Tietz textbook of clinical chemistry and molecular diagnostics می‌باشد. در برخی موارد، به نظر می‌رسد که برای […]

کاندیداهای درمان ناباروری به روش IUI

کاندیداهای درمان ناباروری به روش IUI الهه اکبری، کارشناس ارشد بیوتکنولوژی میکروبی سعید دلفکار ، کارشناس ارشد مهندسی پزشکی فرزاد رنجبر، کارشناس ارشد MBA درمان ناباروری با IUI روشی است که برای زوجین نابارور در نظر گرفته می‌شود. این روش بسیار مؤثر و مفید است. امروزه درمان ناباروری بسیار شایع است و موارد ناباروری زیادی […]

رابطه کم‌کاری تیروئید با ناباروری

رابطه کم‌کاری تیروئید با ناباروری دکتر سیدکاظم بیدکی۱ – مرتضی داودی۲ ۱– متخصص ژنتیک، استاد دانشگاه پیام نور واحد تهران شرق ۲– دانشجوی دکتری بیوشیمی خلاصه موضوع: اغلب هورمون‌های مترشحه در بدن در قالب یک مسیر بیوشیمیایی عمل می‌کنند که از دریافت سیگنال‌های محیطی که توسط حواس پنج‌گانه دریافت می‌شوند شروع شده و پس از […]

میکوزهای پوستی (۱)

میکوزهای پوستی بخش نخست دکتر محمد قهری www.ghahri.ir     مقدمه میکوزهای سطحی شامل یک گروه بزرگ از عفونت‌های شایع قارچی و محدود به پوست و غشاءهای مخاطی است و در این رابطه از بیماری‌هایی مثل درماتوفیتوزیس، کاندیدیازیس (برفک) و پیتریازیس (تینا) ورسیکالر می‌توان نام برد. علاوه بر این‌ها عفونت‌های نادرتری مثل تینا نیگرا، پیدرای […]

اصول سترون‌سازی (Sterilization)، ضدعفونی (Disinfection) و گندزدایی (Antisepsis) در مراکز پزشکی (۱۱)

  اصول سترون‌سازی (Sterilization)، ضدعفونی (Disinfection) و گندزدایی (Antisepsis) در مراکز پزشکی (۱۱) تألیف: دکتر احمد مردانی مرکز تحقیقات سازمان انتقال خون، مؤسسه عالی آموزشی و پژوهشی طب انتقال خون   ۸- الکل‌ها (Alcohols) اتانول یا اتیـل الکل (C2H5OH)، ۲- پروپانول یا ایزوپروپیـل الکل ((CH3)2CHOH) یا ایزوپروپانـول، ۱- پروپانول یا N- پروپانول یا پروپانول یا پروپیل […]

تشخیص آزمایشگاهی نئوپلاسم‌های بافت خون‌ساز ۲۰۱۷ (۱)

تشخیص آزمایشگاهی نئوپلاسم‌های بافت خون‌ساز ۲۰۱۷ قسمت اول دکتر حبیب‌الله گل‌افشان، عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی شیراز نگین شکرگزار، کارشناس ارشد هماتولوژی و بانک خون دانشگاه علوم پزشکی شیراز امروزه در تشخیص دقیق بدخیمی‌های بافت خون‌ساز، مجموعه‌ای از داده‌های مرفولوژی، ایمونوفنوتایپ، ایمونوهیستوشیمی، فلوسیتومتری، سیتوژنتیک و ژنتیک مولکولی در کنار هم قرار می‌گیرند تا بتوان […]

اوره‌آپلاسما و پیشرفت‌های اخیر در بیماری‌زایی، تشخیص و درمان آن

اوره‌آپلاسما و پیشرفت‌های اخیر در بیماری‌زایی، تشخیص و درمان آن  سمیرا دهاقین (دانشجوی کارشناسی ارشد میکروب‌شناسی) دکتر رضا میرنژاد (دانشیار دانشگاه)   مقدمه: مایکوپلاسماها کوچک‌ترین ارگانیسم‌های دارای زندگی آزاد و تکثیر مستقل هستند. آنها در طبیعت به‌عنوان انگل انسان، پستانداران، خزندگان، ماهی‌ها، بندپایان‌ و گیاهان انتشار دارند. مایکوپلاسماها عمدتاً در دهان، دستگاه تنفسی فوقانی و […]

تکنیک‌های مولکولی بر پایه لیگاز

تکنیک‌های مولکولی بر پایه لیگاز  دکتر مهدی فصیحی رامندی (عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی بقیه ا… (عج)) زهرا کریمی (مرکز تحقیقاتی زیست سلول پژوهان تدبیر) دکتر رضا میرنژاد (دانشیار دانشگاه)   تکنیک‌های لیگازی موجب اتصال دو اولیگونوکلئوتید ۲۰-۱۵ بازی به یکدیگر می‌شود، در این تکنیک‌ها دو کاوشگر (پرایمر) به مولکول هدف، شامل محصول PCR […]

سندرم داون Down Syndrome

سندرم داون Down Syndrome   شاهین اسعدی (دانشجوی ژنتیک مولکولی)، مهسا جمالی (کارشناس ارشد ژنتیک)                                                             کلیاتی از سندرم داون سندرم داون که در گذشته مونگولیسم نیز […]

عوارض انتقال خون – ۱۷

درباره‌ی اهدای خون بیشتر بدانیم (قسمت چهلم) عوارض انتقال خون – ۱۷ علی‌اصغر صفری فرد کارشناس ارشد خون‌شناسی و بانک خون کارشناس عالی سازمان انتقال خون ایران safarifardas@ gmail.com www.shokofanews.blogsky.com       سیتومگالوویروس (CMV) و انتقال خون (ادامه) در مطالعات اولیه انجام‌شده روی نوزادان نارسی که آزمایش سرمی منفی از نظر CMV داشتند و […]

فلوسایتومتری و کاربردهای بالینی

فلوسایتومتری و کاربردهای بالینی Flow cytometry & its clinical applications  غلام‌رضا هدایتی– کارشناس نظارت و ارزیابی آزمایشگاه‌ها، اداره امور آزمایشگاه‌های معاونت درمان دانشگاه علوم پزشکی مشهد   امروزه بکارگیری تکنولوژی‌های مدرن به جهت افزایش سرعت، دقت و سهولت انجام آزمایش‌ها، روز‌به‌روز در حال گسترش است. این روش اساساً توسط ایمونولوژیست‌هایی ابداع شد که تلاش می‌کردند جمعیت‌های […]

نقش بیومارکرهای نوپدید در رازگشایی از بیولوژی پیچیدۀ نهفته “در ارتباط بین کلسترول HDL و بیماری‌های قلبی عروقی”

  نقش بیومارکرهای نوپدید در رازگشایی از بیولوژی پیچیدۀ نهفته “در ارتباط بین کلسترول HDL و بیماری‌های قلبی عروقی” آرزوی دستیابی به درمان‌های جدیدی که بتوانند حوادث مرگبار قلبی عروقی را به تأخیر اندازند، شناسایی بیومارکرهای جدیدی را که قادر باشند این حوادث را پیش‌بینی نمایند به زمینه‌ای جذاب تبدیل کرده است. برخی از بیومارکرهای […]

پیشگیری از سرطان (۲)

آزمایشگاه و بالین پیشگیری از سرطان (قسمت دوم) دکتر محسن منشدی آزمایشگاه تشخیص طبی دکتر منشدی www.manshadilab.com   آنتاگونیست‌های هورمونی داروها: تاموکسیفن– نولوادکس رالوکسیفن- اویستا- کئوکسیفن- رالوکسیفن هیدروکلرید   طبقه‌بندی‌شده به‌عنوان: آنتاگونیست‌های هورمونی ساختمان تاموکسیفن     ساختمان رالوکسیفن   معرفی و پس‌زمینه تاموکسیفن و رالوکسیفن، داروهای تجویزی هستند که از نظر ساختاری، به هورمون […]

اصول سترون‌سازی (Sterilization)، ضدعفونی (Disinfection) و گندزدایی  (Antisepsis)در مراکز پزشکی (۱۰)

اصول سترون‌سازی (Sterilization)، ضدعفونی (Disinfection) و گندزدایی  (Antisepsis) در مراکز پزشکی (۱۰) تألیف: دکتر احمد مردانی مرکز تحقیقات سازمان انتقال خون، مؤسسه عالی آموزشی و پژوهشی طب انتقال خون       مواد شیمیایی ضدعفونی‌‌‌‌‌‌‌کننده ۱- هیپوکلریت سدیم (Sodium Hypochlorite) یا آب ژاول(Javel Water) کلرین (Chlorine) یا کلر (Cl)، ماده ضدعفونی‌کننده و اکسید‌کننده قویی است که […]

نابرابری در مواجهه با  سرطان

نابرابری در مواجهه با  سرطان   دکتر شاهرخ مستور تهرانی یکی از اهداف عالی انجمن سرطان آمریکا حذف نابرابری در برابر سرطان در بخش‌های مختلف جمعیت آمریکا می‌باشد؛ بخش‌هایی که از نظر درآمد، تحصیلات، بیمه، نژاد محل جغرافیایی و جنسیت متفاوت هستند. علل نابرابری سلامت در هرکدام از این گروه‌ها پیچیدگی خاص خود را دارد […]

سندرم راپونزل

سندرم راپونزل  سودا ذبیحی خداپسند (کارشناس بیوتکنولوژی) مقدمه بزوار (bezoar) از کلمه‌ی فارسی پادزهر (padzahr) به معنای محافظت در برابر سم برگرفته شده است. در قدیم می‌پنداشتند که این توده‌های سنگ مانند که در بدن حیوانات نشخوارکننده یافت می‌شد، نوشدارو است. بزوارها توده‌های متراکم از مواد خارجی غیرقابل هضم و یا دیرهضم هستند که توسط […]

کهیر

کهیر Urticaria زهرا چیذری-کارشناس ارشد کهیر ضایعاتی قرمز رنگ، برآمده و خارش‌دار است که به دنبال اتساع عروق، افزایش جریان خون و افزایش نفوذپذیری رگ‌های خونی در پوست تظاهر می‌کند. اندازه کهیر از چند میلی‌متر تا ضایعاتی به‌اندازه کف دست متغیر است. کهیرها می‌توانند به‌صورت منفرد یا گروهی دیده شوند. ویژگی اصلی کهیر، فعال شدن […]

سندرم فوکویاما

سندرم فوکویاما Fukuyama Syndrome شاهین اسعدی (دانشجوی ژنتیک مولکولی)، مهسا جمالی (کارشناس ارشد ژنتیک) نگارنده مسئول: شاهین اسعدی (Molecular Medicine Geneticist)   کلیاتی از سندرم فوکویاما سندرم فوکویاما که تحت عنوان دیستروفی عضلانی مادرزادی نیز شناخته می‌شود، یک اختلال ژنتیکی ارثی است که عمدتاً بر عضلات، مغز و چشم تأثیر می‌گذارد. دیستروفی عضلانی مادرزادی، یک […]

تکنیک واکنش ‘‍‍۵ نوکلئاز

تکنیک واکنش ‘‍‍۵ نوکلئاز  دکتر مهدی فصیحی رامندی (عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی بقیه ا…(عج)) زهرا کریمی (مرکز تحقیقاتی زیست سلول پژوهان تدبیر) دکتر رضا میرنژاد (دانشیار دانشگاه)     در این تکنیک پس از مخلوط کردن نمونه و دیگر ترکیبات واکنش، آزمایش در میکروتیوب دربسته انجام شده و احتیاجی به فرایندهای بعد از […]

اصول سترون‌سازی (Sterilization) ، ضدعفونی (Disinfection) و گندزدایی (Antisepsis) در مراکز پزشکی (۹)

  اصول سترون‌سازی (Sterilization) ، ضدعفونی (Disinfection) و گندزدایی (Antisepsis) در مراکز پزشکی (۹) تألیف: دکتر احمد مردانی مرکز تحقیقات سازمان انتقال خون، مؤسسه عالی آموزشی و پژوهشی طب انتقال خون       روش‌های شیمیایی کنترل میکروارگانیسم‌ها اهمیت استفاده از مواد ضدعفونی‌کننده و گندزدا در پیشگیری و کاهش عفونت‌ها و بیماری‌ها به زمانی بـرمی‌گردد […]

چربیِ غذا، مفید است یا مضر

چربیِ غذا، مفید است یا مضر دکتر حمیدرضا هجرانی دکترای علوم آزمایشگاهی در طی سال‌ها، رژیم غذایی کم‌چرب اساس دستورالعمل‌های بالینی و بهداشتی برای پیشگیری و درمان چاقی بوده است. کمیته منتخب سنای آمریکا اولین دستورالعمل مرتبط را در سال ۱۹۷۷ منتشر ساخت. در آن زمان هدف دستورالعمل افزایش مصرف کربوهیدرات‌ها مابین ۵۵ تا ۶۰ […]

پیشگیری از سرطان

آزمایشگاه و بالین پیشگیری از سرطان (قسمت اول) دکتر محسن منشدی آزمایشگاه تشخیص طبی دکتر منشدی www.manshadilab.com   از آنجا که هر نوع سرطان دارای منشأ، ترکیب و پاسخ متفاوت به درمان است، تعیین روش‌های پیشگیری قابل اعتماد بسیار دشوار می‌باشد. تأیید شواهدی که نشان دهند یک فعالیت یا رژیم غذایی می‌تواند از بروز سرطان […]

مروری بر روش‌های تشخیصی فاسیولیازیس

مروری بر روش‌های تشخیصی فاسیولیازیس نویسندگان: نگار اسدی، پیمان خضری، شهرام خادم وطن گروه انگل‌شناسی و قارچ‌شناسی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی ارومیه   فاسیولیازیس، یکی از بیماری‌های مهم انگلی مشترک بین انسان و حیوان است که توسط گونه‌های فاسیولا در میزبان ایجاد می‌شود. میزبان‌های نهایی این انگل‌ها بسیاری از پستانداران علفخوار و انسان را […]

مروری بر تاریخچه شیمی بالینی

مروری بر تاریخچه شیمی بالینی دکتر شاهرخ مستور تهرانی   در این مقاله، مروری بر تاریخچه شیمی بالینی به‌ویژه در آمریکای شمالی داریم. همچنین پیشرفت‌های عمده در متدلوژی و نیز نشریات ویژه شیمی بالینی را بطور خلاصه عنوان خواهیم کرد. برای کسانی که به تاریخچه شیمی بالینی علاقه‌مند هستند، منابع لازم را در این مقاله […]

نگاهی اجمالی بر روش‌های تشخیص آزمایشگاهی استافیلوکوکوس اورئوس مقاوم به متی‌سیلین

نگاهی اجمالی بر روش‌های تشخیص آزمایشگاهی استافیلوکوکوس اورئوس مقاوم به متی‌سیلین تاج‌الدین اکبرزاده – کارشناس ارشد میکروب‌شناسی دکتر حسین شریفی- دکترای حرفه‌ای پزشکی عمومی دکتر فتح‌اله عین‌اله‌زاده- دکترای حرفه‌ای دندانپزشکی دکتر رضا فخری- دکترای حرفه‌ای پزشکی عمومی عادل نصیری- کارشناس علوم آزمایشگاهی    مقدمه استافیلوکوکوس اورئوس گونه‌ای از باکتری است که معمولاً بر روی پوست […]

سندرم سِگاوا Segawa Syndrome

  سندرم سِگاوا Segawa Syndrome شاهین اسعدی (دانشجوی ژنتیک مولکولی) کلیاتی از سندرم سِگاوا سندرم سگاوا یک اختلال ژنتیکی است که تحت عنوان دیستونی واکنشی دوپا نیز شناخته می‌شود و شامل انقباضات غیرارادی عضلانی، لرزش و سایر حرکات غیرقابل کنترل می‌باشد. ویژگی‌های این سندرم از خفیف تا شدید متغیر است. همانطور که ذکر شد این […]

برتری استراتژی‌های تکثیر HPV

برتری استراتژی‌های تکثیر HPV بر اساس استفاده از نواحی E6/E7 نسبت به L1 نادیا شافعی، دکترای تخصصی پزشکی مولکولی، دانشگاه علوم پزشکی کردستان شادی سایبان، کارشناسی ارشد ژنتیک پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی     نکات کلیدی: E6/E7 جزو نواحی انکوژنیک ویروس است. پس از عفونت سلول با ویروس HPV، ناحیه E6 و E7 […]

تکنیک‌های تعیین توالی اسید نوکلئیک

تکنیک‌های تعیین توالی اسید نوکلئیک  دکتر مهدی فصیحی رامندی (عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی بقیه‌ا… (عج)) زهرا کریمی ( مرکز تحقیقاتی زیست سلول پژوهان تدبیر) دکتررضا میرنژاد ( دانشیار دانشگاه)   امروزه سه روش مختلف برای تعیین توالی[۱] بازهای DNA شامل ماکسام-گیلبرت، سانجر و روش اتومات وجود دارد. در ادامه این روش‌ها به تفضیل […]

فنیل‌کتونوریا

فنیل‌کتونوریا دکتر داریوش فرهود۱،۲؛ سمیه عمادی کوچک۳؛ ۱: دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران. ۲: گروه علوم پایه/ اخلاق، فرهنگستان علوم پزشکی ایران، تهران، ایران. ۳: کلینیک ژنتیک دکتر فرهود، تهران، ایران.   پیشگفتار بیماری‌های متابولیکی یا بیوشیمیایی تک‌ژنی، معمولاً با عنوان «خطاهای ذاتی متابولیسم» شناخته می‌شوند. بزرگ‌ترین گروه از این نوع بیماری‌ها، […]

هورمون رشد (Growth Hormone)

هورمون رشد (Growth Hormone)  محمد کوهستانی، کارشناسی ارشد فیزیولوژی سردار شریف‌زاده، دکترای بیوشیمی بالینی محمدرضا بلوری، دکترای ایمونولوژی   مقدمه: رشد خطّی افراد، برآیند مجموعه‌ای از عوامل، شامل ژنتیک فرد، وضعیّت تغذیه، وجود یا عدم وجود بیماری و همچنین اثرات هورمونی می‌باشد. هورمون‌های زیادی بر روی رشد تأثیر می‌گذارند که در این میان، هورمون رشد[۱](GH)، […]

روش‌های تشخیصی آمیب هیستولیتیکا

  روش‌های تشخیصی آمیب هیستولیتیکا صفا آریامند؛ دکتر شهرام خادم وطن دپارتمان انگل‌شناسی و قارچ‌شناسی دانشگاه علوم پزشکی ارومیه، ارومیه، ایران   مقدمه: انتامبا هیستولیتیکا یکی از تک‌یاخته‌های ساکن لوله گوارش انسان، اولین بار در سال ۱۸۷۵ میلادی توسط لوش در یک جوان روستایی اهل روسیه مبتلا به اسهال خونی توصیف شد و در سال […]

بازبینی نتایج آزمایش کلرید عرق

بازبینی نتایج آزمایش کلرید عرق بر اساس دستورالعمل‌های اخیر تشخیص فیبروز کیستیک لیلا رشیدیان، کارشناس تغذیه   اهداف: دستورالعمل‌های اخیر کلرید عرق که توسط بنیاد فیبروز کیستیک (CF) چاپ ‌شده است، محدوده‌ی غلظت کلرید عرق متوسط را از ۴۰-۵۹ mmol/L به ۳۰-۵۹ mmol/L برای سن بیشتر از ۶ ماه تغییر داد. ما می‌خواستیم بدانیم این […]

تکنیک‌های تکثیر هم‌دمای اسید نوکلئیک

  تکنیک‌های تکثیر هم‌دمای اسید نوکلئیک  دکتر مهدی فصیحی رامندی (عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی بقیه‌ا… (عج)) زهرا کریمی (مرکز تحقیقاتی زیست سلول پژوهان تدبیر) دکتر رضا میرنژاد (دانشیار دانشگاه)     تکثیر اسید نوکلئیک در تحقیقات، پزشکی، پزشکی قانونی و کشاورزی به‌طور گسترده انجام می‌شود. یکی از روش‌های تکثیر که به‌وفور مورد استفاده […]

سندرم میکروفتالمی آهینیا بوسما

سندرم میکروفتالمی آهینیا بوسما Bosma Arhinia Microphthalmia Syndrome (B.A.M Syndrome) شاهین اسعدی ( دانشجوی ژنتیک مولکولی)     کلیاتی از سندرم B.A.M سندرم B.A.M یک اختلال ژنتیکی نادر است که با اختلالات چشم، بینی و مشکلات بلوغ جنسی همراه است. ویژگی‌های اصلی سندرم B.A.M معماری چهره است که با عدم وجود بینی (دماغ) خارجی مشخص […]

کنترل کیفی در آزمایشگاه‌های مولکولی و ژنتیک

  کنترل کیفی در آزمایشگاه‌های مولکولی و ژنتیک نادیا شافعی، دکترای تخصصی پزشکی مولکولی، دانشگاه علوم پزشکی کردستان شادی سایبان، کارشناسی ارشد ژنتیک پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی مجموعه فعالیت‌های لازم برای اطمینان از برخورداری آزمایش از کیفیت قابل‌قبول را تضمین کیفیت می‌گویند. برای رسیدن به این هدف برقراری برنامه‌های کنترل کیفیت (Quality Control) […]

میکروب‌شناسی تشخیصی

میکروب‌شناسی تشخیصی  فائزه اسدی*، رحیمه رضازاده کارشناس علوم آزمایشگاهی بیمارستان ولی‌عصر (عج) شهربابک f.assadi1371@gmail.com       مقدمه: آزمایشگاه میکروب‌شناسی بالینی نقش مهمی را در تشخیص بیماری‌های عفونی بازی می‌کند. توانایی آزمایشگاه برای ایفای این نقش خود، به کیفیت نمونه جمع‌آوری‌شده از بیمار، چگونگی انتقال از بیمار به آزمایشگاه و روش‌های مورد استفاده برای ردیابی […]

پیش‌نیازهای لازم قبل از درمان ناباروری به روش آی‌یوآی

پیش‌نیازهای لازم قبل از درمان ناباروری به روش آی‌یوآی الهه اکبری، کارشناس ارشد بیوتکنولوژی میکروبی سعید دلفکار ، کارشناس ارشد مهندسی پزشکی فرزاد رنجبر، کارشناس ارشد MBA     زوجینی که برای درمان ناباروری، روش‌آی‌یو‌آی (تلقیح داخل رحم) را انتخاب می‌کنند، لازم است قبل از انجام این عمل پیش‌نیازهایی را رعایت کنند. در این مقاله […]

اصول سترون‌سازی (Sterilization)، ضدعفونی (Disinfection) و گندزدایی  (Antisepsis) در مراکز پزشکی (۸)

  اصول سترون‌سازی (Sterilization)، ضدعفونی (Disinfection) و گندزدایی  (Antisepsis) در مراکز پزشکی (۸) تألیف: دکتر احمد مردانی مرکز تحقیقات سازمان انتقال خون، مؤسسه عالی آموزشی و پژوهشی طب انتقال خون   امواج صوتی و مافوق صوت (Sonic and Ultrasonic Vibrations) امواج صوتی با فرکانس بیش از بیست هزار سیکل در ثانیه را امواج مافوق صوت […]

PLGF

PLGF محمد کوهستانی: کارشناس ارشد فیزیولوژی سردار شریف زاده: دکترای بیوشیمی بالینی محمدرضا بلوری: دکترای ایمونولوژی   مقدمه: پره-اکلامپسی و سایر اختلالات فشارخونی که تقریباً در ۱۰ درصد از بارداری‌ها اتفاق می‌افتد، یکی از علل اصلی مرگ‌ومیر مادران باردار و ایجاد عوارض بارداری می‌باشد. به‌طور کلی این اختلالات شامل فشارخون مزمن، فشارخون دوران بارداری، پره-اکلامپسی، […]

نگاهی اجمالی بر اهمیت آزمایشگاه میکروب‌شناسی در کنترل عفونت‌های بیمارستانی

  نگاهی اجمالی بر اهمیت آزمایشگاه میکروب‌شناسی در کنترل عفونت‌های بیمارستانی رحمن رادمهر- کارشناس ارشد میکروب‌شناسی پزشکی حسین حضرتی نوین- کارشناس علوم آزمایشگاهی و کارشناس ارشد بیوشیمی حافظ عزیزپور آغبلاغ- کارشناس علوم آزمایشگاهی سمیه آذری‌فر- کارشناس علوم آزمایشگاهی المیرا دژکام- کاردان علوم آزمایشگاهی عادل احمدی- کاردان علوم آزمایشگاهی   ۱- مقدمه عفونت بیمارستانی، عفونت کسب‌شده […]

تشخیص بیماری سل ریوی با استفاده از روش‌های نوین

تشخیص بیماری سل ریوی با استفاده از روش‌های نوین داود آقاویردی‌زاده- کارشناس ارشد بیوشیمی بالینی دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی اردبیل رضا بهلولی خیاوی- کارشناس ارشد میکروب‌شناسی پزشکی دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی اردبیل سیده نگار مدرس صدرانی – کارشناس ارشد بیوشیمی دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و […]

عوامل ضد باکتریایی

عوامل ضد باکتریایی  (بخش اول) دکتر رضا میرنژاد (استاد تمام دانشگاه)   تاریخچه پیشرفت آنتی‌بیوتیک‌ها پیشرفت آنتی‌بیوتیک‌ها در اوایل قرن بیستم صورت گرفت. اگرچه بعضی درمان‌های اولیه با مواد شیمیائی ضد میکروبی مؤثر بودند، ولی کاربرد آنها عموماً محدود به تعداد کمی از بیماری‌ها بود. در آن زمان احتمالاً، بهترین داروی شناخته شده Cinchona bark […]

عوارض انتقال خون- ۱۶

  درباره اهدای خون بیشتر بدانیم  (قسمت سی و نهم) عوارض انتقال خون- ۱۶ کارشناس ارشد خون‌شناسی و بانک خون کارشناس عالی سازمان انتقال خون ایران safarifardas@ gmail.com www.shokofanews.blogsky.com   ویروس هپاتیت C در سال ۱۹۷۴ مطالعه آینده‌نگر پیگیری بعد از انتقال خون، شواهد محکمی را ذکر کرد که نشان می‌داد بیشتر هپاتیت‌های وابسته با […]

سرطان‌های فامیلی و توارثی

آزمایشگاه و بالین سرطان‌های فامیلی و توارثی دکتر محسن منشدی آزمایشگاه تشخیص طبی دکتر منشدی www.manshadilab.com به‌نظر می‌رسد اکثر سرطان‌ها به‌علت تغییراتی که در طول عمر فرد مبتلا رخ می‌دهد، بوجود می‌آیند. برخی از سرطان‌ها وابسته به ژن‌های معیوب (جهش‌یافته) هستند که از والدین فرد به‌ ارث می رسند. در واقع، این سرطان نیست که […]

نگاهی اجمالی بر آزمایش اندازه‌گیری سرعت رسوب گلبول‌های قرمز خون (ESR)

  نگاهی اجمالی بر آزمایش اندازه‌گیری سرعت رسوب گلبول‌های قرمز خون (ESR) خلیل خندان- کارشناس علوم آزمایشگاهی شهرام غایب‌زاده میرک- کارشناس علوم آزمایشگاهی خلیل گلستانی گیگلو- کارشناس علوم آزمایشگاهی عباس حسین‌زاده ایواتلو- کارشناس علوم آزمایشگاهی   مقدمه سرعت رسوب گلبول قرمز(Erythrocyte sedimentation rate= ESR) ، سرعت ته‌نشینی و رسوب گلبول‌های سرخ موجود در خون در […]

اصول سترون­سازی (Sterilization)، ضدعفونی (Disinfection) و گندزدایی (Antisepsis) در مراکز پزشکی (۷)

  اصول سترون­ سازی (Sterilization)، ضدعفونی (Disinfection) و گندزدایی (Antisepsis) در مراکز پزشکی (۷) تألیف: دکتر احمد مردانی مرکز تحقیقات سازمان انتقال خون، مؤسسه عالی آموزشی و پژوهشی طب انتقال خون     تشعشع (Radiation) و پرتوها (Rays) رهاسازی انرژی به اشکال مختلف در فضا را پرتوتابی (Irradiation) گویند. مهم­ترین پرتوهایی که در عمل سترون­سازی […]

مطالعه الگوی متیلاسیون پروموتر ژن‌های BCL-2 و BAX و سینرژیستی آن‌ها در مرگ فیزیولوژیک سلولی (آپوپتوزیس) بیماران مبتلا به سندرم بهجت در مقایسه با گروه کنترل سالم توسط تکنیک qMSP-PCR

مطالعه الگوی متیلاسیون پروموتر ژن‌های BCL-2 و BAX و سینرژیستی آن‌ها در مرگ فیزیولوژیک سلولی (آپوپتوزیس) بیماران مبتلا به سندرم بهجت در مقایسه با گروه کنترل سالم توسط تکنیک qMSP-PCR شاهین اسعدی (کارشناس ارشد ژنتیک) چکیده: مقدمه: گروهی از ژن‌های القاکننده و مهارکننده سیگنالینگ که نقش کلیدی در مسیر فرآیند مرگ فیزیولوژیک سلولی (آپوپتوزیس) ایفا […]

نگاهی اجمالی بر روش‌های تشخیص آزمایشگاهی مالاریا

  نگاهی اجمالی بر روش‌های تشخیص آزمایشگاهی مالاریا حسین براری دلاور- کارشناس علوم آزمایشگاهی دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی اردبیل دکتر اکبر گنجی- دکترای حرفه‌ای پزشکی عمومی دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی اردبیل شهریار سیگاری- کارشناس علوم آزمایشگاهی دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی اردبیل کاظم محمدحسینی […]

سازمان انتقال خون ایران در مسیر تعالی و پیشرفت

سازمان انتقال خون ایران در مسیر تعالی و پیشرفت بزرگداشت .نهم مرداد، روز ملی اهدای خون محمدعلی ترابی گودرزی مدیر روابط عمومی سازمان انتقال خون ایران Good.s1380@.gmail.com   یک نفر از هر سه نفری که وارد بیمارستان می‌شوند، به خون نیاز پیدا می‌کنند. یک مجروح حادثه رانندگی ممکن است به بیش از ۵۰ واحد خون، […]

مروری تازه بر خانواده استافیلوکوک‌ها

مروری تازه بر خانواده استافیلوکوک‌ها (یک عامل مهم ایجادکننده عفونت بیمارستانی) دکتر رضا میرنژاد (استاد دانشگاه)   مقدمه: خانواده استافیلوکوکاسه در سال ۲۰۱۰ از خانواده میکروکوکاسه که قبلاً دارای جنس‌های مهم پلانوکوک، استوماتوکوک، میکروکوک، استافیلوکوک و کوکوریا (یک باکتری پاتوژن) بود، جدا گردید. این خانواده دارای جنس‌های Jeotgalicoccus Macrococcus ,Nosocomiicoccus ,Salinicoccus ,Staphylococcus  می‌باشد که تنها […]

سفارش کمیته استانداردسازی هماتولوژی در ارزش تشخیصی و شمارش گلبول‌های قرمز شکسته

سفارش کمیته استانداردسازی هماتولوژی در ارزش تشخیصی و شمارش گلبول‌های قرمز شکسته  دکتر حبیب‌الله گل‌افشان سارا کهن مظفری کارشناس ارشد ژنتیک پزشکی   شیستوسیت‌ها قطعات جدا شده از گلبول‌های قرمز ناشی از آسیب‌های مکانیکی گردش خون هستند. گلبول‌های قرمز شکسته یک نشانه مهم مرفولوژی در تشخیص میکروآنژیوپاتی ترومبوتیک (TTP) و سندرم همولیتیک اورمیک و انعقاد […]

نکات کلیدی در درمان ناباروری به روش آی‌یوآی

نکات کلیدی در درمان ناباروری به روش آی‌یوآی الهه اکبری، کارشناس ارشد بیوتکنولوژی میکروبی سعید دلفکار، کارشناس ارشد مهندسی پزشکی فرزاد رنجبر، کارشناس ارشد MBA     عمل آی‌یوآی (IUI) یکی از روش‌های کمک باروری است که ممکن است به‌تنهایی یا به همراه تحریک تخمدان با دارو، برای درمان نازایی استفاده شود. تزریق اسپرم شسته […]

سندرم آنتی‌فسفولیپید

سندرم آنتی‌فسفولیپید[۱]  محمد کوهستانی، کارشناسی ارشد فیزیولوژی محمدرضا بلوری، دکترای ایمونولوژی سردار شریف‌زاده، دکترای بیوشیمی بالینی     سندرم آنتی‌‌فسفولیپید (APS) که به‌نام سندرم آنتی‌فسفولیپید آنتی‌بادی هم نامیده می‌شود، برای اولین بار در دهه‌ی ۱۹۸۰، مورد شناسایی قرار گرفت. این سندرم، یک بیماری خود ایمنی اکتسابی است که می‌تواند منجر به انعقاد خون مکرر در […]

آندوکرینولوژی و دیابت

آندوکرینولوژی و دیابت زهرا چیذری- کارشناس ارشد سلول‌های آندوکرین ممکن است در یک ساختمان غده‌ای مثل غده آدرنال محدود باشند و یا در سراسر یک ارگان غیرغده‌ای مثل معده توزیع شده باشند. ناهنجاری عملکردی غده آندوکرین یا نتیجه تزاید فعالیت غدد و تولید هورمون اضافی است یا در نتیجه‌ی آتروفی غدد و نارسایی تولید هورمون […]

عوارض انتقال خون-۱۵

درباره اهدای خون بیشتر بدانیم (قسمت سی و هشتم) عوارض انتقال خون-۱۵ علی‌اصغر صفری فرد کارشناس ارشد خون‌شناسی و بانک خون کارشناس عالی سازمان انتقال خون ایران safarifardas@ gmail.com www.shokofanews.blogsky.com   هپاتیت B (HBV) ویروس هپاتیت B هنوز به‌عنوان یک مسئله مهم سلامتی همگانی باقی مانده است. بروز عفونت هپاتیت B حاد حدود ۲۰۰/۰۰۰ تا […]

روش جدید تشخیص سرطان با آزمایش خون

آزمایشگاه و بالین روش جدید تشخیص سرطان با آزمایش خون دکتر محسن منشدی آزمایشگاه تشخیص طبی دکتر منشدی www.manshadilab.com   آزمایش خون جدید، ممکن است چندین نوع سرطان را در مراحل اولیه ردیابی کند. در مطالعات اولیه، یک آزمایش خون جدید وعده تشخیص برخی از انواع سرطان را قبل از بوجود آمدن نشانه‌ها، نوید می‌دهد. […]

جداسازی و تخلیص اسیدهای نوکلئیک

جداسازی و تخلیص اسیدهای نوکلئیک  دکتر مهدی فصیحی رامندی (عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی بقیه ا…(عج)) زهرا کریمی (مرکز تحقیقاتی زیست سلول پژوهان تدبیر) دکتر رضا میرنژاد (استاد دانشگاه)     اولین قدم در ژنتیک،‌ جداسازی و تخلیص DNA و RNA است. این کار دارای مراحلی است که در ادامه به آن اشاره می‌شود. […]

روش‌های جمع‌آوری نمونه‌های مربوط به آزمایش‌های میکروب‌شناسی از بیماران بستری و انتقال آن به آزمایشگاه

روش‌های جمع‌آوری نمونه‌های مربوط به آزمایش‌های میکروب‌شناسی از بیماران بستری و انتقال آن به آزمایشگاه  دکتر بابک رضازاده- دکترای حرفه‌ای پزشکی عمومی، سازمان انتقال خون استان اردبیل دکتر جلال حسن‌زاده خیاوی- دکترای حرفه‌ای پزشکی عمومی، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی اردبیل ستار آقایی- کارشناس پرستاری، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و […]

بازنگری لوسمی‌های خانواده مایلوئیدی (۳)

بازنگری لوسمی‌های خانواده مایلوئیدی (WHO 2016) قسمت سوم  دکتر حبیب‌الله گل‌افشان عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی شیراز نگین شکرگزار کارشناس ارشد هماتولوژی و بانک خون دانشگاه علوم پزشکی شیراز   سندرم همپوش مایلوپرولیفراتیو/ مایلودیسپلاستیک با سیدروبلاست حلقوی و ترومبوسیتوز (MDS/MPN-RS-T) سندرم همپوش فوق قبلاً تحت عنوان کم‌خونی رفراکتوری با سیدروبلاست حلقوی و ترومبوسیتوز نام‌گذاری […]

اصول سترون‌سازی (Sterilization)، ضدعفونی (Disinfection)و گندزدایی (Antisepsis) در مراکز پزشکی (۶)

اصول سترون‌سازی (Sterilization) ، ضدعفونی  (Disinfection) و گندزدایی (Antisepsis) در مراکز پزشکی (۶) تألیف: دکتر احمد مردانی مرکز تحقیقات سازمان انتقال خون، مؤسسه عالی آموزشی و پژوهشی طب انتقال خون     ب- سترون‌سازی با سوزاندن (Incineration) سوزاندن، شکلی از حرارت خشک است که با و یا بدون آلودگی‌زدایی اولیه، برای از بین بردن سوزن‌ها […]

سندرم استفراغ چرخه‌ای

سندرم استفراغ چرخه‌ای Cyclic Vomiting Syndrome شاهین اسعدی (دانشجوی دکتری تخصصی ژنتیک پزشکی)   کلیاتی از سندرم استفراغ چرخه‌ای سندرم استفراغ چرخه‌ای، یک اختلال ژنتیکی است که باعث تهوع، استفراغ و خستگی می‌شود. این سندرم اغلب در کودکان تشخیص داده می‌شود، اما می‌تواند هر سنی را تحت تأثیر قرار دهد.   علائم و نشانه‌های بالینی […]

اصول سترون‌سازی (Sterilization)، ضدعفونی (Disinfection) و گندزدایی (Antisepsis) در مراکز پزشکی (۵)

اصول سترون‌سازی (Sterilization)، ضدعفونی (Disinfection) و گندزدایی (Antisepsis) در مراکز پزشکی (۵) تألیف: دکتر احمد مردانی مرکز تحقیقات سازمان انتقال خون، مؤسسه عالی آموزشی و پژوهشی طب انتقال خون   ب- ضدعفونی با جوشاندن (Boiling) با جوشاندن وسایل فلزی و شیشه‌ای در ظرف درب‌دار و به مدت ۱۰ تا ۲۰ دقیقه می‌توان آنها را ضدعفونی […]

«خطای کل مجاز تعدیل شده» چیه؟!

«خطای کل مجاز تعدیل شده» چیه؟! نقدی به مفهوم «تعدیل خطای کل مجاز» به دنبال سنجش تکراری نمونه‌ها، ارائه شده توی کتاب «مدیریت کیفیت در بیوشیمی» نوشته آقای دکتر رضا محمدی حسن بیات؛ درس‌خونده علوم آزمایشگاهی توضیح: این نوشته با انشای گفتاری نوشته شده. قصد خاصی از اینطور نوشتن ندارم جز این که با نوشتن […]

نکات مهم کاربردی در میکروب‌شناسی بالینی

  نکات مهم کاربردی در میکروب‌شناسی بالینی دکتر مریم متوسل دکتری تخصصی باکتری‌شناسی استادیار دانشکده پیراپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی شیراز     قسمت پنجم دستگاه گوارش (Gastrointestinal Tract) دستگاه گوارش زیستگاه طبیعی عده زیــــــــادی از باکتــــــــــــــری‌ها شامل باسیل‌های گرم منفی بیهوازی اختیاری (Enterobacteriaceae)، کوکسی‌های گرم مثبت هوازی مانند انتروکوک و بـــــــــــــی‌هوازی مانند پپتواسترپتوکوک (Peptostreptococcus)، باسیل‌های […]

تشخیص آزمایشگاهی و درمان اختلالات مادرزادی فیبرینوژن (۲)

  تشخیص آزمایشگاهی و درمان اختلالات مادرزادی فیبرینوژن  (بخش دوم) اکبر درگلاله۱، حسن مروتی۲ ۱: گروه هماتولوژی و طب انتقال خون، دانشگاه علوم پزشکی ایران ۲: عضو هیئت علمی مرکز تحقیقات واکسن و سرم سازی رازی   علائم بالینی فیبرینوژن آفیبرینوژنمی علامت بالینی اصلی آفیبرینوژنمی خونریزی‌های تهدیدکننده حیات است (جدول ۲-۶). خونریزی از بند ناف، […]

QC Frequency (Run Size)

  QC Frequency (Run Size) دکتر رزیتا خنافری دانش‌آموخته آزمایشگاه   در سند CLSI C24-Ed4 برنامه‌ریزی کنترل کیفیت آماری مبتنی بر ریسک توصیف شده است. در این برنامه تعداد سطوح ماده کنترل، دفعات استفاده از ماده کنترل، قانون مورد استفاده برای رویداد کنترل کیفیت و تواتر رویداد کنترل کیفیت توضیح داده شده است. یک رویداد […]

انواع مطالعه در پژوهش‌های علوم پزشکی (۵)

  انواع مطالعه در پژوهش‌های علوم پزشکی (۵) تألیف: دکتر احمد مردانی مرکز تحقیقات سازمان انتقال خون، مؤسسه عالی آموزشی و پژوهشی طب انتقال خون   مطالعه مداخله‌ای برای بررسی ارتباط میان متغیر مستقل و متغیر وابسته، دو روش عمده شامل روش مشاهده‌ای و روش مداخله‌ای وجود دارد. در روش مشاهده‌ای، هیچ‌گونه دخالت و یا […]

آسپرجیلوس (۱۰)

آسپرجیلوس بخش دهم دکتر محمد قهری فونژمی آسپرجیلوسی فونژمی آسپرجیلوسی گاهی اوقات و بندرت اتفاق می‌افتد. در اکثر مطالعات منتشرشده در مورد فونژمی، بندرت از آن ذکر شده است. تفسیر این داده‌ها مشکل است زیرا محیط‌های کشت اغلب آلوده شده که منجر به نتایج مثبت کاذب در کشت‌ها می‌شود؛ بنابراین تعیین اهمیت فونژمی آسپرجیلوس به‌ویژه […]

مروری بر نقش ویتامین D در اختلالات اتوایمیون تیروئید

مروری بر نقش ویتامین D در اختلالات اتوایمیون تیروئید امیر اصغری۱، یوسف یوسف‌زاده۲ ۱: کارشناس ارشد بیوشیمی بالینی، هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی ارومیه ۲: کارشناس ارشد ایمنی‌شناسی پزشکی، کلینیک فاطمه زهرا (س)، تأمین اجتماعی ارومیه مقدمه: ۲۵،۱- دی هیدروکسی ویتامین D یا کلسیتریول، هورمون استروئیدی مشتق از ویتامین D می‌باشد که نقش حیاتی در […]

اصول سترون‌سازی (Sterilization)، ضدعفونی (Disinfection) و گندزدایی (Antisepsis) در مراکز پزشکی (۴)

اصول سترون‌سازی (Sterilization)، ضدعفونی (Disinfection)  و گندزدایی  (Antisepsis)در مراکز پزشکی (۴) تألیف: دکتر احمد مردانی مرکز تحقیقات سازمان انتقال خون، مؤسسه عالی آموزشی و پژوهشی طب انتقال خون   روش‌های کنترل میکروارگانیسم‌ها (Methods of Microorganisms Control) الف- روش‌های فیزیکی (Physical Methods) ب– روش‌های شیمیایی (Chemical Methods) ج- روش‌های ترکیبی و یا فیزیکوشیمیایی (Physicochemical Methods)   […]

بازنگری لوسمی‌های خانواده مایلوئیدی (۲)

بازنگری لوسمی‌های خانواده مایلوئیدی (WHO 2016) قسمت دوم دکتر حبیب‌الله گل‌افشان عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی شیراز نگین شکرگزار کارشناس ارشد هماتولوژی و بانک خون دانشگاه علوم پزشکی شیراز   سندرم‌های مایلودیس‌پلاستیک (Myelodysplastic syndromes) سندرم‌های مایلودیس‌پلاستیک گروهی از نئوپلاسم‌های تک دودمانه (کلونال) بوده که با خون‌سازی غیرمؤثر (ineffective) همراه هستند و استعداد تبدیل به […]

عوارض انتقال خون – ۱۴

  درباره اهدای خون بیشتر بدانیم (قسمت سی و هفتم) عوارض انتقال خون – ۱۴ عفونت‌های باکتریایی منتقله از راه تزریق خون (ادامه) علی‌اصغر صفری فرد کارشناس ارشد خون‌شناسی و بانک خون کارشناس عالی سازمان انتقال خون ایران safarifardas@ gmail.com www.shokofanews.blogsky.com                 عفونت باکتریایی ناشی از تزریق گلبول قرمز توجه خاصی به سمیت ناشی […]

اصول سترون‌سازی (Sterilization)، ضدعفونی (Disinfection) و گندزدایی (Antisepsis) در مراکز پزشکی (۳)

  اصول سترون‌سازی (Sterilization)، ضدعفونی (Disinfection) و گندزدایی (Antisepsis) در مراکز پزشکی (۳) تألیف: دکتر احمد مردانی مرکز تحقیقات سازمان انتقال خون، مؤسسه عالی آموزشی و پژوهشی طب انتقال خون     مراحل مقدماتی سترون‌سازی و ضدعفونی برای سترون‌سازی و ضدعفونی وسایل پزشکی و آزمایشگاهی جهت استفاده مجدد (Reprocessing)، ابتدا بایستی کلیه وسایل تمیز (پاک‌سازی) […]

استرپتوکوک‌ها و انتروکوک‌ها ، مروری تازه

مروری تازه بر استرپتوکوک‌ها و انتروکوک‌ها دکتر رضا میرنژاد (استاد دانشگاه)   مقدمه: استرپتوکوک‌ها گروه بزرگی از کوکسی گرم مثبت به قطر ۰/۵ تا ۲ میکرومتر می‌باشند که به‌صورت جفت یا زنجیره‌های کوتاه یا بلند دنبال یکدیگر قرار گرفته و هیچ‌گاه شکل خوشه‌ای به خود نمی‌گیرند. این باکتری‌ها در محیط‌های بسیار غنی به‌صورت جفت رشد […]

مروری بر روش‌های تشخیصی ژیاردیا

مروری بر روش‌های تشخیصی ژیاردیا صفا آریامند۱، دکتر شهرام خادم وطن۲ ۱: کارشناس ارشد انگل‌شناسی ۲: دانشیار انگل‌شناسی پزشکی دپارتمان انگل‌شناسی و قارچ‌شناسی دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی ارومیه   این انگل اولین بار توسط لوون هوک در سال ۱۶۸۱ در مدفوع خودش کشف و گزارش شد. ژیاردیازیس (Giardiasis) یک عفونت تک‌یاخته‌ای روده باریک است […]

پلی‌مورفیسم‌های تک‌نوکلئوتیدی در درمان و تحقیقات سرطان

  پلی‌مورفیسم‌های تک‌نوکلئوتیدی در درمان و تحقیقات سرطان  شیماسادات سیدموسوی۱، سمانه دولت‌آبادی۲ ۱: دانشجوی کارشناسی ارشد ژنتیک، گروه زیست‌شناسی، دانشگاه آزاد اسلامی، نیشابور، ایران ۲: استادیار، گروه زیست‌شناسی، دانشگاه آزاد اسلامی، نیشابور، ایران نویسنده مسئول: شیماسادات سیدموسوی، آدرس ایمیل: shimamosavi785@gmail.com   چکیده چندشکلی‌های تک‌نوکلئوتیدی[۱] (SNP)، تفاوت یافت‌شده در یک نوکلئوتید نسبت به موقعیت مشابه آن […]

سندرم آنتی‌فسفولیپید در بارداری

سندرم آنتی‌فسفولیپید در بارداری  محمد کوهستانی، کارشناسی ارشد فیزیولوژی محمدرضا بلوری، دکترای ایمونولوژی سردار شریف‌زاده، دکترای بیوشیمی بالینی     در مقاله‌ی شماره‌ی قبل اشاره شد که سندرم آنتی‌فسفولیپید (APS)، یک بیماری خودایمنی اکتسابی است که می‌تواند منجر به انعقاد خون مکرر در عروق بدن و عوارض بارداری مانند سقط، تولد نوزاد نارس و مرده‌زایی […]

گزارش پاتولوژی

آزمایشگاه و بالین گزارش پاتولوژی دکتر محسن منشدی آزمایشگاه تشخیص طبی دکتر منشدی www.manshadilab.com   پزشک پس از انجام بیوپسی، نمونه را برای پاتولوژیست ارسال می‌کند. پاتولوژیست نمونه‌ها را در دو حالت ماکروسکوپی (مشاهده با چشم غیرمسلح) و میکروسکوپی (با بزرگنمایی) بررسی کرده و سپس گزارش مربوطه را برای پزشک ارسال می‌کند. این گزارش شامل […]

اصول سترون‌سازی (Sterilization)، ضدعفونی (Disinfection) و گندزدایی (Antisepsis) در مراکز پزشکی (۲)

اصول سترون‌سازی (Sterilization)، ضدعفونی (Disinfection) و گندزدایی (Antisepsis) در مراکز پزشکی (۲) تألیف: دکتر احمد مردانی مرکز تحقیقات سازمان انتقال خون، مؤسسه عالی آموزشی و پژوهشی طب انتقال خون   طبقه‌بندی میکروارگانیسم‌ها برحسب میزان خطرآفرینی پس از ورود، انتشار و تکثیر میکروارگانیسم‌ها در بدن (رخداد عفونت)، ایجاد بیماری به عوامل متعددی از جمله ایمنی میزبان […]

سندرم اُولیئر 

             سندرم اُولیئر                 Ollier Syndrome شاهین اسعدی (کارشناس ارشد ژنتیک)، ندا غفوری (کارشناس ارشد بیوشیمی)، مهسا جمالی (کارشناس ارشد ژنتیک) نگارنده مسئول: شاهین اسعدی   کلیاتی از سندرم اُولیئر سندرم اُولیئر یک اختلال ژنتیکی است که توسط اِنکوندروم‌های چندگانه مشخص می‌شود که بصورت رشد غده سرطانی غضروف در داخل استخوان‌ها […]

بازنگری لوسمی‌های خانواده مایلوئیدی (WHO 2016) (1)

بازنگری لوسمی‌های خانواده مایلوئیدی (WHO 2016) قسمت اول  دکتر حبیب‌الله گل‌افشان عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی شیراز نگین شکرگزار کارشناس ارشد هماتولوژی و بانک خون دانشگاه علوم پزشکی شیراز تشخیص دقیق‌تر نئوپلاسم‌های مایلوئیدی با به‌کارگیری مرفولوژی سلول، سیتوژنتیک و به‌ویژه ژنتیک مولکولی که در سال‌های اخیر دریچه‌های نوینی برای تشخیص گشوده است، منجر به […]

روند درمان ناباروری به روش IUI

روند درمان ناباروری به روش IUI الهه اکبری: کارشناس ارشد بیوتکنولوژی میکروبی سعید دلفکار: کارشناس ارشد مهندسی پزشکی فرزاد رنجبر: کارشناس ارشد MBA اولین گام برای درمان ناباروری در بسیاری از زوج‌ها، روش درمانی تلقیح داخل رحمی اسپرم یا IUI  است. روش درمانی آی‌یو‌آی بدون درد و سریع است و حدود ۲۰ دقیقه زمان می‌برد […]

زنجبیل و دیابت: یک مرور کوتاه 

زنجبیل و دیابت: یک مرور کوتاه  لیلا رشیدیان چکیده: زنجبیل یکی از محبوب‌ترین ادویه‌ها در جهان است. اخیراً علاقه‌ی دانشمندان به‌سوی مطالعه‌ی آثار احتمالی زنجبیل بر روی سرطان، انعقاد خون، التهاب و درد معطوف شده است، با این حال، توجه کمتری به بیماری‌های متابولیک مانند دیابت شده است. مطالعات حیوانی و آزمایش‌های انسانی نتایج امیدبخشی […]

معرفی رشته تصویرگر و انیماتور پزشکی

معرفی رشته تصویرگر و انیماتور پزشکی زهرا مولائی یک تصویرگر و انیماتور پزشکی، یک هنرمند حرفه‌ای است که از دانش گسترده در زمینه پزشکی، علوم پایه و فناوری ارتباطات و رسانه برخوردار می‌باشد. یک انیماتور یا تصویرگر پزشکی، همانند متخصصان تصویرسازی، تصاویری را خلق می‌کند که دانش علوم پزشکی را ارتقا می‌دهد و سواد بهداشتی […]

ارزش کلینیکی آزمایش‌های بیوشیمیایی تیروئید

ارزش کلینیکی آزمایش‌های بیوشیمیایی تیروئید مرتضی داودی PhD بیوشیمی، دانشگاه پیام نور واحد تهران شرق   خلاصه موضوع: غدۀ تیروئید از مهم‌ترین غدد درون‌ریز در بدن است که هورمون‌های تیروئیدی را ترشح می‌نماید. گرچه عمده‌ترین شکلی از هورمون که توسط این غده به خون ترشح می‌شود به‌صورت T41 است، صورت‌های دیگری از هورمون نیز مانند […]

مروری تازه بر خانواده نیسریاها

مروری تازه بر خانواده نیسریاها دکتر رضا میرنژاد (استاد دانشگاه)   کوکسی‌های گرم منفی که در انسان سبب عفونت‌های چرکی در برخی نواحی از دستگاه تناسلی و تنفسی می‌شوند، شامل خانواده نیسریاها، بوردتلاها و هموفیلوس‌ها می‌باشند. این باکتری‌ها در انسان سبب عفونت‌هایی مثل اورتریت چرکی (گونوره یا سوزاک)، مننژیت، پنومونی، برونشیت، سینوزیت، اوتیت، کونژنکتیویت و […]

 نگاهی گذرا بر تشخیص باکتریولوژیک استرپتوکوکوس پنومونیه

 نگاهی گذرا بر تشخیص باکتریولوژیک استرپتوکوکوس پنومونیه بهشته غریبی: کارشناس آزمایشگاه، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی اردبیل یگانه نعمتی خیاوی: کاردان علوم آزمایشگاهی، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی اردبیل رباب معصومی: کارشناس علوم آزمایشگاهی، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی و درمانی اردبیل مقدمه دیپلوکوکوس یا استرپتوکوکوس پنومونیه (پنوموکوک) […]

سندرم دیسپلازی تاناتوفوریک

سندرم دیسپلازی تاناتوفوریک Thanatophoric Dysplasia Syndrome شاهین اسعدی (کارشناس ارشد ژنتیک)، مهسا جمالی (کارشناس ارشد ژنتیک)، ندا غفوری (کارشناس ارشد بیوشیمی)  نگارنده مسئول: شاهین اسعدی   کلیاتی از سندرم دیسپلازی تاناتوفوریک سندرم دیسپلازی تاناتوفوریک یک اختلال ژنتیکی اسکلتی شدید است که با اندام‌های بسیار کوتاه و چین‌وچروک‌های بیش از حد بر روی پوست بازوها و […]

استاد دکتر حسن میردامادی: پدر سرولوژی در ایران

استاد دکتر حسن میردامادی: پدر سرولوژی در ایران       پروفسور دکتر رضا فرید حسینی (گروه آلرژی و ایمونولوژی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی مشهد)   دکتر رضا جعفری (گروه ایمونولوژی و ژنتیک، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی ارومیه) استاد دکتر حسن میردامادی در سال ۱۲۸۰ در سه ده اصفهان (خمینی‌شهر) در ۱۲ کیلومتری شمال غرب […]

علل ناباروری در مردان

علل ناباروری در مردان الهه اکبری:کارشناس ارشد بیوتکنولوژی میکروبی سعید دلفکار:کارشناس ارشد مهندسی پزشکی فرزاد رنجبر:کارشناس ارشد MBA ناباروری در مردان ناباروری، به ناتوانی در باردار شدن بعد از یک سال داشتن رابطه جنسی محافظت‌نشده گفته می‌شود. تقریباً حدود یک‌سوم از موارد ناباروری مربوط به مردان و یک‌سوم هم مربوط به زنان می‌باشد. در سایر […]

عفونت‌های شغلی در بیمارستان

عفونت‌های شغلی در بیمارستان عبدالرضا اسکندر خیاوی: کارشناس ارشد بهداشت، ایمنی و محیط‌زیست، شبکه بهداشت و درمان شهرستان مشکین‌شهر بهشته غریبی: کارشناس آزمایشگاه مرکز بهداشت شهرستان اردبیل شراره آقاجانی: کاردان مامایی، شبکه بهداشت و درمان شهرستان مشکین‌شهر محرم نوروزی: کارشناس مبارزه با بیماری‌ها، شبکه بهداشت و درمان شهرستان مشکین‌شهر محسن حیدراوغلی: کارشناس ارشد بهداشت، ایمنی […]

پیشگیری و درمان درماتوفیتوزها

پیشگیری و درمان درماتوفیتوزها دکتر محمد قهری WWW.GHAHRI.IR   ترمینولوژی اسامی مترادف و عمومی برای درماتوفیتوز: تینه‌آ- کچلی – Ringworm ضایعه‌ی درماتوفیتوزیس در نواحی مختلف بدن دارای اسامی اختصاصی به شرح زیر می‌باشند: Tinea capitis کچلی سر Tinea corporis کچلی بدن Tinea barbae کچلی ریش Tinea faciei کچلی صورت Tinea cruris کچلی کشاله ران Tinea […]

تکنیک‌های شناسایی جهش‌ها

تکنیک‌های شناسایی جهش‌ها دکتر مهدی فصیحی رامندی (عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی بقیه‌ا…(عج)) زهرا کریمی (مرکز تحقیقاتی زیست سلول پژوهان تدبیر) دکتر رضا میرنژاد (استاد دانشگاه)   الکتروفورز ژل دناتوره‌کننده با شیب غلظت تکنیک الکتروفورز ژل دناتوره‌کننده با شیب غلظت[۱] (DGGE)، کارآمدتر و حساس‌تر از SSCP بوده و بیش از ۹۵% قدرت تشخیص جهش‌ها […]

نگاهی گذرا بر روش‌های متداول تشخیص بیماری سل

نگاهی گذرا بر روش‌های متداول تشخیص بیماری سل دکتر حسین قربانی: دکترای حرفه‌ای پزشکی عمومی، شبکه بهداشت و درمان شهرستان مغان (گرمی) روح اله سالمی قشلاق: کارشناس علوم آزمایشگاهی، شبکه بهداشت و درمان شهرستان مغان (گرمی) سجاد حضی زاده: کارشناس علوم آزمایشگاهی، شبکه بهداشت و درمان شهرستان مغان (گرمی) مقدمه با وجود در دسترس بودن […]

اندازه‌گیری مقادیر تام هورمون‌های تیروئیدی یا مقادیر آزاد این هورمون‌ها؟

 اندازه‌گیری مقادیر تام هورمون‌های تیروئیدی یا مقادیر آزاد این هورمون‌ها؟ محمد کوهستانی، کارشناس ارشد فیزیولوژی سردار شریف‌زاده، دکترای بیوشیمی بالینی محمدرضا بلوری، دکترای ایمونولوژی مقدمه غده تیروئید، بزرگ‌ترین غده درون‌ریز بدن و یک عضو پروانه‌ای شکلی است که در ناحیه گردن، در زیر گلو و جلوی نای قرار دارد (شکل-۱). در این غده دو هورمون […]

اندوکاردیت قارچی

اندوکاردیت قارچی دکتر محمد قهری www.ghahri.ir   مقدمه اندوکاردیت ناشی از عفونت قارچی ابتلای دریچه‌های قلب یا پوشش داخلی (اندوکارد) آن است. اندوکاردیت قارچی موقعی رخ می‌دهد که یک عفونت قارچی از سایر قسمت‌های بدن وارد جریان خون شده و لایه‌ی داخلی قلب یا دریچه‌ها را مورد تهاجم قرار داده باشد. این وضعیت به‌طور عمده […]

مروری تازه بر باسیل‌های گرم مثبت (کورینه‌باکتریوم و آرکانوباکتریوم‌ها)

مروری تازه بر باسیل‌های گرم مثبت (کورینه‌باکتریوم و آرکانوباکتریوم‌ها) دکتر رضا میرنژاد (استاد دانشگاه)   کورینه‌باکتریوم‌ها، باکتری‌هایی با قطر ۱-۰/۵میکرومتر و طول چند میکرومتر می‌باشند. به دلیل این‌که این باکتری‌ها در یک انتها دارای برجستگی نامنظمی هستند، واژه گرزمانند یا چماق[۱] برای این ارگانیسم‌ها استفاده می‌شود. به‌طورکلی کورینه‌باکتریوم‌ها باسیل‌های گرزی‌شکل مستقیم یا کمی خمیده هستند […]

ناباروری در مردان

ناباروری در مردان   الهه شمس۱، بهناز ناطقی۲، حسین وزینی۳   ۱: باشگاه پژوهشگران جوان و نخبگان، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد فلاورجان، اصفهان، ایران. e.shams88@yahoo.com ۲: گروه بیوشیمی، دانشکده علوم پایه، موسسه آموزش عالی نوردانش، میمه، اصفهان، ایران. Behnaz.nateqi@gmail.com ۳: گروه پرستاری، دانشکده علوم پایه، دانشگاه همدان، دانشگاه آزاد اسلامی، همدان، ایران. hossein_vazini@yahoo.com     […]

نقش انگل‌ها در سندرم روده تحریک‌پذیر

نقش انگل‌ها در سندرم روده تحریک‌پذیر نویسندگان: نگار اسدی۱، دکتر شهرام خادم وطن۱ ۱: دپارتمان انگل‌شناسی دانشگاه علوم پزشکی ارومیه اختلالات عملکردی دستگاه گوارش از مهم‌ترین بیماری‌های مزمن روده به شمار می‌روند که ۵ تا ۲۵ درصد جمعیت را تحت تأثیر قرار می‌دهند (۵-۱). سندرم روده تحریک‌پذیر از جمله این اختلالات است که با درد […]

اصول سترون‌سازی (Sterilization)، ضدعفونی  (Disinfection)  و گندزدایی  (Antisepsis) در مراکز پزشکی (۱)

  اصول سترون‌سازی (Sterilization)، ضدعفونی  (Disinfection)  و گندزدایی  (Antisepsis) در مراکز پزشکی (۱) تألیف: دکتر احمد مردانی استادیار مؤسسه عالی آموزشی و پژوهشی طب انتقال خون مرکز تحقیقات سازمان انتقال خون، مؤسسه عالی آموزشی و پژوهشی طب انتقال خون   نشانه ­های اختصاری (Abbreviations) AIDS: Acquired Immune Deficiency Syndrome APIC:Association for Professionals in Infection Control […]

مروری سریع بر زیگومیست‌ها

مروری سریع بر زیگومیست‌ها دکتر محمد قهری www.ghahri.ir شکل ۱: کلنی رایزوپوس ملاحظات عمومی به‌طور وسیعی در محیط (خاک، مواد گیاهی و ضایعات) یافت می‌شوند. انسان معمولاً از طریق استنشاق یا بلع با این قارچ مواجه می‌شود. با بیماری سینوس و بیماری ریوی مرتبط است، به‌ویژه در بیمارانی که وضعیت‌های مستعدکننده‌ای دارند مانند ایمینوسوپرسیون، دیابت، […]

سندرم کوتیس لاکسا Cutis Laxa Syndrome

سندرم کوتیس لاکسا Cutis Laxa Syndrome شاهین اسعدی (کارشناس ارشد ژنتیک) کلیاتی از سندرم کوتیس لاکسا سندرم کوتیس لاکسا یک اختلال ژنتیکی در بافت همبند است که چارچوب حمایتی بدن را تشکیل می‌دهد. بافت همبند، ساختار و قدرت را به عضلات، مفاصل، اندام‌ها و پوست می‌رساند. شکل ۱: تصاویری از نوزادان مبتلا به سندرم کوتیس […]

نوید تشخیص تغییرات ژنتیکی در تومور مغزی با آزمایش خون

آزمایشگاه و بالین نوید تشخیص تغییرات ژنتیکی در تومور مغزی با آزمایش خون دکتر محسن منشدی آزمایشگاه تشخیص طبی دکتر منشدی www.manshadilab.com   طی یک مطالعه جدید مشخص شد که احتمال تشخیص موتاسیون ژنتیکی اختصاصی در کودک مبتلا به نوعی تومور مغزی موسوم به گلیوم منتشره در میدلاین، با انجام آزمایش خونی به نام بیوپسی […]

اصول و روش‌های نشان دادن قارچ‌ها در نمونه‌های کلینیکی (۹)

اصول و روش‌های نشان دادن قارچ‌ها در نمونه‌های کلینیکی  (دستورالعمل تأئید‌شده) ترجمه سند CLSI M54-A اکتبر ۲۰۱۲ ترجمه و تنظیم: دکتر محمد قهری www.ghahri.ir بخش نهم     ۱۱- ارزیابی کشت‌های قارچی ۱۱/۱- ارزیابی نتایج کشت‌ها کارساز بودن نتایج هیستوپاتولوژی و کشت به خصوصیات و ویژگی‌های مربوط به نمونه و بیمار بستگی دارد. تأثیر بالقوه‌ی […]

STD را جدی بگیرید

STD را جدی بگیرید نادیا شافعی، دکترای تخصصی پزشکی مولکولی، دانشگاه علوم پزشکی کردستان شادی سایبان، کارشناسی ارشد ژنتیک پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی   ۱- مقدمه بیماری‌های آمیزشی جنسی (STD: Sexual transmitted Disease)، از بیماری‌های نسبتاً شایعی هستند که از شخصی به شخص دیگر به دنبال تماسی جنسی منتقل می‌شوند. علت ایجاد بیماری‌های […]

سیستاتین C و ارزیابی عملکرد کلیه‌ها

سیستاتین C و ارزیابی عملکرد کلیه‌ه  محمد کوهستانی،کارشناسی ارشد فیزیولوژی سردار شریف‌زاده، دکترای بیوشیمی بالینی   مقدمه سیستاتین ۱C، یک پروتئین نسبتاً کوچک است که توسط تمام سلول‌های هسته‌دار بدن تولید می‌شود. این پروتئین با سرعت ثابتی تولید و تجزیه می‌گردد. سیستاتین C با استفاده از گلومرول‌های کلیوی از خون فیلتر می‌شود. گلومرول‌های کلیوی به […]

اصول و روش‌های نشان دادن قارچ‌ها در نمونه‌های کلینیکی (۸)

اصول و روش‌های نشان دادن قارچ‌ها در نمونه‌های کلینیکی  (دستورالعمل تأییدشده) ترجمه سند CLSI M54-A اکتبر ۲۰۱۲ ترجمه و تنظیم: دکتر محمد قهری www.ghahri.ir بخش هشتم   ۱۰- کشت نمونه‌ها در پلیت و انکوبه کردن آنها بطور کلی استفاده از محیط‌های کشت در پلیت نسبت به لوله‌ یا ظروف دیگر ارجحیت دارد. محیط‌های کشت داخل […]

مروری تازه بر باسیل‌های گرم مثبت بدون اسپور (نوکاردیا و اکتینومیست‌های هوازی)

مروری تازه بر باسیل‌های گرم مثبت بدون اسپور (نوکاردیا و اکتینومیست‌های هوازی) دکتر رضا میرنژاد (استاد دانشگاه)   گونه‌های نوکاردیا: گونه‌های نوکاردیا گروهی از اکتینومیست‌ها هستند که به‌طور وسیعی در دنیا منتشر شده‌اند. این ارگانیسم‌ها غالباً به شکل ساپروفیت هستند، اما برخی از آن‌ها به‌صورت پارازیت با گیاهان و حیوانات زندگی می‌کنند. .Nocardia spp به علت […]

انواع تکنیک « واکنش زنجیره‌ای پلیمراز (PCR)» و انواع آنزیم‌های DNA پلیمراز مقاوم به حرارت

انواع تکنیک « واکنش زنجیره‌ای پلیمراز (PCR)» و انواع آنزیم‌های DNA پلیمراز مقاوم به حرارت  علیرضا صادقی تفرشی۱، شیما یزدان دوست۱، فتانه توسلیان۲ ۱- دانشجوی دکتری تخصصی بیوشیمی، دانشکده علوم پایه، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران ۲- دانشجوی دکتری تخصصی ایمونولوژی پزشکی، دانشکده پزشکی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران   چکیده: […]

اصول و روش‌های نشان دادن قارچ‌ها در نمونه‌های کلینیکی (۷)

اصول و روش‌های نشان دادن قارچ‌ها در نمونه‌های کلینیکی  (دستورالعمل تأیید‌شده) ترجمه سند CLSI M54-A اکتبر ۲۰۱۲ ترجمه و تنظیم: دکتر محمد قهری www.ghahri.ir بخش هفتم     ۹/۲- روش‌های میکروسکپی ۹/۲/۱- نمونه‌های قابل قبول برای آزمایش مستقیم میکروسکپی بافت و آسپیره‌های بدست‌آمده از نواحیی که در حالت نرمال باید استریل باشند، عالی‌ترین نمونه‌ها هستند. […]

اهمیت تشخیص آزمایشگاهی در درمان بروسلوزیس

اهمیت تشخیص آزمایشگاهی در درمان بروسلوزیس دکتر شیوا میرکلانتری (استادیار دانشگاه علوم پزشکی ایران) علی شیوایی (کارشناس ارشد میکروب‌شناسی)   بروسلوزیس یک بیماری زئونوز جهانی است که تأثیر اقتصادی زیادی بر روی حیوانات و بهداشت عمومی دارد. تشخیص بروسلوزیس انسانی ممکن است زمان‌بر باشد، زیرا این بیماری در ابتدا به‌صورت تب با علل ناشناخته با […]

مروری تازه بر باسیل‌های گرم مثبت بدون اسپور

مروری تازه بر باسیل‌های گرم مثبت بدون اسپور دکتر رضا میرنژاد (استاد دانشگاه)   لیستریا منوسیتوژنز لیستریاها دارای گونه‌های متعددی هستند که مهم‌ترین آنها لیستریا منوسیتوژنز[۱] است. آنها قبلاً در خانواده کورینه‌باکتریوم‌‌ها قرار داشتند، ولی امروزه در جنس جداگانه و جزء باسیل‌های گرم مثبت بدون اسپور طبقه‌بندی می‌شوند. باسیل گرم مثبت به‌صورت کوکوباسیل، پلی‌مورفیک بوده […]

لب‌مدیا چیست؟

لب‌مدیا چیست؟ تارنمای لب‌مدیا برای سه گروه متمایز قابل‌استفاده است: ۱–  مدیران آزمایشگاه‌ها: مدیران آزمایشگاه‌ها باید اقلام متعددی را اعم از تجهیزات و یا کیت و مواد مصرفی خریداری نمایند که این کار با دشواری‌های خاص خود همراه است. فرآیند انتخاب و خرید در ذات خود چالش‌برانگیز است و در شرایط فعلی که به لحاظ فشار تعرفه […]

  Roche چگونه Roche شد

  Roche چگونه Roche شد حسن اسدی:کارشناس آزمایشگاه تاریخچه شرکت Roche شرکت Roche در سال ۱۸۹۶ در بازل سوئیس تأسیس شد. این شرکت امروزه داروهای نوآورانه و کیت‌های آزمایش‌های تشخیصی را تولید می‌کند که به این وسیله به میلیون‌ها بیمار در سراسر جهان کمک می‌شود. بنیان‌گذار Roche، فریتز هافمن– لا رُش، کارآفرین پیشگامی است که معتقد […]

مروری تازه بر مایکوباکتریوم‌ها

مروری تازه بر مایکوباکتریوم‌ها دکتر رضا میرنژاد (استاد دانشگاه)   مایکوباکتریوم‌ها باکتری‌های هوادوست و باسیلی شکل هستند که اسپور تولید نمی‌کنند. با وجود این‌که به‌راحتی رنگ نمی‌گیرند، ولی وقتی رنگ گرفتند در برابر از دست دادن رنگ خود به‌وسیله اسید یا الکل مقاومت می‌کنند، بنابراین باسیل‌های مقاوم به اسید (اسیدفست) نامیده می‌شوند. کمپلکس مایکوباکتریوم توبرکلوزیس […]

کاهش تداخل مواد اندوژن در آزمایشگاه هماتولوژی و بیوشیمی بالینی

کاهش تداخل مواد اندوژن در آزمایشگاه هماتولوژی و بیوشیمی بالینی دکتر حبیب‌الله گل‌افشان، عضو هیئت علمی دانشکده پیراپزشکی شیراز سارا کهن مظفری، کارشناس ارشد ژنتیک پزشکی محمد اسماعیل خدمتی، کارشناس ارشد بیوشیمی   روش‌های گوناگونی برای شمارش و طبقه‌بندی گلبول‌های قرمز و گلبول‌های سفید و پلاکت از قبیل تغییرات هدایت الکتریکی در محلول هادی جریان […]

سندرم گورلین- چادری- ماس

سندرم گورلین- چادری- ماس Gorlin-Chaudhry-Moss Syndrome شاهین اسعدی (کارشناس ارشد ژنتیک)   کلیاتی از سندرم گورلین- چادری- ماس سندرم گورلین- چادری- ماس یک اختلال ژنتیکی است که بر بسیاری از قسمت‌های بدن تأثیر می‌گذارد. علائم و نشانه‌های این اختلال از زمان تولد و یا نوزادی ظاهر می‌شود. شکل ۱: شماتیکی از اختلالات مربوطه در سندرم […]

تکنیک‌های‌ RFLP و PCR-RFLP

تکنیک‌های‌ RFLP و PCR-RFLP  دکتر مهدی فصیحی رامندی (عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی بقیه‌ا… (عج)) زهرا کریمی (مرکز تحقیقاتی زیست سلول پژوهان تدبیر) دکتر رضا میرنژاد (استاد دانشگاه)   در بین نشانگرهای مولکولی، RFLP اولین نشانگر مورد استفاده در نقشه‌برداری ژنومی است، به همین دلیل از این نشانگر به‌عنوان نسل اول نشانگرها یاد می‌شود. […]

آشنایی با گونه‌های رایزوپوس (۲)

آشنایی با گونه‌های رایزوپوس بخش دوم دکتر محمد قهری www.ghahri.ir هایفی‌های عریض بدون دیواره‌ی میانی با انشعابات و اشکال نامنظم و نواحی متسع از مشخصات قارچ‌های موکوراسه است     عفونت‌های حاصله در اثر قارچ‌های موکوراسه به‌طور کلی اعضای موکورال‌ها فرم‌های شدیدتر زایگومایکوزیس را ایجاد می‌کنند، درحالی‌که اعضایی که به راسته‌ی انتموفتورال‌ها تعلق دارند بیماری […]

آشنایی با گونه‌های رایزوپوس (۱)

آشنایی با گونه‌های رایزوپوس بخش نخست دکتر محمد قهری www.ghahri.ir   جنس رایزوپوس با وجود استولون‌ها و ریزوئیدهای تیره‌رنگ یا پیگمانته (فئوئید)، اسپورانژیوفورهای منفرد یا گروهی که از محل گره‌ها (node) و مستقیماً در مقابل ریزوئیدها پدید می‌آیند، مشخص می‌شوند. دارا بودن اسپورانژیوم‌های عموماً کروی شکل و حضور کلوملا و آپوفیز از مشخصات دیگر این […]

باکتری‌های بی‌هوازی بدون اسپور

باکتری‌های بی‌هوازی بدون اسپور دکتر رضا میرنژاد (استاد تمام دانشگاه)   در گذشته توجه میکروبیولوژیست ها و پزشکان فقط به باکتریهای هوازی و بیهوازی اختیاری معطوف بود. باکتریهای بی هوازی اجباری مدتها در نظر گرفته نمی شدند ( هرچند که هم اکنون هم در کشور ما این باکتری متاسفانه جائی ندارند و اغلب بررسی نشده […]

ایمونوتراپی در بدخیمی‌های خونی

ایمونوتراپی در بدخیمی‌های خونی اکرم سادات جعفریان۱– اصغر الهی۲ ۱- کارشناسی علوم آزمایشگاهی – علوم پزشکی قم ۲- عضو هیئت علمی علوم پزشکی قم   مقدمه: ایمونوتراپی شکلی از درمان است که از قسمت‌های مشخص دستگاه ایمنی فرد برای مبارزه با سلول‌های بدخیم، از جمله بدخیمی‌های هماتولوژیک استفاده می‌کند. این عمل به چند صورت انجام […]

سمپلر

سمپلر نویسنده: محمدرضا یزدانی، کارشناسی ارشد آزمایشگاه (ایمونولوژی) دانشگاه علوم پزشکی شیراز   کلیات: سمپلر برای انتقال حجم‌های کم نمونه با دقت و صحت بالا مورد استفاده قرار می‌گیرد. سمپلرها به‌عنوان میکروپیپت T.D کالیبره شده‌اند و نیازی به شستشوی آنها درمحلول دریافت‌کننده نیست.   انواع سمپلر: سمپلرها به دو نوع ثابت و متغیر تقسیم‌بندی می‌شوند: […]

علل ناباروری در زنان

علل ناباروری در زنان الهه اکبری، کارشناس ارشد بیوتکنولوژی میکروبی سعید دلفکار ، کارشناس ارشد مهندسی پزشکی فرزاد رنجبر، کارشناس ارشد MBA   ناباروری همیشه به معنای عقیم بودن یا ناتوانی دائمی در بچه‌دار شدن نیست. در ایران حدود ۲۰ درصد از زوج‌ها نابارور هستند، اما درصد بسیار کمی از آنها عقیم هستند. بیشتر زوج‌های […]

اهمیت تشخیصی میکروآر.ان.ای‌ها در دیابت

اهمیت تشخیصی میکروآر.ان.ای‌ها در دیابت سیدآرمان مهدوی[۱] و ستار گرگانی فیرزجایی ۲ ۱- دانشجوی کارشناسی ارشد بیوتکنولوژی پزشکی، مرکز تحقیقات بیولوژی مولکولی، دانشگاه علوم پزشکی بقیه ا…(عج)، تهران، ایران (نویسنده مسئول) (livesnuff@gmail.com) ۲- استادیار بیوشیمی بالینی، گروه علوم آزمایشگاهی، دانشکده پیراپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی ارتش، تهران، ایران   چکیده: دیابت به‌عنوان رایج‌ترین بیماری مزمن جهان […]

ویروس‌های نوظهور عامل بیماری خونریزی‌دهنده حاد

ویروس‌های نوظهور عامل بیماری خونریزی‌دهنده حاد حسین شعاعی دیزج: کارشناس ارشد بیوشیمی، دانشگاه علوم پزشکی تبریز علی خدایی آذر خیاوی: کارشناس بهداشت محیط، دانشگاه علوم پزشکی اردبیل جواد اسداللهی: کارشناس پرستاری، دانشگاه علوم پزشکی اردبیل زلیخا ابراهیم‌زاده: کارشناس هوشبری، دانشگاه علوم پزشکی اردبیل فاطمه فرجی مزرعه خلف: کارشناس علوم آزمایشگاهی، دانشگاه علوم پزشکی اردبیل   […]

کاوشگرها

کاوشگرها دکتر مهدی فصیحی رامندی (عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی بقیه‌ا… (عج)) زهرا کریمی (مرکز تحقیقاتی زیست سلول پژوهان تدبیر) دکتر رضا میرنژاد (استاد دانشگاه) کاوشگر[۱] قطعه‌ای از DNA یا RNA است که برای شناسایی و تشخیص در طی آزمایش‌های دورگه‌سازی نشان‌دار می‌شود. برای تهیه کاوشگر، منشأ و طبیعت DNA و RNA مورد استفاده […]

مطالعات شناسایی راهبردهای درمان بالقوه تومورهای مغزی DIPG در کودکان

  آزمایشگاه و بالین مطالعات شناسایی راهبردهای درمان بالقوه تومورهای مغزی DIPG در کودکان دکتر محسن منشدی آزمایشگاه تشخیص طبی دکتر منشدی www.manshadilab.com اهداف بالقوه درمانی یک تومور مغزی غیرقابل جراحی اطفال در یک گلیوم پایه مغزی داخلی منتشر (DIPG)، با دو مطالعه جداگانه شناسایی شدند. مسدود کردن این اهداف با داروهای تحقیقاتی، باعث کاهش […]

چالش‌های آزمایشگاهی در سنجش مارکرهای سرطانی (۲)

چالش‌های آزمایشگاهی در سنجش مارکرهای سرطانی (قسمت دوم) سارا کهن مظفری کارشناس ارشد ژنتیک پزشکی دکتر حبیب‌الله گل‌افشان محمد اسماعیل خدمتی کارشناس ارشد بیوشیمی   مارکر CA-19-9 آنتی‌ژن CA-19-9 یا آنتی‌ژن لوییس a سیاله‌شده برای پیگیری اولیه سرطان پانکراس به‌عنوان یک مارکر توموری مورد استفاده قرار می‌گیرد. راهنمای ASCO استفاده از CA-19-9 را برای غربالگری […]

اصول و روش‌های نشان دادن قارچ‌ها در نمونه‌های کلینیکی (۶)

اصول و روش‌های نشان دادن قارچ‌ها در نمونه‌های کلینیکی  (دستورالعمل تأئیدشده) ترجمه سند CLSI M54-A اکتبر ۲۰۱۲ ترجمه و تنظیم: دکتر محمد قهری www.ghahri.ir بخش ششم   ۹/۱/۱/۴- گونه‌های کلورلا و پروتوتکا (Chlorella and Prototheca species) گونه‌های کلورلا و پروتوتکا جلبک‌هایی هستند که سلول‌های قارچی و شبه‌مخمری تولید می‌کنند و می‌توان آن‌ها را در نمونه‌های […]

مقدمه‌ای بر بیماری‌های ویروسی اعصاب مرکزی 

مقدمه‌ای بر بیماری‌های ویروسی اعصاب مرکزی  دکتر مصطفی مهابادی (ویروس‌شناس استادیار دانشگاه) مسعود تات (دانشجوی علوم آزمایشگاهی) رضا نظری (دانشجوی علوم آزمایشگاهی)   مقدمه: عفونت‌های سیستم عصبی مرکزی[۱] ممکن است توسط عوامل باکتریایی، ویروسی، قارچی و انگلی ایجاد گردند. بیماری‌زایی تحت تأثیر سن و وضعیت ایمنی میزبان و اپیدمیولوژی عامل پاتوژن قرار می‌گیرد. مهم‌ترین عامل […]

 ملاحظات جدید در آزمایش‌های غیر تهاجمی پیش از تولد

 ملاحظات جدید در آزمایش‌های غیر تهاجمی پیش از تولد دکتر زهرا لشکری دکترای علوم آزمایشگاهی، دکترای تخصصی ژنتیک مولکولی با شناخت بیشتر پیشرفت‌های حاصله در کاربرد بالینی و محدودیت‌های آزمایش‌های غیرتهاجمی پیش از تولد (NIPT)، راهبردهای غربالگری آناپلوئیدی‌های کروموزومی متداول جنین تغییرات قابل‌ملاحظه‌ای یافته است (۱۰). NIPT از نظر بالینی به‌عنوان یک ابزار غربالگری آناپلوئیدی‌هایی […]

Lab story

Lab story دکتر سیدمهدی زرگریان هر تکنسین یا کارشناس آزمایشگاه در طی زندگی خود خطاهایی را مرتکب می‌شود. همه ما انسانیم و جایزالخطا، اما مهم آن است که از اشتباهات خود درس بگیریم و از آن درس‌ها برای رشد خود استفاده کنیم. در اینجا داستانی از خطا‌های کاری خود را شرح می‌دهم که شاید برای […]

سندرم پُمپ Pompe Syndrome

سندرم پُمپ Pompe Syndrome شاهین اسعدی (کارشناس ارشد ژنتیک)   کلیاتی از سندرم پُمپ سندرم پمپ یک اختلال ژنتیکی ارثی است که با ایجاد کمپلکس قندی به نام گلیکوژن در سلول‌های بدن مشخص می‌شود. تجمع گلیکوژن در اندام‌ها و بافت‌های خاص به‌ویژه عضلات، توانایی آنها در عملکرد طبیعی را مختل می‌کند. شکل ۱: شماتیکی از […]

بیماری سلیاک و تشخیص آزمایشگاهی

بیماری سلیاک و تشخیص آزمایشگاهی دکتر علی‌رضا پوررضا دکترای علوم آزمایشگاهی آزمایشگاه دانش- مشهد   بیماری سلیاک آنتروپاتی حساس به گلوتن، یک بیماری با زمینه ژنتیکی است که در آن حساسیت نسبت به گلوتن وجود دارد. گلوتن مهم‌ترین پروتئین از گندم و سایر غلات مشابه است که در بدن ذخیره می‌شود. گلیادین قسمتی از پروتئین […]

اصول و روش‌های نشان دادن قارچ‌ها در نمونه‌های کلینیکی – آزمایش مستقیم و کشت (۵)

اصول و روش‌های نشان دادن قارچ‌ها در نمونه‌های کلینیکی – آزمایش مستقیم و کشت  (دستورالعمل تأئیدشده) ترجمه سند CLSI M54-A اکتبر ۲۰۱۲ ترجمه و تنظیم: دکتر محمد قهری www.ghahri.ir بخش پنجم   طبقه‌بندی سلول‌های مخمری بر اساس اندازه‌ی آنها   ۹/۱/۱/۱- مخمرهای با اندازه‌ی سلولی کوچک (۲ تا ۵ میکرون) قارچ‌های مخمری و شبه‌مخمری که […]

رینوسینوزیت‌های قارچی

رینوسینوزیت‌های قارچی محمد کُرد۱، احمد علمی مقدم۲، محمدخانی۲، کیمیا میری۳، صادق خداویسی۴* ۱: دانشجوی دکتری تخصصی قارچ‌شناسی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی تهران ۲: دانشجوی کارشناسی ارشد قارچ‌شناسی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی تهران ۳: دانشجوی پرستاری، دانشگاه علوم پزشکی تهران ۴: استادیار قارچ‌شناسی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی تهران   مقدمه: در طی قرن گذشته عقاید ما […]

مردی با درد پا و شکستگی‌های متعدد

مطالعه موردی مردی با درد پا و شکستگی‌های متعدد دکتر شاهرخ مستور تهرانی   پزشک عمومی بیمارستان ضمن تماس با آزمایشگاه علت پایین بودن مقدار آلکالن فسفاتار ALP را در یک بیمار مرد ۵۴ ساله جویا می‌شود. کاهش (ALP) یک ناهنجاری بیوشیمیایی است که کمتر به آن پرداخته شده است (۱). بیمار یک کهنه سرباز […]

تشخیص آزمایشگاهی لیستریا

تشخیص آزمایشگاهی لیستریا دکتر فاطمه مافی دکترای علوم آزمایشگاهی لیستریوز عفونتی است که از راه خوراکی منتقل می‌شود و در زنان حامله، نوزادان، افراد مسن و کسانی که سیستم ایمنی آنها ضعیف شده است می‌تواند بیماری شدید ایجاد کند. میزان تلفات بیماری بالاست. مواد غذایی مختلفی همچون لبنیات، گوشت، سبزیجات، میوه و غذاهای آماده مصرف […]

چالش‌های آزمایشگاهی در سنجش مارکرهای سرطانی (۱)

چالش‌های آزمایشگاهی در سنجش مارکرهای سرطانی (قسمت اول) سارا کهن مظفری کارشناس ارشد ژنتیک پزشکی دکتر حبیب‌الله گل‌افشان محمد اسماعیل خدمتی کارشناس ارشد بیوشیمی   مارکرهای سرطانی مولکول‌هایی هستند که توسط سلول‌های سرطانی و یا دیگر سلول‌های بدن در پاسخ به سرطان و گاهی در برخی از موارد خوش‌خیم تولید می‌شوند. بیشتر مارکرهای توموری توسط […]

تاریخ انقضا

تاریخ انقضا باقرعلی فاضلی کارشناس آزمایشگاه   امکان استفاده از کیت‌های آزمایشگاهی بعد از تاریخ انقضا مهم‌ترین مسئله‌ی است که در این مقاله به آن خواهیم پرداخت.   پیشینه: از همان ابتدا نگهداری مواد موردنیاز از قبیل پوشاک و غذا و بذر از چالش‌های پیش روی بشر بوده است. مواد و ترکیبات مختلف به‌تدریج ساختار […]

اهمیت کاهش HbA1C

اهمیت کاهش HbA1C دکتر حمیدرضا هجرانی     کاهش HbA1C به زیر محدوده مرجع به‌ندرت مشاهده می‌شود و لذا دلایل و پیامدهای بالینی آن برای همکاران آزمایشگاهی چندان شناخته شده نیست. در اینجا یک مورد کاهش شدید HbA1C که همراه با سیروز کبدی، خونریزی تحت حاد و ترانسفوزیون اخیر است گزارش می‌گردد.بررسی این بیمار نشان […]

یادگیری عمیق[۱] در مسیر ورود به آزمایشگاه

یادگیری عمیق[۱] در مسیر ورود به آزمایشگاه زهرا مولایی آیا دوران پاتولوژیست‌ها به سر رسیده است؟ اگرچه پاسخ این سؤال قطعاً منفی است اما به‌موازات پیشرفت‌های تکنولوژیکی در تشخیص بالینی این سؤال باید با اهمیت و تأکید بیشتری پرسیده شود؛ تکنولوژی‌هایی مانند یادگیری ماشین[۲] و هوش مصنوعی که ثابت شده است تشخیص آنها می‌تواند به‌اندازه […]

مروری تازه بر باسیل‌های گرم مثبت اسپوردار

مروری تازه بر باسیل‌های گرم مثبت اسپوردار  دکتر رضا میرنژاد (استاد دانشگاه)   باسیل‌های گرم مثبت تولیدکننده اسپور عبارتند از گونه‌های کلستریدیوم و باسیلوس. این باسیل‌ها در همه‌جا پراکنده بوده و ازآنجایی‌که اسپور تولید می‌کنند، می‌توانند سال‌ها در محیط زنده بمانند. گونه‌های باسیلوس هوازی هستند درحالی‌که کلستریدیوم‌ها بی‌هوازی اجباری هستند   باسیلوس‌ها: در این جنس […]

عوامل مؤثر در موفقیت IUI

عوامل مؤثر در موفقیت IUI الهه اکبری، کارشناس ارشد بیوتکنولوژی میکروبی سعید دلفکار ، کارشناس ارشد مهندسی پزشکی فرزاد رنجبر، کارشناس ارشد MBA   شیوع ناباروری در کل جامعه حدود ۱۵-۱۰ درصد است. یکی از روش‌های درمان نازایی، تلقیح داخل رحمی اسپرم (Intrauterus insemination ,IUI) است. میزان موفقیت این روش تحت تأثیر عوامل مختلفی قرار […]

مروری بر توکسوکاریازیس (۱)

مروری بر توکسوکاریازیس قسمت اول نگار اسدی۱، دکتر شهرام خادم وطن ۲ ۱- کارشناس ارشد انگل‌شناسی دانشگاه علوم پزشکی ارومیه ۲- دانشیار انگل‌شناسی دانشگاه علوم پزشکی ارومیه   مقدمه: توکسوکاریازیس انسانی، عفونت انگلی مشترک میان انسان و حیوان با انتشار جهانی است. توکسوکاراها در سلسله حیوانات، شاخه نماتودا، راسته آسکاریدیدا و خانواده توکسوکاریدا قرار می‌گیرند. […]

نقش التهاب در آترواسکلروزیس  

نقش التهاب در آترواسکلروزیس   دکتر شاهرخ مستور تهرانی پیش‌زمینه: در بررسی‌های مختلفی، التهاب به آترواسکلروزیس و عوارض آن ارتباط داده شده است. مطالعات حیوانی بر دخالت واسطه‌های التهابی متعددی در بروز و عوارض آترواسکلروزیس دلالت داشته‌اند. مطالعات متعددی در انسان‌ها، ارتباط بین بیومارکرهای التهابی با رخدادهای قلبی عروقی ناشی از آتروم‌ها ‌ را نشان […]

آسپرجیلوس (۹)

آسپرجیلوس بخش نهم دکتر محمد قهری آسپرجیلوما آسپرجیلوما، آشناترین فرم عفونت‌های لوکالیزه توسط گونه‌های آسپرجیلوس است. توپ قارچی (آسپرجیلوما) معمولاً در بیمارانی که به دنبال توبرکلوز، سارکوئیدوز، برونشکتیازیس مزمن، پنموکونیوز و اسپوندیلیت آنکیلوزان، آثار و باقیمانده‌ی حفره‌های ریوی را دارند و یا در جایی که یک نئوپلاسم وجود داشته است، تشکیل می‌شود. توپ‌های قارچی معمولاً […]

تشخیص آزمایشگاهی و درمان اختلالات مادرزادی فیبرینوژن

  تشخیص آزمایشگاهی و درمان اختلالات مادرزادی فیبرینوژن  (بخش اول) اکبر درگلاله۱، حسن مروتی۲ ۱- گروه هماتولوژی و طب انتقال خون، دانشگاه علوم پزشکی ایران ۲- عضو هیئت علمی مرکز تحقیقات واکسن و سرم‌سازی رازی     مقدمه اختلالات مادرزادی فیبرینوژنCFD) [1])، اختلالات انعقادی هستند که با الگوی اتوزوم غالب یا اتوزوم مغلوب به ارث […]

سندرم HHH

سندرم HHH Hyperornithinemia-Hyperammonemia-Homocitrullinuria Syndrome شاهین اسعدی (دانشجوی دکتری تخصصی ژنتیک پزشکی)   کلیاتی از سندرم HHH سندرم هایپرآمونمی، هایپراورنیتینمی، هموسیترولینوری که به اختصار سندرم HHH نیز خوانده می شود و گاهی از آن با نام نقص اورنیتین ترانس لوکاز هم یاد می شود، نوعی اختلال در چرخه اوره است که باعث افزایش سطح آمونیاک در […]

انواع مطالعه در پژوهش‌های علوم پزشکی (۴)

انواع مطالعه در پژوهش‌های علوم پزشکی (۴) تألیف: دکتر احمد مردانی مرکز تحقیقات سازمان انتقال خون، مؤسسه عالی آموزشی و پژوهشی طب انتقال خون     مطالعه هم­گروهی یا کوهورت هدف اصلی این مطالعه، تعیین ارتباط بین مواجهه و پیامد است. مطالعه هم‌گروهی برحسب جهت و یا سوی زمانی مطالعه، انواعی دارد که عبارتند از: […]

هایپرکلسترولمی خانوادگی؛ اساس مولکولی، تشخیص و درمان

هایپرکلسترولمی خانوادگی؛ اساس مولکولی، تشخیص و درمان دکتر نجمه آهنگری دکترای تخصصی پزشکی مولکولی (کلینیک چند تخصصی ژنتیک نسل فردا مشهد)   هایپرکلسترولمیای خانوادگی  یا FH یکی از شایع ترین و شناخته شده ترین اختلالات ژنتیکی است. جهش در ژن گیرنده لیپوپروتئین با چگالی کم  یا LDLR در بیش از ۹۰٪ موارد علت اصلی بیماری […]

موراکسلا کاتارالیس Moraxella catarrhalis    

موراکسلا کاتارالیسMoraxella catarrhalis     بیماری زایی- تشخیص آزمایشگاهی هما فروهش تهرانی(*)-عبدالفتاح صراف نژاد(**)-سعید مهدوی(***)-سعید صباغی(***)هومن وثوق(****)-عبدالرضا جوادی(****)- سارنگ یونسی(***)-مهدی طاهری امین(***)-پوران دخت سعادتی(****)-احمدحسینی(*****)-محسن غریب دوست(*****)-پرویز کنعانی(*****) *میکروبیولوژیست،  **ایمونولوژیست،  ***دکترای علوم آزمایشگاهی،  **** پاتولوژیست،  *****متخصص علوم آزمایشگاهی همکاران آزمایشگاه پاتوبیولوژی و ژنتیک نور: گیلدا وحیدی، سمیرا رضایی دوست مطلق، ساحل کهن روز، کیوان مجیدی همکاران آزمایشگاه نیلو: […]

همدلی، هنر و حرفه پزشکی

همدلی[۱]، هنر و حرفه پزشکی دکتر شاهرخ مستور تهرانی همدلی یا امپاتی به معنای «توانایی درک احساسات دیگران و سهیم شدن در آن است». همدلی، شناخت و درک حالات روحی، عقاید، تمایلات و به‌ویژه احساسات و عواطف دیگران است و اغلب به‌صورت توانایی «گذاشتن خود به‌جای دیگری یا راه رفتن با کفش دیگران» تعبیر می‌شود. […]

ویروس آنفلـــوآنزا

ویروس آنفلـــوآنزا سید سعید ضیاءالحق کارشناس علوم‌آزمایشگاهی، کارشناس ارشد بیوشیمی ویروس آنفلوآنزا می‌تواند هر سال حدود ۵ تا ۱۵ درصد جمعیت را مبتلا کند، اما بقیه ویروس‌ها در حدود ۲ درصد جامعه را مبتلا می‌کنند. آنفلوآنزا بیماری عفونی و ویروسی دستگاه تنفسی است. این ویروس سه تیپ C ,B ,A دارد که تیپ A در […]

یک بیومارکر جدید و ساده برای سرطان کولورکتال

یک بیومارکر جدید و ساده برای سرطان کولورکتال دکتر حمیدرضا هجرانی، دکترای علوم آزمایشگاهی   دیس‌بیوز (dysbiosis= ناترازی همزیستی) میکروب‌های روده به ایجاد سرطان کولورکتال (CRC) کمک می‌کند. در این مطالعه وفور نسبی (Fn) fusobacterium nucleatum، (Fp) faecalibacterium prausnitzii، (Bb) bifididobacterium و (Lb) lactobacillus را در نمونه مدفوع دو مطالعه هم‌گروه مشتمل بر ۹۰۳ نفر […]

الزامات پره‌آنالیتیک آزمایش ادرار

الزامات پره‌آنالیتیک آزمایش ادرار دکتر امیر هوشنگ نژاده، دکترای علوم آزمایشگاهی   چکیده: ادرار یک مایع دفعی است اما اطلاعات زیادی در آن نهفته است. در یک استراتژی جامع انجام آزمایش ادرار، وجود روش‌های استاندارد جهت جمع‌آوری، انتقال، آماده کردن نمونه و انجام آزمایش اساس تشخیص صحیح است. در سال‌های اخیر با توسعه تکنولوژی، تکرارپذیری […]

دختری با ورم شدید دست‌ها و دل درد

مطالعه موردی دختری با ورم شدید دست‌ها و دل درد دکتر شاهرخ مستور تهرانی شرح مورد دختر ۱۶ ساله‌ای با ورم شدید دست و ساعد راست به بخش اورژانس مراجعه نمود. علائم وی از ۱۲ ساعت قبل شروع شده و ابتدا به‌صورت تورم در ساعد بوده که به انتهای انگشتان گسترش یافته است. احساس مورمور […]

انتروباکتریاسه (قسمت پنجم) کلبسیلا، انتروباکتر، سراشیا، مورگانلا

  مروری تازه بر باسیل‌های گرم منفی (انتروباکتریاسه- قسمت پنجم) دکتر رضا میرنژاد (استاد تمام دانشگاه)   جنس کلبسیلا (Klebsiella genera) کلبسیلا، باسیلی گرم منفی متعلق به خانواده انتروباکتریاسه است که دارای رابطه ژنتیکی نسبتاً نزدیکی با سایر جنس‌های این خانواده نظیر اشریشیا، سالمونلا، شیگلا و یرسینیا می‌باشد. اعضای جنس کلبسیلا، باکتری‌های غیرمتحرکی هستند که […]

قدرت شبکه‌های اجتماعی در پزشکی و آموزش پزشکی: فرصت‌ها، تهدید‌ها، خدمات

قدرت شبکه‌های اجتماعی در پزشکی و آموزش پزشکی:  فرصت‌ها، تهدید‌ها، خدمات زهرا مولایی توییت‌ها، هشتگ‌ها، وبلاگ‌ها، پادکست‌ها، ویکی‌ها. این پلتفرم‌های شبکه‌های اجتماعی و این سخن‌پردازی‌ها چه تأثیری بر آموزش پزشکی دارد و چرا ما باید به آن توجه کنیم؟ شبکه‌های اجتماعی در هر روز و حتی هر ساعت، به‌عنوان یک ابزار برای ایجاد ارتباط سریع […]

چگونه هزینه‌های IUI را مقرون به‌صرفه‌تر کنیم؟

چگونه هزینه‌های IUI را مقرون به‌صرفه‌تر کنیم؟ الهه اکبری:کارشناس ارشد بیوتکنولوژی میکروبی          سعید دلفکار:کارشناس ارشد مهندسی پزشکی فرزاد رنجبر:کارشناس ارشد MBA باردار شدن همیشه امری ساده و سهل‌الوصول نبوده و در تعدادی از موارد جهت بچه‌دارشدن نیازمند استفاده از روش‌های کمک باروری هستیم و برخی از زوجین ناگزیرند روش لقاح مصنوعی را برای بارداری خود […]

سندرم کم‌خونی دیاموند- بلکفان Diamond-Blackfan Anemia Syndrome

سندرم کم‌خونی دیاموند- بلکفان Diamond-Blackfan Anemia Syndrome شاهین اسعدی (کارشناس ارشد ژنتیک) کلیاتی از سندرم کم‌خونی دیاموند- بلکفان سندرم کم‌خونی دیاموند- بلکفان یک اختلال ژنتیکی است که در مغز استخوان تأثیر می‌گذارد. عملکرد اصلی مغز استخوان تولید سلول‌های جدید است. در سندرم آنمی دیاموند- بلکفان، مغز استخوان دچار اختلال می‌شود و قادر به تولید گلبول‌های […]

مقدمه‌ای بر عفونت‌های ویروسی دستگاه گوارش

مقدمه‌ای بر عفونت‌های ویروسی دستگاه گوارش دکتر مصطفی مهابادی (ویروس‌شناس، استادیار دانشگاه) مسعود تات (دانشجوی علوم آزمایشگاهی) رضا نظری (دانشجوی علوم آزمایشگاهی)   مقدمه دستگاه گوارش از لوله‌های گوارشی و غدد ضمایم تشکیل شده است. لوله‌ی گوارشی از دهان شروع شده، حلق، مری، معده و روده‌ها را دربر می‌گیرد و سرانجام به مقعد ختم می‌شود. […]

‌ سالمونلا

‌ مروری تازه بر باسیل‌های گرم منفی (انتروباکتریاسه- قسمت چهارم)  دکتر رضا میرنژاد (استاد تمام دانشگاه)   جنس سالمونلا (Salmonella genera) جنس سالمونلا دارای باکتری‌هایی است که سابقاً به‌عنوان سالمونلا و آریزونا شناخته شده بودند. سالمونلاها باسیل‌های گرم منفی، متحرک (به‌جز گالیناروم و پولوروم) و دارای کپسول و پیلی و انگل اجباری روده حیوانات هستـــــند. […]

اصول و روش‌های نشان دادن قارچ‌ها در نمونه‌های کلینیکی آزمایش مستقیم و کشت  (دستورالعمل تأئیدشده) بخش چهارم

اصول و روش‌های نشان دادن قارچ‌ها در نمونه‌های کلینیکی آزمایش مستقیم و کشت  (دستورالعمل تأئیدشده) ترجمه سند CLSI M54-A اکتبر ۲۰۱۲ ترجمه و تنظیم: دکتر محمد قهری www.ghahri.ir بخش چهارم     ۸- آماده‌سازی نمونه روش آماده‌سازی نمونه برحسب نوع و مقدار نمونه متفاوت است. دستورالعمل مربوط به نمونه‌های اختصاصی در ضمیمه‌ی A آورده شده […]

اهمیت ژنتیک در سلیاک

اهمیت ژنتیک در سلیاک نادیا شافعی:دکترای تخصصی پزشکی مولکولی-دکترای علوم پزشکی کردستان شادی سایبان:کارشناسی ارشد ژنتیک پزشکی-دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی بیماری سلیاک که به نام‌های اسـپروی سلیاک و آنتروپاتی حـساس بـه گلـوتن نیـز نامیده می‌شود، یک اختلال خودایمنی است. در افـرادی کـه از نظـر ژنتیکـی مـستعد بـه بیماری سلیاک هـستند، خـوردن گلـوتن کـه بخشی […]

نگاهی کلی به وظایف مالیاتی یک آزمایشگاه

نگاهی کلی به وظایف مالیاتی یک آزمایشگاه بهزاد خنجرخانی مدرس و مشاور ارشد امور مالیاتی وقتی برای راه‌اندازی یک کسب‌وکار و فعالیتی در زمینه‌های مختلف تجاری و ارائه‌ی خدمات برنامه‌ریزی می‌کنیم، ناخودآگاه ذهنمان به سمت مقوله‌ای با عنوان مالیات سوق داده می‌شود. در این نوشتار قصد داریم عموم مسائل مالیاتی که بر عهده‌ی یک آزمایشگاه […]

اصول بهینه تولید ویژه مراکز انتقال خون (۹)

 ویژه مراکز انتقال خون راهنمای سازمان جهانی بهداشت WHO Guidelines on Good Manufacturing Practices (GMP) for Blood Establishments  (قسمت نهم) علی‌اصغر صفری فرد نویسنده و مدرس GMP, HSE, Cleanroom تست‌های آزمایشگاهی (ادامه) تست‌های غربالگری برای نشانگرهای بیماری‌های عفونی   تفسیر آزمایش و پیگیری نتایج پاسخ داده انتقال و تفسیر اطلاعات خام، یک مرحله حیاتی است […]

پلی‌مورفیسم طولی قطعات تکثیرشده (AFLP)

پلی‌مورفیسم طولی قطعات تکثیرشده (AFLP)  دکتر مهدی فصیحی رامندی (عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی بقیه‌ا… (عج)) زهرا کریمی (مرکز تحقیقاتی زیست سلول پژوهان تدبیر) دکتر رضا میرنژاد (استاد دانشگاه)   Zabeau و همکارانش در سال ۱۹۹۳ روش جدیدی را تحت‌ عنوان تکثیر قطعات برش‌یافته ابداع کردند که حاصل آن AFLP‌ است. نشانگر [۱]AFLP (یا […]

نوآوری‌های ساختارشکن در تشخیص آزمایشگاهی

نوآوری‌های ساختارشکن در تشخیص آزمایشگاهی دکتر حسین بحرینی   امروزه، پیشرفت در زمینه آزمایش‌های غربالگری و تشخیصی، تأثیر بسزایی در بهبود کیفیت خدمات پزشکی دارد (۲،۱). در حال حاضر آزمایش‌های تشخیصی پزشکی در خصوص بیماری‌هایی همچون سرطان، بیماری‌های مزمن، بیماری‌های عفونی، بیماری‌های منتقل‌شونده از طریق تماس جنسی و اختلالات ژنتیک، اطلاعات دقیقی را در خصوص […]

استفاده از نسبت پلاکت به لنفوسیت به‌عنوان فاکتور التهابی در بیماری‌های رماتیسمی

استفاده از نسبت پلاکت به لنفوسیت به‌عنوان فاکتور التهابی در بیماری‌های رماتیسمی دکتر حمیدرضا هجرانی، دکترای علوم آزمایشگاهی نسبت پلاکت به لنفوسیت (PLR) یک مارکر جدید است که تغییر در تعداد پلاکت‌ها و لنفوسیت‌ها را در التهاب‌های حاد و حالات پروترومبیک نشان می‌دهد. PLR در بیماری‌های نئوپلاستیک که همراه با تضعیف سیستم ایمنی و ترمبوز […]

اصول و روش‌های نشان دادن قارچ‌ها در نمونه‌های کلینیکی آزمایش مستقیم و کشت (۳)

اصول و روش‌های نشان دادن قارچ‌ها در نمونه‌های کلینیکی آزمایش  مستقیم و کشت  (دستورالعمل تأئید‌شده) ترجمه سند CLSIM54-A اکتبر۲۰۱۲ ترجمه و تنظیم: دکتر محمد قهری www.ghahri.ir بخش سوم   ۶/۳- اقدام اصلاحی هنگامی‌که نتیجه‌ی کنترل کیفی غیرقابل‌قبول باشد، تست باید تکرار شود. اگر نتیجه‌ی تست بعد از تکرار آن غیرقابل‌قبول باقی بماند، علت نتایج غیرقابل‌قبول را […]

از کلیه مصنوعی تا اتوآنالایزر

از کلیه مصنوعی تا اتوآنالایزر دکتر فاطمه جوانی، فرادکتری، گروه بیوفیزیک، دانشکده علوم زیستی، دانشگاه تربیت مدرس دکتر حسین وزینی،استادیار دانشگاه آزاد اسلامی همدان   من یکی از بازماندگان قرن گذشته هستم، در سال ۱۹۱۸ یعنی آخرین سال جنگ جهانی اول به دنیا آمدم در آن هنگام از رادیو، تلویزیون و پروازهای مسافرتی خبری نبود، […]

اسهال مزمن در دختر ۵ ساله

مطالعه موردی اسهال مزمن در دختر ۵ ساله دکتر شاهرخ مستور تهرانی شرح: دختر ۵ ساله‌ای به علت اسهال آبکی عودکننده، درد شکم و نفخ به پزشک مراجعه می‌کند. او فرزند دوم از سه فرزند خانواده است. خواهر ۱۰ ساله او به‌طور طبیعی رشد کرده و سالم است. برادر کوچکتر وی meningomylocele و هیدروسفالی دارد. […]

معرفی تکنولوژی جدید ویرایش ژنومی با نام کریسپر

معرفی تکنولوژی جدید ویرایش ژنومی با نام کریسپر مرجان حیدرزاده عضو هیئت علمی گروه بیولوژی پژوهشکده صنایع غذایی و کشاورزی پژوهشگاه استاندارد   سیستم کریسپر تناوب‌هایِ کوتاهِ پالیندرومِ فاصله‌دارِ منظمِ خوشه‌ای  (Clustered Regularly Interspaced Short Palindromic Repeats) یا به اختصار CRISPR  بخشی از DNA  پروکاریوت هستند که حاوی تناوب‌های کوتاهِ توالی‌های بنیادین هستند. کریسپر نوعی […]

اصول و روش‌های نشان دادن قارچ‌ها در نمونه‌های کلینیکی – آزمایش مستقیم و کشت(۲) 

اصول و روش‌های نشان دادن قارچ‌ها در نمونه‌های کلینیکی – آزمایش مستقیم و کشت  (دستورالعمل تأئید‌شده) ۱ ترجمه سند CLSIM54-A اکتبر ۲۰۱۲ ترجمه و تنظیم: دکتر محمد قهری www.ghahri.ir بخش دوم ۳/۴- سایر ملاحظات ایمنی زیستی موارد زیر به‌عنوان احتیاطات استاندارد در ارتباط با کار کردن با کپک‌هایی که از نمونه‌های بیومدیکال جدا می‌شوند، باید […]

نکته‌های کلیدی آزمایشگاهی در طب انتقال خون

نکته‌های کلیدی آزمایشگاهی در طب انتقال خون دکتر حبیب‌الله گل‌افشان محمد اسماعیل خدمتی ارسال نمونه خون بیمار به بانک‌ خون: نمونه خون بیمار بایستی در کنار تخت بیمار از نظر نام و نام خانوادگی، شماره پرونده، تاریخ خونگیری و اوایل نام و نام خانوادگی خون گیرنده نشانه‌گذاری گردد. برای گروه‌بندی می‌توان از خون EDTAدار استفاده […]

خلاصه‌ای در مورد سرطان کولورکتال

خلاصه‌ای در مورد سرطان کولورکتال دکتر فاطمه مافی دکترای علوم آزمایشگاهی سرطان کولورکتال پس از سرطان پوست سومین سرطان شایع در مردان و زنان است و دومین علت مرگ ناشی از سرطان در زن و مرد را به خود اختصاص می‌دهد. این سرطان در مراحل اولیه خود هیچ علامتی ندارد. در مراحل پیشرفته بیماری علائم […]

عفونت‌های ویروسی چشم

عفونت‌های ویروسی چشم دکتر مصطفی مه‌آبادی (ویروس‌شناس استادیار دانشگاه) رضا نظری (دانشجوی علوم آزمایشگاهی) رضا کریمی (دانشجوی علوم آزمایشگاهی) یکی از اعضای بدن ما که می‌تواند مورد هجوم ویروس‌ها قرار گیرد، چشم‌ است. همانند سایر ارگان‌ها، ویروس‌های مختلفی می‌توانند موجب عفونت و درگیری چشم شوند. چهار ویروس شایع که به چشم حمله می‌کنند به قرار […]

الایزا ، روش‌های کنترل کیفی و مدیریت خطا

مروری بر الایزا (۱)  روش‌های کنترل کیفی و مدیریت خطا سید آرمان مهدوی۱ دانشجوی کارشناسی ارشد بیوتکنولوژی پزشکی، مرکز تحقیقات بیولوژی مولکولی، دانشگاه علوم پزشکی بقیه‌الله، تهران، ایران (نویسنده مسئول) (livesnuff@gmail.com)   چکیده: الایزا (Enzyme Linked Immunosorbent Assay) به‌عنوان یکی از مهم‌ترین روش‌های Immunoassay با کاربردهای فراوان در آزمایشگاه تشخیص طبی و تحقیقاتی نیازمند بازخوانی […]

آیاPFA100/200  جایگزینی مناسب برای تست BT (Bleeding Time) است؟

آیاPFA100/200  جایگزینی مناسب برای تست BT (Bleeding Time) است؟  ناصر شاگردی اسماعیلی – دانشجوی دکتری تخصصی هماتولوژی و علوم انتقال خون دانشگاه شهید بهشتی – عضو هیئت علمی دانشگاه سهیل فرج‌اللهی – کارشناس آزمایشگاه n.sh.esmaeli@sbmu.ac.ir   یکی از مهم‌ترین سیستم‌های بدن که اختلال در آن می‌تواند سبب بیماری‌های مختلفی گردد، سیستم انعقادی است. از اجزای […]

سندرم هایپرتروفی عضلانی Muscle Hypertrophy Syndrome

سندرم هایپرتروفی عضلانی Muscle Hypertrophy Syndrome شاهین اسعدی (کارشناس ارشد ژنتیک) کلیاتی از سندرم هایپرتروفی عضلانی سندرم هایپرتروفی عضلانی که تحت عنوان مایوستاتین همراه هایپرتروفی عضلانی نیز شناخته می‌شود، یک اختلال ژنتیکی نادر است که با کاهش چربی بدن و افزایش اندازه عضله مشخص می‌شود. شکل ۱: تصویر کودک مبتلا به سندرم هایپرتروفی عضلانی همراه […]

بیومارکرها در مری بارت

بیومارکرها در مری بارت دکتر بهناز بهفر متخصص آناتومیکال و کلینیکال پاتولوژی چکیده: مری بارت (BE) مهم‌ترین عامل خطر برای آدنوکارسینوم مری (EAC) است و میزان وقوع آن و سرطان مرتبط با آن در حال افزایش است. شواهد حاکی از آن است که روش‌های غربالگری و نظارت فعلی در این مورد ناکافی هستند و لذا […]

اصول و روش‌های نشان دادن قارچ‌ها در نمونه‌های کلینیکی آزمایش مستقیم و کشت (۱)

اصول و روش‌های نشان دادن قارچ‌ها در نمونه‌های کلینیکی آزمایش مستقیم و کشت (دستورالعمل تأیید‌شده) ترجمه سند CLSIM54-A اکتبر ۲۰۱۲ ترجمه و تنظیم: دکتر محمد قهری بخش اول   ۱- گستره (scope) مایکولوژیست‌ها برای تهیه‌ی یک دستورالعمل یکسان که به‌عنوان رفرانس مختصر و موجز برای انجام کشت‌های قارچی و تهیه‌ی نمونه و انجام آزمایش‌های مستقیم […]

شیگلا

‌مروری تازه بر باسیل‌های گرم منفی (انتروباکتریاسه- قسمت سوم)  دکتر رضا میرنژاد، استاد تمام دانشگاه جنس شیگلا (Shigella genera) عموماً شیگلا (Shigella‌) به همراه سالمونلا و یرسینیا در دسته پاتوژن‌های لاکتوز منفی قرار می‌گیرند، ولی با توجه به همولوژی DNA، شیگلا و اشریشیا کلی بسیار به هم نزدیکند و بعضی از محققین معتقدند که شیگلا […]

اصول بهینه تولید ویژه مراکز انتقال خون (۸)

اصول بهینه تولید ویژه مراکز انتقال خون راهنمای سازمان جهانی بهداشت WHO Guidelines on Good Manufacturing Practices (GMP) for Blood Establishments  (قسمت هشتم) علی‌اصغر صفری فرد نویسنده و مدرس GMP, HSE, Cleanroom خون و فرآورده‌های خون فرآورده‌های خون ممکن است با استفاده از روش شرح داده‌شده در بخش ۲-۴-۹ تهیه گردد، البته توالی و نوع […]

معرفی آزمایش N-Termnal Pro B-type Natriuretic Peptide (NT-Pro BNP)

معرفی آزمایش N-Terminal Pro B-type Natriuretic Peptide (NT-Pro BNP) دکتر عبدالله نادمی دکترای  علوم آزمایشگاهی آزمایشگاه منجی ۱- نام و شرح آنالیت ۱-۱ نام آنالیت N-Terminal Pro B-type Natriuretic Peptide (NT-Pro BNP)   ۱-۲ نام‌های دیگر نام دیگری ندارد. نباید با ProBNP یا BNP اشتباه شود. آنها آنالیت‌های جداگانه‌ای هستند.   ۱-۳ فیزیولوژی و عملکرد […]

 تست‌های کبدی

 نکته‌های مهم آزمایشگاهی در تست‌های کبدی دکتر حبیب‌الله گل‌افشان محمد اسماعیل خدمتی، کارشناس ارشد علوم آزمایشگاهی سنجش AST و ALT دو آزمایش  AST و  ALT از مهم‌ترین آزمایش‌های آسیب کبدی هستند. آنزیم AST هم در سیتوپلاسم و هم در میتوکندری به‌ترتیب با نیمه‌عمرهای ۱۷ و ۸۷ ساعت وجود دارد. تراکم سلولی AST حدود هفت هزار […]

ارتباط ویروس ایدز (HIV) با بیماری‌های قلبی – عروقی

ارتباط ویروس ایدز (HIV) با بیماری‌های قلبی – عروقی فاطمه شاهد۱ – اصغر الهی۲ ۱: کارشناسی علوم آزمایشگاهی علوم پزشکی قم ۲: عضو هیئت علمی علوم پزشکی قم   مقدمه ویروس HIV یکی از اعضای خانواده‌ی لنتی‌ویروس‌ها و عامل ایجاد بیماری ایدز است. ایدز با سرکوب شدید ایمنی، عفونت‌های فرصت‌طلب، تومورهای بدخیم، لاغری مفرط و […]

منابع خطا در تست‌های Coombs

  منابع خطا در تست‌های Coombs گردآوری و نگارش:   ناصر شاگردی اسماعیلی- دانشجوی سال سوم دکتری تخصصی هماتولوژی و علوم انتقال خون دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی- عضو هیئت ‌علمی دانشگاه سهیل فرج‌اللهی- کارشناس آزمایشگاه   آزمایش کومبس اولین بار در سال ۱۹۰۶ توسط Moreschi و سپس در سال ۱۹۴۵ توسط Mournat، coombs و […]

ارزیابی روش‌های تشخیص بیماری سل ریوی

ارزیابی روش‌های تشخیص بیماری سل ریوی مجتبی نیکبخت سرداری خیاوی: دکترای تخصصی (P.h.D) باکتری‌شناسی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی اردبیل   مقدمه سل ریوی به هرگونه بیماری سل تأییدشده از نظر باکتری‌شناسی و تشخیص داده‌شده از نظر بالینی اطلاق می‌شود که پارانشیم ریه یا درخت تراکئوبرانشیال را درگیر می‌کند. تشخیص فوری سل فعال ریوی برای کنترل […]

مروری تازه بر باسیل‌های گرم منفی (انتروباکتریاسه- ۲)

مروری تازه بر باسیل‌های گرم منفی (انتروباکتریاسه- قسمت دوم) دکتر رضا میرنژاد (استاد دانشگاه) جنس اشریشیا (Escherichia genera) جنس اشریشیا دارای گونه‌های مختلفی است که از انسان جدا می‌گردند (جدول ۱). اشریشیا آلبـــرتی (E. albertii) از مدفوع اسهالی کودکان ایزوله می‌شود و لاکتوز و سوربیتول منفی بوده و اغلب کارکنان آزمایشگاه آن را با هافنیا […]

نکته‌های کلیدی آزمایشگاهی در سنجش هورمون‌های تیروئیدی و پرولاکتین

نکته‌های کلیدی آزمایشگاهی در سنجش هورمون‌های تیروئیدی و پرولاکتین  دکتر حبیب‌الله گل‌افشان عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی شیراز محمد اسماعیل خدمتی کارشناس ارشد بیوشیمی دانشکده پیراپزشکی شیراز   هورمون‌های تیروئید هورمون محرک تیروئید (Thyroid stimulating hormone) TSH آزمایش TSH یکی از آزمایش‌های روزمره است و گاهی ممکن است در مواردی از قبیل طوفان تیروئیدی، […]

آئین کار کنترل ریسک‌های میکروبی در محیط تولید فرآورده‌های مراقبت بهداشتی مبتنی بر سلول

آئین کار کنترل ریسک‌های میکروبی در محیط تولید فرآورده‌های مراقبت بهداشتی مبتنی بر سلول مرجان حیدرزاده عضو هیئت علمی گروه بیولوژی پژوهشکده صنایع غذایی و کشاورزی پژوهشگاه استاندارد فرآورده مراقبت بهداشتی مبتنی بر سلول(CBHP[1]) ، سلول‌های پروکاریوتی یا یوکاریوتی یا مواد مشتق‌شده از سلول زنده به‌عنوان یک عنصر ضروری را، شامل می‌شود. مواد اولیه مبتنی […]

Elisa خطایابی

مروری بر الایزا (۲)  (خطایابی و رفع ایرادات احتمالی در کار با سیستم الایزا)  سید آرمان مهدوی۱ دانشجوی کارشناسی ارشد بیوتکنولوژی پزشکی، مرکز تحقیقات بیولوژی مولکولی، دانشگاه علوم پزشکی بقیه‌ا… (عج)، تهران، ایران (livesnuff@gmail.com)   Elisa خطایابی. تکنیک الایزا به‌عنوان یکی از پیشروترین و اقتصادی‌ترین روش‌های تشخیصی در آزمایشگاه تشخیص طبی است که با کارایی […]

سندرم اُورباخ- ویته

سندرم اُورباخ- ویته Urbach-Wiethe Syndrome شاهین اسعدی (کارشناس ارشد ژنتیک) کلیاتی از سندرم اُورباخ-ویته سندرم اُورباخ-ویته که تحت عنوان پروتئینوز لیپوئید و یا هیالینوزیس پوست و مخاط نیز شناخته می‌شود، یک اختلال ژنتیکی است که با ایجاد توده‌های کوچک (رسوب) پروتئینی و مولکول‌های دیگر در بافت‌های مختلف سراسر بدن مشخص می‌شود. این توده‌های کوچک در […]

مروری تازه بر باسیل‌های گرم منفی (۱)

مروری تازه بر باسیل‌های گرم منفی (انتروباکتریاسه- قسمت اول)  دکتر رضا میرنژاد (استاد دانشگاه) مقدمه: انتروباکتریاسه‌ها (Enterobacteriaceae) شایع‌ترین گروه باسیل‌های گرم منفی هستند که در آزمایشگاه‌های کلینیکی کشت داده می‌شوند. این باکتری‌ها گروه بزرگ و ناهمگونی هستند که محل زندگی طبیعی آن‌ها روده انسان و حیوانات است و قدرت بیماری‌زایی در انسان، حیوانات و گیاهان […]

مقدمه‌ای بر اصول فلوسیتومتری 

مجموعه مقالات فلوسیتومتری مقدمه‌ای بر اصول فلوسیتومتری  فتانه توسلیان۱، احسان جان زمین۲,۳,۴ ۱- دانشجوی دکتری تخصصی ایمونولوژی پزشکی، دانشکده پزشکی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران ۲- کارشناس ارشد رشته هماتولوژی ۳- شرکت دانش بنیان سلول بافت آزما ۴– شرکت فرمند دانش ابزار فلوسیتومتری یک تکنولوژی بیوفیزیک بر اساس لیزر است که برای جداسازی، شمارش سلول، […]

نکته‌های کلیدی آزمایشگاهی در سنجش تروپونین، CRP و پروکلسیتونین

نکته‌های کلیدی آزمایشگاهی در سنجش تروپونین، CRP و پروکلسیتونین دکتر حبیب‌اله گل‌افشان عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی شیراز محمد اسماعیل خدمتی کارشناس ارشد بیوشیمی دانشکده پیراپزشکی شیراز تروپونین قلبی: تروپونین (Tn) کمپلکسی از سه پروتئین تنظیم‌کننده است که در فواصل منظم بر روی فیلامنت‌های نازک ماهیچه‌های مخطط جای گرفته‌اند. این سه جزء پروتئینی در […]

اصول بهینه تولید ویژه مراکز انتقال خون (۵)

اصول بهینه تولید ویژه مراکز انتقال خون راهنمای سازمان جهانی بهداشت WHO Guidelines on Good Manufacturing Practices (GMP) for Blood Establishments  (قسمت پنجم) علی‌اصغر صفری فرد نویسنده و مدرس GMP, HSE, Cleanroom کیفیت‌سنجی و معتبرسازی کیفیت‌سنجی تجهیزات همه تجهیزات باید کیفیت‌سنجی شوند و مطابق با فرآیندهای معتبر‌سازی‌شده مورد استفاده قرار گیرند. تجهیزات جدید و تعمیرشده […]

سندرم سیمسون- گلابی- بِهمِل

سندرم سیمسون- گلابی- بِهمِل Simpson-Golabi-Behmel Syndrome شاهین اسعدی (کارشناس ارشد ژنتیک) کلیاتی از سندرم سیمسون- گلابی- بِهمِل سندرم سیمسون- گلابی- بِهمِل، یک اختلال ژنتیکی است که بر بسیاری از قسمت‌های مختلف بدن تأثیر می‌گذارد و عمدتاً در مردان اتفاق می‌افتد. این سندرم به‌عنوان سندرم رشد بیش از حد نیز شناخته می‌شود، چرا که نوزادان آسیب‌دیده […]

انواع روش‌های شناسایی جهش‌ها

انواع روش‌های شناسایی جهش‌ها دکتر مهدی فصیحی رامندی (عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی بقیه‌ا… (عج)) زهرا کریمی (مرکز تحقیقاتی زیست سلول پژوهان تدبیر) دکتر رضا میرنژاد (استاد دانشگاه) دورگه‌گیری اختصاصی آلل با استفاده از اولیگونوکلئوتید تغییرات آللی (به‌عنوان مثال، جهش در یک ژن) اگر باعث تغییر در اندازه یک ژن شوند (از قبیل حذف، […]

دیابت؛ گذشته، حال و چالش‌های پیش رو

دیابت؛ گذشته، حال و چالش‌های پیش رو دکتر محمد کریمی دیابت شیرین گروهی از بیماری‌های متابولیک را شامل می‌شود که در آنها افزایش قند خون (هیپرگلیسمی) مشاهده می‌شود.۱ در فردی که دارای متابولیسم طبیعی است ترکیب غذای مصرف شده پانکراس را وامی‌دارد که به مقدار کافی انسولین ترشح نماید. این انسولین سبب ورود گلوکز خون […]

اپی‌ژنتیک و سرطان

اپی‌ژنتیک و سرطان؛ افق‌های جدید در رویکردهای درمانی و تشخیصی در آزمایشگاه (بخش اول)  سید آرمان مهدوی۱ ۱ دانشجوی کارشناسی ارشد بیوتکنولوژی پزشکی، مرکز تحقیقات بیولوژی مولکولی، دانشگاه علوم پزشکی بقیه‌ا…(عج)، تهران، ایران (نویسنده مسئول) (livesnuff@gmail.com) چکیده: مقدمه: اپی‌ژنتیک به معنای مطالعه تغییراتی در بیان یک ژن است که قابل توارث بوده و برعکس جهش‌های […]

اصول بهینه تولید ویژه مراکز انتقال خون (۴)

اصول بهینه تولید ویژه مراکز انتقال خون راهنمای سازمان جهانی بهداشت WHO Guidelines on Good Manufacturing Practices (GMP) for Blood Establishments  (قسمت چهارم) علی‌اصغر صفری فرد نویسنده و مدرس GMP, HSE, Cleanroom تأسیسات، تجهیزات و سیستم‌های رایانه‌ای تأسیسات الف) طراحی و ساخت تأسیسات باید طوری انتخاب، ساخته و نگهداری گردند تا برای فعالیت‌هایی که در […]

نکته‌های کلیدی آزمایشگاهی در سنجش‌های ایمونواسی و بیماری‌های اتوایمیون

نکته‌های کلیدی آزمایشگاهی در سنجش‌های ایمونواسی و بیماری‌های اتوایمیون دکتر حبیب‌اله گل‌افشان عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی شیراز محمد اسماعیل خدمتی کارشناس ارشد بیوشیمی دانشکده پیراپزشکی شیراز  سنجش‌های بر پایه ایمونواسی سنجش‌های ایمونولوژیک بر پایه واکنش آنتی‌ژن و آنتی‌بادی بنا شده است و کیت‌های اندازه‌گیری پروتئین‌ها، هورمون‌ها، مارکرهای سرطانی، فاکتور روماتوئیدی و سایر مارکرهای […]

نشانگرهای مولکولی و تکنیک‌های نقشه‌برداری ژنومی و انگشت‌نگاری DNA

نشانگرهای مولکولی و تکنیک‌های نقشه‌برداری ژنومی و انگشت‌نگاری DNA دکتر مهدی فصیحی رامندی (عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی بقیه‌ا… (عج)) زهرا کریمی (مرکز تحقیقاتی زیست سلول پژوهان تدبیر) دکتر رضا میرنژاد (استاد دانشگاه) بر اساس تعریفی که استنسفلد در ۱۹۸۶ ارائه داد، واژه نشانگر معمولاً برای نشانگرهای لوکوسی به‌کار می‌رود. هر ژنی جایی در […]

چالش‌های موجود در ارزیابی و تشخیص سندرم تخمدان پلی‌‌کیستیک

چالش‌های موجود در ارزیابی و تشخیص سندرم تخمدان پلی‌‌کیستیک دکتر زهرا لشکری، دکترای علوم آزمایشگاهی، دکترای تخصصی ژنتیک مولکولی سندرم تخمدان پلی‌کیستیک (PCOS) یک اختلال وابسته به غدد درون‌ریز پیچیده در زنان است که  شیوع آن۸ تا ۱۳ درصد می‌باشد. زنان مبتلا به این اختلال عموماً نشانه‌ها و علائم بالینی هتروژنی را از قبیل افزایش […]

سندرم رومانو-وارد

سندرم رومانو-وارد Romano-Ward Syndrome شاهین اسعدی، دانشجوی دکتری تخصصی (Ph.D) ژنتیک پزشکی کلیاتی از سندرم رومانو-وارد سندرم رومانو-وارد که تحت عنوان سندرم QT طولانی نیز شناخته می‌شود، یک اختلال ژنتیکی است که موجب اختلال در ریتم طبیعی قلب (آریتمی) می‌شود. سندرم کیو. تی یک اختلال مادرزادی است که به‌صورت افزایش اینتروال QT در نوارقلب(ECG)  خود […]

مدیریت مقادیر بحرانی و اهمیت تهیه گستره محیطی در آزمایشگاه خون‌شناسی (۲)

مدیریت مقادیر بحرانی و اهمیت تهیه گستره محیطی در آزمایشگاه خون‌شناسی (قسمت دوم) دکتر حبیب‌اله گل‌افشان، عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی شیراز محمد اسماعیل خدمتی، کارشناس ارشد بیوشیمی دانشکده پیراپزشکی شیراز آنالیزورها قادر به گزارش و اعلام خطر مرفولوژی‌های دیسپلاستیک از قبیل اشکال پلگروئید، کاهش و یا فقدان گرانولاسیون نوتروفیل‌ها نیستند.       […]

اصول بهینه تولید ویژه مراکز انتقال خون (۳)

اصول بهینه تولید ویژه مراکز انتقال خون راهنمای سازمان جهانی بهداشت WHO Guidelines on Good Manufacturing Practices (GMP) for Blood Establishments  (قسمت سوم) علی‌اصغر صفری فرد نویسنده و مدرس GMP, HSE, Cleanroom کارکنان تعداد کافی کارکنان باید در دسترس باشند و این افراد باید واجد صلاحیت و تجربه کافی بوده و تحت آموزش‌های اولیه و […]

ارتباط بین گستره توزیع گلبول‌های قرمز خون و اسکیزوفرنیا

ارتباط بین گستره توزیع گلبول‌های قرمز خون و اسکیزوفرنیا دکتر سیدعلیرضا سجادی دانشیار روانپزشکی، مرکز تحقیقات روانپزشکی و علوم رفتاری بیماستان ابن سینا، دانشکده پزشکی ، دانشگاه علوم پزشکی مشهد- ایران چکیده: اهداف: اسکیزوفرنیا یک بیماری روانی مزمن است. مطالعه حاضر مقایسه‌ای است بین مقادیر گستره توزیع گلبول‌های قرمز خون (RDW) در مبتلایان به اسکیزوفرنیا […]

تفسیر شمارش کامل سلول‌های خونی در بیماری‌های سیستمیک- راهنمایی برای پزشکان

تفسیر شمارش کامل سلول‌های خونی در بیماری‌های سیستمیک- راهنمایی برای پزشکان زهرا مولایی کارشناس آزمایشگاه چکیده شمارش کامل سلول‌های خونی (FBC) [1]Full Blood Count احتمالاً به‌تنهایی متداول‌ترین بررسیی است که برای بیماران انجام می‌شود. این آزمایش در صورتی که به‌دقت و در ارتباط با سابقه بالینی بیمار تفسیر شود، می‌تواند اطلاعات بسیار مفیدی را فراهم […]

مقدمه‌ای بر تکنیک واکنش زنجیره‌ای پلیمراز و انواع آن

مقدمه‌ای بر تکنیک واکنش زنجیره‌ای پلیمراز و انواع آن دکتر مهدی فصیحی رامندی (عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی بقیه‌ا… (عج)) زهرا کریمی (مرکز تحقیقاتی زیست سلول پژوهان تدبیر) دکتر رضا میرنژاد (استاد دانشگاه) واکنش زنجیره‌ای پلیمراز[۱] روشی است که طی آن، قسمتی از توالی مولکول DNA که بین دو آغازگر[۲] قرار دارد، توسط آنزیم پلیمراز […]

تأثیر قند خون بالا در پیر شدن پوست

  مقاله مروری تأثیر قند خون بالا در پیر شدن پوست امیرحسین احمدیه یزدی۱* ۱- دانشجوی کارشناسی ارشد بیوتکنولوژی پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی همدان، همدان، ایران چکیده گلیکاسیون، واکنش غیرآنزیمی قندهای احیاکننده با پروتئین‌ها، لیپیدها یا اسید‌های نوکلئیک است. این فرآیند به‌طور طبیعی در بدن انسان انجام می‌شود ولی استرس اکسیداتیو و قرارگیری در معرض […]

 اصول بهینه تولید ویژه مراکز انتقال خون (۲)

     اصول بهینه تولید ویژه مراکز انتقال خون راهنمای سازمان جهانی بهداشت WHO Guidelines on Good Manufacturing Practices (GMP) for Blood Establishments  (قسمت دوم) علی‌اصغر صفری فرد نویسنده و مدرس GMP, HSE, Cleanroom     مدیریت کیفیت Quality Management (ادامه) کنترل تغییرات سیستم رسمی کنترل تغییرات باید برای برنامه‌ریزی، ارزیابی و مستندسازی همه تغییراتی […]

پان‌سایتوپنی و نوروپاتی محیطی در خانمی با تست‌های عملکرد کبدی تغییریافته

پان‌سایتوپنی و نوروپاتی محیطی در خانمی با تست‌های عملکرد کبدی تغییریافته دکتر شاهرخ مستور تهرانی معرفی کیس خانم ۳۹ ساله پس از چندین هفته احساس خستگی و همچنین شکایت از درد شکمی، تهوع و استفراغ به همراه آزمایش‌های غیرطبیعی عملکرد کبد، به متخصص گوارش و کبد ارجاع داده شد. بیمار در وضعیت مناسبی از لحاظ […]

سندرم تعریق ناشی از سرما

سندرم تعریق ناشی از سرما Cold-Induced Sweating Syndrome شاهین اسعدی (دانشجوی دکتری تخصصی ژنتیک پزشکی) کلیاتی از سندرم تعریق ناشی از سرما سندرم تعریق ناشی از سرما، یک اختلال ژنتیکی است که با مشکلات تنظیم دمای بدن و سایر اختلالاتی که بر بسیاری از سیستم‌های بدن تأثیر می‌گذارد، مشخص می‌شود. در نوزادان ویژگی‌های این بیماری […]

۵- هیدروکسی ایندول استیک اسید (ادرار، پلاسما)

معرفی آزمایش: ۵- هیدروکسی ایندول استیک اسید (ادرار، پلاسما)  دکتر فاطمه مافی ۱. نام و معرفی آنالیت ۱-۱ نام آنالیت ۵- هیدروکسی ایندول استیک اسید ۱-۲ دیگر نام‌ها ۵-HIAA، ۵- هیدروکسی ایندول-۳- استیک اسید، هیدروکسی ایندول استیک اسید، ۵- هیدروکسی ایندول آمین استیک اسید  ۱-۴ شرح آنالیت ۵- هیدروکسی تریپتامین (سروتونین) به‌وسیله مونوآمین اکسیداز کبدی […]

مدیریت مقادیر بحرانی و اهمیت تهیه گستره محیطی در آزمایشگاه خون‌شناسی (۱)

مدیریت مقادیر بحرانی و اهمیت تهیه گستره محیطی در آزمایشگاه خون‌شناسی (قسمت اول) دکتر حبیب‌اله گل‌افشان، عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی شیراز محمد اسماعیل خدمتی، کارشناس ارشد بیوشیمی دانشکده پیراپزشکی شیراز آزمایش CBC و شمارش افتراقی گلبول‌های سفید از مهم‌ترین آزمایش‌هایی هستند که در آزمایشگاه هماتولوژی بالینی انجام می‌شوند. گرچه آنالیزورهای جاری هماتولوژی، توانایی […]

اصول بهینه تولید ویژه مراکز انتقال خون (۱)

اصول بهینه تولید ویژه مراکز انتقال خون راهنمای سازمان جهانی بهداشت WHO Guidelines on Good Manufacturing Practices (GMP) for Blood Establishments  (قسمت اول)  علی‌اصغر صفری فرد نویسنده و مدرس GMP, HSE, Cleanroom انتقال خون بخش مهمی از مراقبت‌های پزشکی پیشرفته است که اگر به‌طور صحیح از آن استفاده شود می‌تواند نجات‌بخش حیات باشد و سطح […]

آزمایش مایع نخاع با نوار ادرار

آزمایش مایع نخاع با نوار ادرار دکتر شاهرخ مستور تهرانی چکیده مقدمه: بررسی اولیه مایع مغزی نخاعی (CSF) برای پروتئین‌ها، گلوکز و لکوسیت‌ها کماکان به‌عنوان بررسی استاندارد طلایی در برخی بیماری‌های نورولوژیک مانند مننژیت بشمار می‌رود. اهداف و مقاصد مطالعه حاضر تعیین دقت نوارهای معرف ادراری برای آنالیز نیمه کمی پروتئین‌ها، گلوکز، لکوسیت‌ها و اریتروسیت‌ها […]

آزمایش از بینی برای تشخیص آسم

آزمایش از بینی برای تشخیص آسم دکتر زهرا لشکری، دکترای علوم آزمایشگاهی، دکترای تخصصی ژنتیک مولکولی آسم یک تشخیص مهم برای تامین‌کنندگان مراقبت‌های اولیه محسوب می‌شود، چرا که تشخیص آن خارج از آزمایشگاه و مبتنی بر معاینه بالینی است. احتمالاً تاکنون محققان در مدرسه پزشکی مونت سینایی نیویورک در خصوص استفاده از تست RNA بر […]

مقدمه‌ای بر تکنیک PCR در زمان واقعی و انواع آن

مقدمه‌ای بر تکنیک PCR در زمان واقعی و انواع آن دکتر مهدی فصیحی رامندی (عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی بقیه‌ا… (عج)) زهرا کریمی (مرکز تحقیقاتی زیست سلول پژوهان تدبیر) دکتر رضا میرنژاد (استاد دانشگاه) PCR در زمان واقعی[۱] آنالیز کمّی توالی اسید نوکلئیک در بسیاری از تحقیقات بیولوژیک نقش مهمی را بازی می‌کند. اندازه‌گیری […]

‌والاس اچ. کولتر: چند دهه اختراع و اکتشاف

‌والاس اچ. کولتر: چند دهه اختراع و اکتشاف زهرا قدس، زهرا مولایی چکیده تنها تعداد اندکی از مخترعان را می‌توان نام برد که به اندازه والاس کولتر، چنین تأثیر شگرفی بر جامعه انسانی داشته باشند. ذهن کنجکاو و توانایی او در دیدن چیزهایی فراتر از واقعیت‌های موجود باعث شد او ۴۰ سال در عرصه ابداع […]

بررسی آماری ویروس آنفلوانزا (۱۳۹۷-۱۳۹۱)

بررسی آماری ویروس آنفلوانزا (۱۳۹۷-۱۳۹۱) سید سعید ضیاءالحق کارشناس آزمایشگاه مرجع، مدیریت امور آزمایشگاه‌های دانشگاه علوم پزشکی مشهدویروس آنفلوانزا ویروس آنفلوانزا آنفلوانزا بیماری عفونی و ویروسی دستگاه تنفسی است. این ویروس سه تیپ C ,B ,A دارد که تیپ A در انسان و حیوان ایجاد بیماری می‌کند. بیماری آنفلوانزا از نظر سرعت انتشار بسیار مورد […]

بررسی آئروسل‌های قارچی آلوده‌کننده محیط آزمایشگاه جانورشناسی دانشگاه پرند

بررسی آئروسل‌های قارچی آلوده‌کننده محیط آزمایشگاه جانورشناسی دانشگاه پرند سحر فرزانه۱*،  الهه سرداری۲، فرشته قاسمی سیمکانی۳ ۱،۲،۳گروه زیست‌شناسی، واحد پرند، دانشگاه آزاد اسلامی، پرند، ایران. *نویسنده مسئول: دانشجوی دکترای تکوین دانشگاه آزاد اسلامی، پرند، ایران. پست الکترونیکی: sahar.farzaneh@gmail.com چکیده سابقه و هدف: آزمایشگاه‌های مراکز آموزشی به علت رفت‌وآمد بسیار زیاد می‌توانند مکان‌های مهمی برای انتشار […]

HOMA-IR.index

تشخیص مقاومت به انسولین با آزمایش HOMA-IR.index  و یا   TyG index هشداری برای ابتلا به دیابت نوع ۲ تهیه و گردآوری: محمد پریشانی، کارشناس آزمایشگاه، کارشناس ارشد بیوشیمی بالینی  انسولین هورمونی است که از سلول‌های بتای غده پانکراس (لوزالمعده) برای کنترل و تنظیم قند (گلوکز) خون ترشح می‌شود و تنها هورمونی است که با کاهش […]

نقش RDW به‌عنوان بیومارکر در افراد مسن

نقش RDW به‌عنوان بیومارکر در افراد مسن دکتر بهناز بهفر، متخصص آناتومیکال و کلینیکال پاتولوژی محققین بالینی زمان زیادی را صرف یافتن فاکتورهایی کرده‌اند که بتوانند پیش‌آگهی بیماری‌های حاد و مزمن را پیش‌بینی نمایند، البته چنین فاکتورهایی را در همه‌جا نمی‌توان یافت و استفاده از آن‌ها نیز هزینه‌های زیادی را به بیمار و سازمانهای بیمه‌گر […]

کم‌خونی و انگل‌ها (۴)

کم‌خونی و انگل‌ها (۴) تألیف: دکتر احمد مردانی مرکز تحقیقات سازمان انتقال خون، مؤسسه عالی آموزشی و پژوهشی طب انتقال خون انتامبا هیستولیتیکا (Entamoeba histolytica) تک‌یاخته انتامبا هیستولیتیکا (شکل ۱)، عامل بیماری آمیبیازیس (Amebiasis) یا دیـــسانتری آمیبی (Amebic Dysentery) است که انسان مهم‌ترین میزبان و مخزن آلودگی آن در طبیعت است. آمیبیازیس انتشار جهانی دارد […]

نکات مهم آزمایشگاهی در آزمایش‌های تشخیص دیابت (۲)

نکات مهم آزمایشگاهی در آزمایش‌های تشخیص دیابت (قسمت دوم)  دکتر حبیب‌الله گل‌افشان، هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی شیراز محمد اسماعیل خدمتی، کارشناس ارشد بیوشیمی دانشکده پیراپزشکی شیراز سنجش C-Peptide: از مهم‌ترین کاربردهای اندازه‌گیری  C-Peptide بررسی‌ هایپوگلیسمی در صبح ناشتا، تومورهای سلول‌های بتا، طبقه‌بندی دیابت، پیوند پانکراس و جراحی موفقیت‌آمیز برداشت لوزالمعده است. در افرادی که […]

شمارش گلبول‌های سفید و پروتئین واکنشگر C

شمارش گلبول‌های سفید و پروتئین واکنشگر C در تشخیص و تعیین مرحله آپاندیسیت حاد در کودکان   دکتر حسین وزینی، استادیار دانشگاه آزاد اسلامی دانشگاه همدان پیش‌زمینه: آپاندیسیت حاد (AA) شایع‌ترین وضعیت حاد نیازمند جراحی در ناحیه شکم است و به‌طور شایعی نیز اشتباه تشخیص داده می‌شود. هدف: بررسی نقش شمارش گلبول‌های سفید خون (WBCC) […]

سندرم کابوکی

سندرم کابوکی Kabuki Syndrome شاهین اسعدی (دانشجوی دکتری تخصصی ژنتیک پزشکی) کلیاتی از سندرم کابوکی سندرم کابوکی که تحت عنوان سندرم ترکیبی کابوکی یا سندرم نیکاوا-کوراکی نیز شناخته می‌شود، یک اختلال مادرزادی بسیار نادر اطفال با منشأ ژنتیکی مشکوک است که با اختلالات چند دستگاه مختلف از جمله ویژگی‌های متمایز صورت، تأخیر رشد، درجه ناتوانی […]

یک روش ساده جهت تهیه نمونه ادرار در نوزادان

یک روش ساده جهت تهیه نمونه ادرار در نوزادان دکتر سیدمهدی زرگریان برای تهیه نمونه ادرار تمیز در نوزادان ۱ تا ۱۲ ماه، یک گاز طبی را در سالین استریل که سرد شده خیس کنید، سپس آن را در ناحیه سوپراپوبیک نوزاد قرار دهید. با اعمال این روش احتمال دفع ادرار توسط نوزاد بالاتر می‌رود، […]

کم‌خونی و انگل‌ها (۳)

کم‌خونی و انگل‌ها (۳) تألیف: دکتر احمد مردانی مرکز تحقیقات سازمان انتقال خون، مؤسسه عالی آموزشی و پژوهشی طب انتقال خون پلاسمودیوم (Plasmodium) تک‌یاخته‌های متعلق به جنس پلاسمودیوم که انگل گلبول‌های قرمز می‌باشند، عامل بیماری مالاریا هستند (شکل ۱). این بیماری انتشار جهانی داشته، اما در مناطق گرمسیری و نیمه‌گرمسیری شایع‌تر است. در حال حاضر […]

محاسن و معایب هشت تست آزمایشگاهی رایج

محاسن و معایب هشت تست آزمایشگاهی رایج زهرا مولایی، کارشناس آزمایشگاه گنجاندن مفاهیم و موضوعاتی همچون حساسیت، اختصاصیت و مقادیر پیش‌بینی مثبت و منفی در کارهای آزمایشگاهی روزمره، دشوار است اما در غیر این صورت ممکن است نتایج تست‌های آزمایشگاهی معنی‌دار نباشد. در این مقاله آنچه شما باید بدانید، آورده شده است. اشتباهات آزمایشگاه به‌عنوان […]

کاستن از آزمایش‌های غیر ضروری تحمل گلوکز خوراکی

کاستن از آزمایش‌های غیر ضروری تحمل گلوکز خوراکی  پرسش و پاسخ با دکتر Lawrence de Koning بیوشیمیست بالینی و  استاد دانشگاه گلگری حسن اسدی ، کارشناس آزمایشگاه سوال: وقتی که بناست تست تحمل گلوگز خوراکی را انجام دهید گلوگز ناشتا را چگونه چک می‌کنید؟ پاسخ: در آزمایشگاه‌های بیمارستان ما، پیش از انجام تست OGTT، با […]

اپیدمیولوژی تغذیه و سرطان: داستان دو شهر

اپیدمیولوژی تغذیه و سرطان: داستان دو شهر زهرا قدس، کارشناس آزمایشگاه چکیده اخیراً دکتر جان ایونیدیس[۱]  Ioannidis  این پرسش را مطرح کرد که آیا می‌توان بین اپیدمیولوژی تغذیه و قوانین علمی معتبر، صلح و آشتی برقرار کرد و خاطرنشان کرد که این رشته به اصلاحات بنیادی احتیاج دارد. یکی از این اصلاحاتی که او از […]

تازه‌هایی از باسیل‌ گرم منفی غیرتخمیرکننده (سودوموناس‌ها)

تازه‌هایی از باسیل‌ گرم منفی غیرتخمیرکننده (سودوموناس‌ها) دکتر رضا میرنژاد (استاد تمام دانشگاه) سودوموناس‌ها: سودوموناس‌ها پاتوژن‌های فرصت‌طلبی هستند که در محیط‌های مختلفی یافت می‌شوند. سودوموناس‌ها احتیاجات غذایی ساده‌ای داشته و طیف وسیعی از دما را تحمل می‌کنند. آنها به علت دارا بودن تطبیق‌پذیری تغذیه‌ای، تقریباً در همه جا هستند،‌ با این حال استثناهایی نیز وجود […]

نکات مهم آزمایشگاهی در آزمایش‌های تشخیص دیابت (۱)

نکات مهم آزمایشگاهی در آزمایش‌های تشخیص دیابت (قسمت اول) دکتر حبیب‌الله گل‌افشان، هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی شیراز محمد اسماعیل خدمتی، کارشناس ارشد بیوشیمی دانشکده پیراپزشکی شیراز گرچه با قند خون ناشتای بیشتر از ۱۲۶ میلی‌گرم در هر دسی‌لیتر در یک یا چند نوبت می‌توان دیابت را تشخیص داد، اما برخی بر این باورند که […]

غربالگری سرطان پروستات با استفاده از تست آنتی‌ژن اختصاصی پروستات (PSA)

غربالگری سرطان پروستات با استفاده از تست آنتی‌ژن اختصاصی پروستات (PSA): یک گایدلاین بالینی دکتر حمیدرضا هجرانی، دکترای علوم آزمایشگاهی نقش غربالگری آنتی‌ژن اختصاصی پروستات (PSA) در سرطان پروستات چیست؟ یک هیئت (panel) تخصصی این توصیه‌ها را بر اساس یک مطالعه  مروری سیستماتیک، تهیه و ارائه کرده است. این پژوهش مروری در یک مقیاس بزرگ […]

دشمنان قدیمی یا دوستان جدید

دشمنان قدیمی یا دوستان جدید دکتر حسین وزینی ، استادیار دانشگاه آزاد اسلامی همدان کرم‌های روده‌ای به دلیل ظرفیت بالقوه‌ای که برای تنظیم  ایمنی (immune-modulatory) دارند، شناخته‌شده هستند. اخیراً در مطالعه‌ای، Navarro و همکاران (۲۰۱۶) پروتئینی را شناسایی کردند که توسط کرم قلابدار (hookworm) ترشح شده و قادر به سرکوب پاسخ‌های آلرژیک در موش و […]

کم‌خونی و انگل‌ها (۲)

کم‌خونی و انگل‌ها (۲) تألیف: دکتر احمد مردانی مرکز تحقیقات سازمان انتقال خون، مؤسسه عالی آموزشی و پژوهشی طب انتقال خون تریکوسفالوس هومینیس (Trichocephalus hominis) یا تریکوریس تریکیورا (Trichuris trichiura) آلودگی به تریکوسفال یا تریکوسفالیازیس (Trichocephaliasis) یا تریکوریازیس (Trichuriasis) همانند آلودگی به آسکاریس انسانی (Ascaris lumbricoides) در نواحی گرم و مرطوب جهان شایع‌تر است. طول […]

کم‌کاری تیروئید

کم‌کاری تیروئید حسن اسدی ، کارشناس آزمایشگاه غده تیروئید چیست؟ غده تیروئید، غده درون‌ریز پروانه‌‌ای شکلی است که به‌طور معمول در قسمت پایینی جلوی گردن قرار گرفته است. وظیفه تیروئید، تولید هورمون‌های تیروئیدی است که به درون خون ترشح شده و سپس به دیگر بافت‌های بدن منتقل می‌شوند. هورمون تیروئیدی به بدن کمک می‌کند تا […]

مروری بر تومورمارکرها

مروری بر تومورمارکرها دکتر سیدمهدی زرگریان نقش تومورمارکرها طی دهه اخیر در انکولوژی بالینی شدیداً افزایش یافته است. با پیشرفت تکنولوژی و افزایش دانش ما در خصوص بدن انسان و روند بیماری‌ها این نقش پررنگ‌تر شده است. تومورمارکرها نقش گسترده‌ای در غربالگری، انتخاب روش درمان و ارزیابی پیش‌آگهی و نیز پایش درمان سرطان ایفا می‌کنند. […]

لکوسیتوز

ارزیابی بیماران دچار لکوسیتوز زهرا مولایی افزایش شمار گلبول‌های سفید خون، اتیولوژی‌های احتمالی زیادی دارد که شامل دلایل بدخیم و غیربدخیم می‌شود. استفاده از بازه‌های نرمال برای شمارش گلبول‌های سفید که برای سن و بارداری اختصاصی باشند، حائز اهمیت است. تکرار آزمایش شمارش کامل سلول‌های خونی به همراه بررسی لام خون محیطی می‌تواند اطلاعات مفیدی […]

سرطان ریه

سرطان ریه Lung Cancer زینب کربلایی پازکی Molecular Biology PhD مقدمه: سرطان به نوعی از بیماری‌ها گفته می‌شود که در آن گروهی از سلول‌ها رشد غیر قابل کنترل پیدا نموده، به بافت‌های مجاور حمله کرده و گاهی نیز از طریق خون یا لنف به نواحی دیگر بدن منتقل می‌گردند. در ایالات متحده از هر چهار […]

سندرم تترا-آملیا

سندرم تترا-آملیا Tetra-Amelia Syndrome شاهین اسعدی (دانشجوی دکتری تخصصی ژنتیک پزشکی) کلیاتی از سندرم تترا-آملیا سندرم تترا-آملیا، یک اختلال ژنتیکی بسیار نادر است که با فقدان چهار اندام به‌طور کامل مشخص می‌شود. واژه تترا از کلمه یونانی به معنای چهار برگرفته شده است و آملیا اشاره به شکست دست یا پا در هنگام رشد داخل […]

دیدگاه‌هایی در مورد تغییر چشم‌انداز اندازه‌گیری ریسک قلبی عروقی مرتبط با LDL

دیدگاه‌هایی در مورد تغییر چشم‌انداز اندازه‌گیری ریسک قلبی عروقی مرتبط با LDL دکتر زهرا لشکری، دکترای علوم آزمایشگاهی، دکترای تخصصی ژنتیک مولکولی آزمایشگاه بالینی نقش بسیار مهمی در ارزیابی ریسک بیماری قلبی عروقی آترواسکلروتیک (ASCVD) ایفا می‌کند. از دهه ۱۹۷۰، این ارزیابی آزمایشگاهی عمدتاً از طریق آزمایش‌هایی در پنل لیپیدی انجام می‌شود که شامل کلسترول، […]

پیشرفت پژوهش‌ها بر روی کاربردهای بالینی هورمون آنتی‌مولرین و توسعه ایمونواسی

پیشرفت پژوهش‌ها بر روی کاربردهای بالینی هورمون آنتی‌مولرین و توسعه ایمونواسی دکتر شاهرخ مستور تهرانی چکیده هورمون آنتی‌مولرین (AMH) از اعضای ابرخانواده فاکتور رشد ترانسفورم‌کننده بتا (TGF-β) است و به‌عنوان ماده مهارکننده مولرین نیز شناخته می‌شود، زیرا وظیفه آن از بین بردن مجاری مولرین است. در سال‌های اخیر AMH به دلیل امکان استفاده از آن […]

کم‌خونی و انگل‌ها (۱)

کم‌خونی و انگل‌ها (۱) تألیف: دکتر احمد مردانی مرکز تحقیقات سازمان انتقال خون، مؤسسه عالی آموزشی و پژوهشی طب انتقال خون مقدمه کم‌خونی یا آنمی (Anemia) عبارت است از کاهش تعداد گلبول‌های قرمز {Red Blood Cells (RBC)} و یا مقدار هموگلوبین{Hemoglobin(Hb)} از حد طبیعی که بر اساس جنس، سن و سایر عوامل مداخله‌ای تعریف گردیده […]

طب جایگزین و آزمایشگاه‌های بالینی

طب جایگزین و آزمایشگاه‌های بالینی  سانازسادات قطبی، دانشجوی دکترای طب سنتی دانشگاه  UTMA ارمنستان بــر اساس تحقیق Grand View   تصور می‌شـــــــــود که ارزش بـــــــــازار طب مکمـــــــــــــل و جایـــــــــگزین (Complementary and Alternative Medicine,CAM) که طیف وسیعی، از یوگا و مدیتیشن گرفته تا طب سوزنی و طبیعت درمانی nathropathy  (روشی که در آن بیماری را توسط تغذیه […]

تازه‌هایی از باسیل‌ گرم منفی غیرتخمیرکننده

تازه‌هایی از باسیل‌ گرم منفی غیرتخمیرکننده (اسینتوباکترها و سایر باکتری‌های این گروه) دکتر رضا میرنژاد (استاد تمام دانشگاه) اسینتوباکترها: تاریخچه‌ی جنس اسینتوباکتر به اوایل قرن بیستم برمی‌گردد، هنگامی که در سال ۱۹۱۱، بیولوژیست آلمانی بیجرنیک، ارگانیسمی به نام Micrococcus calcoaceticus را با غنی‌سازی در محیط حاوی استات از خاک جدا کرد. در طول دهه‌های بعدی، […]

آزمایش پوست با چراغ وود

آزمایش پوست با چراغ وود Wood’s light examination دکتر محمد قهری www.ghahri.ir تصویر شماره ۱ چراغ وود در سال ۱۹۰۳ توسط رابرت ویلیام وود اختراع شد و اولین کاربرد آن در درماتولوژی در سال ۱۹۲۵ برای تجسس عفونت قارچی مو بود. چراغ وود دارای تابش نور فرابنفش با طول‌موج ۲۹۰ الی ۳۲۰ (UVB) و یا […]

نوروپاتی محیطی و بیو مارکرها

نوروپاتی محیطی و بیو مارکرها دکتر سیدمهدی زرگریان نوروپاتی محیطی (PN) وضعیتی است که تا ۲۰% جمعیت عمومی را تحت تأثیر قرار می‌دهد. علائم آن بر اساس نوع فیبر عصبی درگیرشده و نوع و شدت آسیب وارده، از خفیف تا ناتوان‌کننده متغیر است. نوروپاتی محیطی می‌تواند پیام‌رسانی اعصاب حرکتی، حسی و آناتومیک  بین سیستم عصبی […]

چالش‌های آزمایشگاهی تشخیص عفونت‌های قارچی

چالش‌های آزمایشگاهی تشخیص عفونت‌های قارچی دکتر محمد قهری www.ghahri.ir آزمایش هیستوپاتولوژیک بافت‌ها برای نشان دادن حضور ارگانیسم قارچی، یک ابزار مهم در تعیین معنی‌دار بودن کشت‌هایی است که مثبت شده‌اند؛ بدین معنی که تهاجم قارچی در بافت‌ها و عروق نشان داده می‌شود و نیز واکنش بافتی نسبت به قارچ، مورد ارزیابی قرار می‌گیرد، همچنین در […]

تازه‌هایی از مایکوپلاسماها  (۳)

تازه‌هایی از مایکوپلاسماها  (بخش سوم) دکتر رضا میرنژاد (استاد تمام دانشگاه) تشخیص عفونت‌های مایکوپلاسماها شناسایی و تشخیص آزمایشگاهی عفونت‌های مایکوپلاسماها بر اساس تست‌های باکتریولوژیک شامل مورفولوژی، خصوصیات کشت، خواص فیزیولوژی و سرولوژی است. با وجود اینکه این تست‌ها هنوز بخش مهمی از تشخیص مایکوپلاسماها را تشکیل می‌دهند، ولی تست‌های جدید بر اساس آنالیز مولکولی DNA […]

جداسازی و شناسایی میکروب‌های بیماریزای غیر مایکوباکتریایی از نمونه‌های مشکوک به سل

جداسازی و شناسایی میکروب‌های بیماریزای غیر مایکوباکتریایی از نمونه‌های مشکوک به سل گروه علمی مدیریتی آزمایشگاه ظریفی     اینستاگرام آزمایشگاه:   @zarifilab   وب سایت: www.zarifilab.com مقدمه: اکثر پزشکان متخصص بیماری‌های ریوی و عفونی، جهت شناسایی همزمان عوامل عفونت‌های ریوی و خارج ریوی به‌منظور تسریع در تشخیص و درمان به‌موقع بیماری، علاوه بر درخواست انجام آزمایش‌های روتین […]

­­­­­مصاحبه‌ای با Hugo Katus

­­­­­مصاحبه‌ای با Hugo Katus دکتر شاهرخ مستور تهرانی در دهه ۱۹۷۰ زمانی که Hugo Katus دانشجوی رشته پزشکی در دانشگاه Heidelberg آلمان بود، اگر فردی با شکایت از درد قفسه سینه به یک کلینیک مراجعه می‌کرد و آزمایش‌ها وی بر اساس تست‌های اصلی آن زمان یعنی کراتین کیناز MB (CK-MB) و EKG از لحاظ بیماری‌های […]

نکات مهم کاربردی در میکروب‌شناسی بالینی (۳)

نکات مهم کاربردی در میکروب‌شناسی بالینی قسمت سوم دکتر مریم متوسل دکتری تخصصی باکتری‌شناسی استادیار دانشکده پیراپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی شیراز کشت ادرار و سایر مایعات بدن عفونت دستگاه ادراری یا UTI (Urinary tract infection) عبارت است از انواع بیماری‌هایی که در اثر تهاجم باکتری‌ها به بافت‌های پارانشیم کلیه، میزنای، مجرای ادرار، مثانه و پروستات […]

سندرم لنفوپرولیفراتیو اُتوایمیون

سندرم لنفوپرولیفراتیو اُتوایمیون Autoimmune Lymphoproliferative Syndrome (ALP Syndrome) شاهین اسعدی (دانشجوی دکتری تخصصی ژنتیک پزشکی) کلیاتی از سندرم لنفوپرولیفراتیو اُتوایمیون (ALP) سندرم لنفوپرولیفراتیو اُتوایمیون یک اختلال ژنتیکی ارثی است که در آن، بدن قادر به تنظیم صحیح سلول‌های سیستم ایمنی (لنفوسیت‌ها) نیست. این سندرم با تولید تعداد زیادی از لنفوسیت‌های غیرطبیعی (لنفوپرولیفراسیون) مشخص می‌شود. تجمع […]

آسپرجیلوس (۸)

آسپرجیلوس دکتر محمد قهری بخش هشتم www.ghahri.ir سینوزیت‌های قارچی در یک نگاه سینوزیت سینوزیت، التهاب یا عفونت فضاهای هوایی موجود در اطراف و یا پشت بینی است که توسط عوامل مختلفی از قبیل باکتری‌ها، قارچ‌ها، ویروس‌ها و احتمالاً آلرژن‌ها ایجاد می‌شود. حدود ۱۵ تا ۲۰ درصد جمعیت از سینوزیت مزمن رنج می‌برند. سینوزیت قارچی اولین […]

انواع مطالعه در پژوهش‌های علوم پزشکی (۳)

انواع مطالعه در پژوهش‌های علوم پزشکی (۳) تألیف: دکتر احمد مردانی مرکز تحقیقات سازمان انتقال خون، مؤسسه عالی آموزشی و پژوهشی طب انتقال خون مطالعه تحلیلی در مطالعه تحلیلی، علاوه بر توصیف، مقایسه‌ای برای بررسی و تعیین رابطه علت (عامل) و معلولی (بیماری) بین دو و یا چند متغیر بدون مداخله انجام می‌گیرد و درستی […]

ارزیابی دستگاه‌ها و معرف‌های هموستاز (۲)

مروری بر راهنمای اخیر کمیته بین‌المللی استانداردسازی در هماتولوژی (ICSH)  برای ارزیابی دستگاه‌ها و معرف‌های هموستاز  (بخش دوم) اکبر درگلاله۱، حسن مروتی۲ ۱- گروه هماتولوژی و طب انتقال خون، دانشگاه علوم پزشکی ایران ۲- عضو هیئت علمی مرکز تحقیقات واکسن و سرم‌سازی رازی مقدمه در مطلب شماره قبل به‌صورت مبسوط استانداردهای اولیه برای انتخاب دستگاه […]

سنجش نسبت کلسیم به کراتینین ادرار در پره‌اکلامپسی

سنجش نسبت کلسیم به کراتینین ادرار در پره‌اکلامپسی دکتر زهرا لشکری دکترای علوم آزمایشگاهی ، دکترای تخصصی ژنتیک مولکولی چکیده: اختلال فشارخون بالا بارداری را پیچیده و عارضه‌مند می‌کند. اتیولوژی دقیق اختلالات فشارخون بالا در دوران بارداری هنوز ناشناخته مانده و مدیریت آن نیز بحث‌برانگیز است. هدف: تعیین نقش نسبت کلسیم به کراتینین ادرار (CCR) […]

آزمایشگاه تشخیص پزشکی و قارچ‌شناسی کلینیکی (۴)

آزمایشگاه تشخیص پزشکی و قارچ‌شناسی کلینیکی بخش چهارم دکتر محمد قهری www.ghahri.ir آزمایش‌های اندازه‌گیری آنتی‌ژن‌ها و مواد متابولیکی (متابولیت‌ها) آزمایش‌های اندازه‌گیری آنتی‌ژن‌های قارچی یا محصولات متابولیکی در سرم یا سایر مایعات بدن یک روش مستقیم برای تشخیص سرودیاگنوستیکی عفونت‌های مهاجم قارچی است. در سالیان اخیر پیشرفت‌های قابل توجهی در این زمینه انجام گردیده است، با […]

تاریخچه شیمی بالینی از سال ۱۸۰۰

تاریخچه شیمی بالینی از سال ۱۸۰۰ دکتر امیر هوشنگ نژاده آزمایشگاه پاتوبیولوژی ژنتیک آینده قرن ۱۹ و ۲۰ شاهد رشد و گسترش شیمی بالینی بوده است. بسیاری از اشخاصی که در این فرآیند نقش داشتند، به‌ویژه برای اعضای جدید این حرفه شناخته‌شده نیستند. این مقاله کمک می‌کند تا با پزشکان و شیمیست‌هایی همچون Fourcroy، Berzelius، […]

تازه‌هایی از بوردتلاها

تازه‌هایی از بوردتلاها دکتر رضا میرنژاد (استاد تمام دانشگاه) مقدمه: گونه‌های بوردتلا کوکوباسیل‌های کوچک، هوازی اجباری، غیرتخمیرکننده و کاتالاز مثبت هستند که می‌توانند اسیدهای آمینه را اکسید کرده اما قندها را تخمیر نمی‌کنند. چندین گونه بوردتلا وجود دارد. این گونه‌ها در مجاری تنفسی حیوانات خونگرم یافت می‌شوند. بوردتلا پرتوسیس (Bordetella pertussis) یک بیماری‌زای بسیار مسری […]

کم‌خونیMCV و RPI

تشخیص آزمایشگاهی کم‌خونی‌ها بر اساس MCV و RPI  دکتر حبیب‌اله گل‌افشان: هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی شیراز محمد اسماعیل خدمتی: کارشناس ارشد بیوشیمی دانشکده پیراپزشکی شیراز پریسا تندل:کارشناس ارشد خون‌شناسی دانشکده پیراپزشکی شیراز تشخیص اولیه کم‌خونی‌ها بر اساس اندکس تولید رتیکولوسیت RPI (Reticulocyte production index) و ☺ (MCV) روشی ساده است که بر اساس آن […]

ارزیابی آزمایشگاهی اختلالات عملکرد پلاکت (۲)

ارزیابی آزمایشگاهی اختلالات عملکرد پلاکت (بخش دوم) اکبر درگلاله۱، حسن مروتی۲ ۱: گروه هماتولوژی و طب انتقال خون، دانشگاه علوم پزشکی ایران۲ ۲: مرکز تحقیقات واکسن و سرم‌سازی رازی ارزیابی ترشح پلاکتی بیش از ۹۰% تمام اختلالات ارثی پلاکت مرتبط با اختلال در ترشح پلاکتی است؛ بنابراین مطالعات آزادسازی گرانول‌های پلاکت از اهمیت خاصی در […]

سندرم کوکائین Cockayne Syndrome

سندرم کوکائین Cockayne Syndrome شاهین اسعدی (دانشجوی دکتری تخصصی ژنتیک پزشکی) کلیاتی از سندرم کوکائین سندرم کوکائین، یک نوع نادر از کوتولگی مادرزادی است. این اختلال ژنتیکی با وجود سه نشانه عقب‌ماندگی رشد (کوتاهی قد)، حساسیت غیرطبیعی به نور و ظاهر پیری پیش از موعد تشخیص داده می‌شود. سندرم کوکائین به چهار نوع مختلف دسته‌بندی […]

آزمایشگاه تشخیص پزشکی و قارچ‌شناسی کلینیکی (۳)

آزمایشگاه تشخیص پزشکی و قارچ‌شناسی کلینیکی بخش سوم دکتر محمد قهری www.ghahri.ir شناسایی کپک‌ها شناسایی کپک‌ها اصولاً بر اساس مشخصات مرفولوژیک آنها انجام می‌گیرد و شامل ویژگی‌های ظاهری کلنی و مرفولوژی میکروسکپی است. رشد قابل مشاهده بر روی محیط‌های آگار در مورد زیگومیست‌ها معمولاً در طول ۱ تا ۵ روز و در مورد اکثر کپک‌های […]

ارزیابی آزمایشگاهی اختلالات عملکرد پلاکت (۱)

ارزیابی آزمایشگاهی اختلالات عملکرد پلاکت اکبر درگلاله۱، حسن مروتی۲ ۱: گروه هماتولوژی و طب انتقال خون، دانشگاه علوم پزشکی ایران ۲: مرکز تحقیقات واکسن و سرم‌سازی رازی   زمان انسداد / آنالیزر عملکرد پلاکت  (PFA) 100 ® / ۲۰۰ ® زمان انسداد[۱]، زمان لازم برای تشکیل میخ پلاکتی اولیه و توقف جریان خون در شرایط […]

آنتی‌بادی گمشده: معایب تست ANCA

آنتی‌بادی گمشده: معایب تست ANCA دکتر شاهرخ مستور تهرانی معرفی یک خانم ۴۴ ساله سفیدپوست با تنگی‌نفس حاد به هنگام بازگشت از تعطیلات از طریق سفر هوایی به بیمارستان مراجعه کرد. وی سابقه سرفه مکرر، خلط خونی، درد قفسه سینه و یا درد ماهیچه ساق پا را منکر شد. او مبتلا به آسم بود و […]

مروری بر تشخیص آزمایشگاهی HbA1c

مروری بر تشخیص آزمایشگاهی HbA1c دکتر حمیدرضا هجرانی، دکترای علوم آزمایشگاهی درصد هموگلوبین گلیکوزیله A1c (HbA1c%) در خون کامل انسان، نشان‌دهنده میانگین غلظت گلوکز پلاسما در یک دوره زمانی طولانی است و برای تشخیص دیابت استفاده می‌شود. در حال حاضر، روش‌های متداول آزمایشگاهی برای تشخیص پروتئین‌های گلیکه‌شده (glycated)، کروماتوگرافی مایع با کارایی بالا (HPLC) ، […]

مدیریت خطاهای سیستماتیک ذهن

مدیریت خطاهای سیستماتیک ذهن نویسنده: محسن شایان (کارشناس علوم آزمایشگاهی، بیمارستان فارابی) Email: mn.shahtoot@gmail.com مقدمه استانداردسازی و تضمین و ارتقاء کیفیت در حوزه‌های مختلف علمی یکی از رویکردهایی است که همگام با پیشرفت سریع علوم و فنون در سده اخیر در همه دنیا مورد توجه جدی قرار گرفته و در این جهت، داشتن اطلاعات لازم […]

آزمایشگاه تشخیص پزشکی و قارچ‌شناسی کلینیکی (۲)

آزمایشگاه تشخیص پزشکی و قارچ‌شناسی کلینیکی بخش دوم دکتر محمد قهری www.ghahri.ir با توجه به روند رو به افزایش دامنه‌ی ارگانیسم‌های پاتوژن، عفونت‌های مهلک بیش از گذشته گزارش می‌شوند. امروزه روشن شده است که هیچ ارگانیسم قارچی غیرپاتوژنی وجود ندارد و عملاً هر ارگانیسم قارچی می‌تواند در یک میزبان دارای اختلال در سیستم ایمنی یک […]

ناهنجاری‌های آزمایشگاهی در کودکان مبتلا به بیماری کروناویروس جدید ۲۰۱۹

ناهنجاری‌های آزمایشگاهی در کودکان مبتلا به بیماری کروناویروس جدید ۲۰۱۹  دکتر حسین وزینی،استادیار دانشگاه آزاد همدان بیماری کروناویروس جدید ۲۰۱۹ (COVID-19) که باعث بیماری سیستمیک و اختلال در سیستم تنفس می‌شود، در حال گسترش پاندمیک در سراسر جهان است. سازمان بهداشت جهانی تا ۶ مارس ۲۰۲۰، تعداد موارد ابتلای تأییدشده به این بیماری را در […]

تازه‌هایی از بروسلاها

تازه‌هایی از بروسلاها دکتر رضا میرنژاد (استاد تمام دانشگاه) جنس بروسلا شامل باکتری‌های گرم منفی هوازی و فاقد حرکت و عامل بیماری بروسلوزیس است. بیماری بروسلوزیس از لحاظ کلینیکی برای اولین بار توسط مارستون[۱] در سال ۱۸۵۹ میلادی شرح داده شد. گونه ملی‌تنسیس در اواخر ۱۸۸۷ میلادی توسط دیوید بروس[۲] پزشک ارتش انگلستان که جهت […]

نکته‌های کلیدی آزمایشگاهی در اندازه‌گیری کراتینین، اوره، الکترولیت‌ها و گازهای خون

نکته‌های کلیدی آزمایشگاهی در اندازه‌گیری کراتینین، اوره، الکترولیت‌ها و گازهای خون دکتر حبیب‌اله گل‌افشان محمد اسماعیل خدمتی دانشگاه علوم پزشکی شیراز – دانشکده پیراپزشکی  کراتینین (Creatinine): کراتینین مولکولی ریز است که از کاتابولیسم کراتین فسفات تولید می‌شود. کراتین فسفات منبع ذخیره تولید انرژی به‌ویژه در ماهیچه‌ها و مغز است. کراتین فسفات در فرآیند غیر آنزیمی […]

دانستنی‌های اساسی درباره آزمایش‌های کووید-۱۹

دانستنی‌های اساسی درباره آزمایش‌های کووید-۱۹ توضیح مترجم: آنچه در پی می‌آید ترجمه نوشته‌ای است در دو بخش که در اواخر فروردین ماه جاری در ارتباط با آزمایش‌های کووید-۱۹ توسط آقای دکتر وین دیمک (Wayne Dimech) نوشته و در وبسایت وستگارد منتشر شده است. دکتر دیمک مدیر اجرایی، علمی و ارتباطات تجاری آزمایشگاه مرجع ملی استرالیا […]

آزمایشگاه تشخیص پزشکی و قارچ‌شناسی کلینیکی (۱)

آزمایشگاه تشخیص پزشکی و قارچ‌شناسی کلینیکی بخش نخست دکتر محمد قهری www.ghahri.ir مقدمه با روند رو به افزایش شعاع پاتوژن‌ها، عفونت‌های خطیر بیش از گذشته گزارش می‌شوند (جدول ۱). امروزه روشن شده است که هیچ قارچ غیرپاتوژنی وجود ندارد و عملاً هر ارگانیسم قارچی می‌تواند در یک میزبان دارای اختلال در سیستم ایمنی یک میکوز […]

توصیه‌هایی در مورد استفاده از تست‌های ایمونودیاگنوستیک COVID-19

توصیه‌هایی در مورد استفاده از تست‌های ایمونودیاگنوستیک COVID-19 بر بالین بیمار (point of care) زهرا مولایی برای پاسخگویی به رشد پاندمی COVID-19 و کمبود ظرفیت تست مولکولی آزمایشگاهی و معرفهای موردنیاز آن، چندین کارخانه تولیدکننده تست‌های تشخیصی، تولید و عرضه ابزارهای سریع با استفاده آسان را آغاز کرده‌اند تا انجام تست در خارج از آزمایشگاه […]

تلاش برای کیفیت در بحران کووید-۱۹

چرخشی از دوی سرعت به ماراتن تلاش برای کیفیت در بحران کووید-۱۹ مقدمه مترجم: آنچه در پی می‌آید ترجمه نوشته‌ای از پروفسور جیمز وستگارد و استن وستگارد درباره نقش آزمایشگاه و آزمایشگاهیان در رویارویی با بحران کووید-۱۹ است که در اواخر فروردین ماه جاری در وبسایت وستگارد منتشر شده است. پیشنهاد ترجمه این مطلب و […]

سندرم هایپوپلازی مادرزادی آدرنال وابسته به ایکس

سندرم هایپوپلازی مادرزادی آدرنال وابسته به ایکس X-linked Adrenal Hypoplasia Congenital Syndrome شاهین اسعدی (دانشجوی دکتری تخصصی ژنتیک پزشکی) علائم و نشانه‌های بالینی سندرم هایپوپلازی مادرزادی آدرنال وابسته به ایکس سندرم هایپوپلازی مادرزادی آدرنال وابسته به X یک اختلال ژنتیکی است که به‌طور عمده مردان را تحت تأثیر قرار می‌دهد. این اختلال بر روی بسیاری […]

  چک‌لیستی برای جلوگیری از بروز خطاهای تشخیصی پری‌آنالیتیکال در کارآزمایی‌های بالینی

  چک‌لیستی برای جلوگیری از بروز خطاهای تشخیصی پری‌آنالیتیکال در کارآزمایی‌های بالینی  دکتر حمیدرضا هجرانی:دکترای علوم آزمایشگاهی اگرچه  اهمیت تضمین بالا بودن سطح کیفیت پری آنالیتیکال در تست‌های تشخیصی روتین، در طول دهه‌های گذشته کاملاً مورد تصدیق قرار گرفته است، اما در حال حاضر این واقعیت که عملکرد دقیق و استانداردسازی بسیاری از فعالیت‌های پری‌آنالیتیکال در […]

مروری بر ارزش پیشگویانه آزمایش‌های آزمایشگاهی

مروری بر ارزش پیشگویانه آزمایش‌های آزمایشگاهی  دکترحسن بیات، دکتر مهدی صابونی توضیح: اصل این مقاله بر روی وبسایت Westgard QC منتشر شده است: https://www.westgard.com/predictive-value.htm ترجمه این مقاله برای تقدیم به آزمایشگاهیان ایران، از طریق انتشار در فضای مجازی و نیز چاپ در مجله اخبار آزمایشگاهی، با کسب اجازه از نویسندگان مقاله، پروفسور وستگارد و استن […]

برتری نسبی تست آنتی‌بادی IgG-IgM به  rRT-PCR برای تشخیص عفونت SARS-CoV-2

 برتری نسبی تست آنتی‌بادی IgG-IgM به  rRT-PCR برای تشخیص عفونت SARS-CoV-2  امیر هوشنگ نژاده آزمایشگاه پاتوبیولوژی و ژنتیک آینده چکیده پیش‌زمینه: با افزایش شمار بیماران مبتلا به بیماری کروناویروس ۲۰۱۹ (COVID-19) ناشی از کروناویروس سندرم حاد تنفسی-۲ (SARS-CoV-2) که شیوع آن در دسامبر ۲۰۱۹ از ووهان چین آغاز شد، ویژگی‌های بالینی و درمان بیماران COVID-19 […]

مرتبط ساختن خوشه‌های COVID-19

مرتبط ساختن خوشه‌های COVID-19 یک بررسی اپیدمیولوژیکی و سرولوژیکی دکتر حسین وزینی استادیار دانشگاه آزاد اسلامی همدان خلاصه پیش‌زمینه: روشن ساختن زنجیره انتقال بیماری و شناسایی منشأ عفونت‌های بیماری کروناویروس ۲۰۱۹ (COVID-19)، برای محدود کردن بیماری به‌طور مؤثر، ضروری است. ما در این مقاله بررسی اپیدمیولوژیکی را شرح خواهیم داد که در آن با استفاده […]

تازه‌هایی از عامل طاعون

تازه‌هایی از عامل طاعون دکتر رضا میرنژاد (استاد تمام دانشگاه) طایفه یرسینیائه (Yersinieae Tribe)  یرسینیا قبلاً جزء پاستورلاها طبقه‌بندی شده بود و ظاهرش بر روی محیط تریپل شوگر آیرون آگار (TSI) همانند گونه‌های پاستورلاست، اما برخلاف پاستورلاها، طایفه یرسینیائه اکسیداز منفی هستند. این تیره  یا طایفه در خانواده انتروباکتریاسه طبقه‌بندی می‌شوند. در طایفه یرسینیائه فقط […]

بازنگری در تشخیص تیفوئید

بازنگری در تشخیص تیفوئید دکتر حمیدرضا هجرانی، دکترای علوم آزمایشگاهی چکیده مقدمه. تب تیفوئید یکی از شایع‌ترین علل بیماری‌های حاد تب‌دار در کشورهای در حال توسعه است؛ به‌گونه‌ای که تخمین زده می‌شود در سال ۲۰۱۷، ۱۰/۹ میلیون مورد جدید ابتلا و ۱۱۶/۸هزار مورد مرگ در اثر این بیماری رخ داده است. تست‌های تشخیصی تیفوئید که […]

نکته‌های کلیدی آزمایشگاهی در الکتروفورز هموگلوبین، پروتئین و CSF

نکته‌های کلیدی آزمایشگاهی در الکتروفورز هموگلوبین، پروتئین و CSF دکتر حبیب‌اله گل‌افشان عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی شیراز محمد اسماعیل خدمتی کارشناس ارشد بیوشیمی دانشکده پیراپزشکی شیراز الکتروفورز سرم و هموگلوبین و مایع مغزی نخاعی از آزمایش‌های مهم روتین در تشخیص طیف وسیعی از بیماری‌ها است. با الکتروفورز سرم نه‌تنها می‌توان باندهای مونوکلونال گاما […]

سندرم کمبود لِپتین مادرزادی

سندرم کمبود لِپتین مادرزادی Congenital Leptin Deficiency Syndrome شاهین اسعدی (دانشجوی دکتری تخصصی ژنتیک پزشکی) علائم و نشانه‌های بالینی سندرم کمبود لِپتین مادرزادی کمبود مادرزادی لپتین یک اختلال ژنتیکی است که باعث شروع چاقی شدید در چند ماه اول زندگی می‌شود. افراد مبتلا در بدو تولد از وزن طبیعی برخوردار هستند، اما دائماً گرسنه بوده […]

برآورد همخوانی بالینی برای آزمایش‌های کیفی

برآورد همخوانی بالینی برای آزمایش‌های کیفی یک حسابگر اینترنتی برای جدول ۲×۲ پیشامدهای محتمل توضیح: اصل این مقاله بر روی وبسایت Westgard QC منتشر شده است: https://www.westgard.com/qualitative-test-clinical-agreement.htm ترجمه این مقاله برای تقدیم به آزمایشگاهیان ایران، از طریق انتشار در فضای مجازی و نیز چاپ در مجله اخبار آزمایشگاهی، با کسب اجازه از استن وستگارد مدیر […]

پاتوفیزیولوژی و یافته‌های آزمایشگاهی کواگولوپاتی ناشی از کووید-۱۹

پاتوفیزیولوژی و یافته‌های آزمایشگاهی کواگولوپاتی ناشی از کووید-۱۹ اکبر درگلاله۱، حسن مروتی۲ ۱: گروه هماتولوژی و طب انتقال خون، دانشگاه علوم پزشکی ایران ۲: مرکز تحقیقات واکسن و سرم‌سازی رازی ویروس کرونای جدید یا SARS-CoV-2 که موجب بروز بیماری کووید-۱۹ می‌شود، برای نخستین بار اواخر سال ۲۰۱۹ در ووهان چین گزارش شد. تاکنون بیماری در ۲۱۶ کشور […]

تست‌های آزمایشگاهی در بیماران سالمند- مروری بر آخرین پژوهش‌ها

تست‌های آزمایشگاهی در بیماران سالمند- مروری بر آخرین پژوهش‌ها زهرا مولائی چکیده تست‌های آزمایشگاهی اهمیت فوق‌العاده‌ای در مدیریت بیمار و یا تشخیص بیماری دارد. ما تست‌هایی که از اهمیت ویژه‌ای در بیماران سالمند برخوردار هستند را در این مقاله تشریح کرده‌ایم که عبارتند از: مورفولوژی خون محیطی، گازهای خون شریانی و مارکرهای سرطانی. هدف این […]

تازه‌هایی از فرانسیسلا و پاستورلا

تازه‌هایی از فرانسیسلا و پاستورلا  دکتر رضا میرنژاد (استاد تمام دانشگاه)  در مقالات گذشته به شرح کامل باکتری‌هایی مانند مایکوباکتریوم، یرسینیا و سالمونلا اشاره شد که به‌نوعی باکتری درون‌سلولی هستند. در این بخش قبل از اینکه به دو جنس دیگر از باکتری‌های درون‌‌سلولی فرانسیسلا و پاستورلاها اشاره شود، مروری کوتاه به‌خصوصیات، طبقه‌بندی و سایر ویژگی‌های […]

تشخیص آزمایشگاهی و درمان کمبود فاکتورهای انعقادی وابسته به ویتامین K و سایر بیماری‌های انعقادی نادر (۳)

تشخیص آزمایشگاهی و درمان کمبود فاکتورهای انعقادی وابسته به ویتامین K و سایر بیماری‌های انعقادی نادر (۳) اکبر درگلاله۱، حسن مروتی۲ ۱- گروه هماتولوژی و طب انتقال خون، دانشگاه علوم پزشکی ایران ۲- عضو هیئت علمی مرکز تحقیقات واکسن و سرم‌سازی رازی  اساس مولکولی کمبود فاکتورهای انعقادی وابسته به ویتامین K با توجه به نادر […]

لوسمی سلول‌های مودار

لوسمی سلول‌های مودار دکتر حبیب‌اله گل‌افشان، عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی شیراز دکتر ناهید نصیری، عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی شیراز متوسط سن ابتلا به لوسمی مودار ۵۰ تا ۵۵ سالگی و طیف سنی ابتلا ۲۲ تا ۸۵ سالگی است. نسبت ابتلای جنس مذکر به مؤنث چهار به یک است و طحال قابل […]

مداخله بیوتین در تست‌های آزمایشگاهی

مداخله بیوتین در تست‌های آزمایشگاهی. دکتر شاهرخ مستور تهرانی پیش‌زمینه در تست‌های آزمایشگاهی که از مکانیسم‌های اتصال استرپتاویدین- بیوتین استفاده می‌کنند، این احتمال وجود دارد که تحت تأثیر غلظت‌های بالای بیوتین در گردش قرار گیرند‌ و این امر به ترتیب موجب تداخل مثبت و منفی در ایمونواسی بیوتینیله رقابتی و نارقابتی (ساندویچ) می‌شود. مصرف مکمل‌های […]

نایسریا گونوره Neisseria gonorrhoeae

نایسریا گونوره Neisseria gonorrhoeae بیماری‌زایی، نمونه‌برداری، تشخیص آزمایشگاهی نویسندگان: فروهش تهرانی- هما*، جوادی- عبدالرضا **، وثوق- هومن**، صراف‌نژاد- عبدالفتاح***، مهدوی- سعید****، صباغی– سعید****، یونسی- سارنگ****، طاهری امین- مهدی****، غریب دوست- محسن****، کنعانی- پرویز*****، حسینی- احمد***** *میکروبیولوژیست، **پاتولوژیست، ***ایمونولوژیست، **** دکترای حرفه‌ای علوم آزمایشگاهی، ***** متخصص علوم آزمایشگاهی همکاران آزمایشگاه پاتوبیولوژی نور: گیلدا وحیدی، سمیرا رضایی […]

تشخیص آزمایشگاهی و درمان کمبود توأم فاکتورهای انعقادی (۲)

تشخیص آزمایشگاهی و درمان کمبود توأم فاکتورهای انعقادی ۱- کمبود مرکب فاکتورهای انعقادی، تشخیص و درمان (ادامه) ۲- کمبود فاکتورهای انعقادی وابسته به ویتامین K اکبر درگلاله۱، حسن مروتی۲ ۱- گروه هماتولوژی و طب انتقال خون، دانشگاه علوم پزشکی ایران ۲- عضو هیئت علمی مرکز تحقیقات واکسن و سرم‌سازی رازی تشخیص کمبود مشترک فاکتور V […]

سندرم ۴۸XXYY

سندرم ۴۸XXYY شاهین اسعدی (دانشجوی دکتری تخصصی ژنتیک پزشکی) کلیاتی از سندرم ۴۸XXYY سندرم ۴۸XXYY یک اختلال کروموزومی است که موجب ناباروری، اختلالات رشدی و رفتاری و سایر مشکلات سلامتی در مردان می‌شود. شکل ۱: تصاویری از مبتلایان سندرم ۴۸,XXYY  علائم و نشانه‌های بالینی  اختلال ۴۸XXYY مانع رشد جنسی در مردان می‌شود. نوجوانان و مردان […]

مزایا و معایب آزمایش‌های روماتولوژی

مزایا و معایب آزمایش‌های روماتولوژی دکتر حسین وزینی، استادیار دانشگاه آزاد اسلامی همدان گاهی بیمارانی که علائم غیراختصاصی دارند جهت انجام آزمایش‌های روماتولوژی معرفی می‌شوند. وقتی نتایج این آزمایش‌ها مثبت می‌شود، می‌تواند منجر به اشتباه، اضطراب بیمار، تشخیص نادرست و ارجاع غیرضروری گردد. به‌طور کلی علائم و نشانه‌های بالینی بر نتایج آزمایش ارجحیت دارند. در […]

آسپرجیلوس (۷)

آسپرجیلوس بخش هفتم دامنه‌ی بیماری‌های ناشی از آسپرجیلوس دکتر محمد قهری www.ghahri.ir به دلیل اندازه‌ی کوچک (کمتر از ۵ میکرون) و خواص آئرودینامیکِ کنیدی‌های آسپرجیلوس فومیگاتوس، آنها قادر هستند که از خطوط دفاعی مجاری تنفسی فوقانی عبور کنند و به بخش‌های دیستال ریه برسند. در این بخش دفاع‌های میزبان به سلول‌های فاگوسیتیک متکی است که […]

تازه‌هایی از لژیونلاها

تازه‌هایی از لژیونلاها دکتر رضا میرنژاد (استاد تمام دانشگاه) مقدمه: ظهور بیماری لژیونرها در سال ۱۹۷۶ صورت گرفت که در آن بدون پیش‌آگهی، ۲۲۱ مصدوم و ۳۴ کشته در اعضای لژیون ایالات متحده آمریکا که در گردهمایی در هتل فیلادلفیا حضور یافته بودند، حاصل شد. دوربین‌ها بیمارانی را نشان می‌داد که یکی بعد از دیگری […]

تشخیص آزمایشگاهی و درمان کمبود توأم فاکتورهای انعقادی کمبود مشترک فاکتور V و فاکتور VIII (بخش اول)

تشخیص آزمایشگاهی و درمان کمبود توأم فاکتورهای انعقادی کمبود مشترک فاکتور V و فاکتور VIII اکبر درگلاله۱، حسن مروتی۲ ۱: گروه هماتولوژی و طب انتقال خون، دانشگاه علوم پزشکی ایران ۲: مرکز تحقیقات واکسن و سرم‌سازی رازی  پیشگفتار                                                               کمبود مشترک فاکتور V و فاکتور VIII (F5F8D) یک اختلال خونریزی‌دهنده نادر[۱](RBD) است که ۳% از کل […]

یافته‌های آزمایشگاهی در بیماران بستری مبتلا به کووید ۱۹

یافته‌های آزمایشگاهی در بیماران بستری مبتلا به کووید ۱۹  دکتر حبیب‌اله گل‌افشان دکتر ناهید نصیری اسماعیل خدمتی دانشکده پیراپزشکی دانشگاه علوم پزشکی شیراز  در دو دهه گذشته سندروم‌های حاد تنفسی در رابطه با ابتلا به خانواده کرونا ویروس (SARS-COV) و سندرم حاد تنفسی  Middle Eastیا سندرم (MERS-COV) در مناطق اندمیک از حیوان به انسان منتقل […]

آسپرجیلوس (۶)

آسپرجیلوس بخش ششم دکتر محمد قهری www.ghahri.ir آزمایش اسید نوکلئیک آسپرجیلوسی به‌وسیله‌ی روش PCR محدودیت‌های مربوط به آزمایش آنتی‌بادی و مشکلات حساسیت مرتبط با سنجش آنتی‌ژن، انگیزه‌ای شد تا از روش PCR برای تشخیص آسپرجیلوزیس مهاجم کمک گرفته شود. به نظر می‌رسد که فواید اصلی PCR این باشد که مقادیر پائین مواد ژنتیکی را می‌تواند […]

ده افسانه رایج در ارتباط با تشخیص و درمان عفونت‌های مجرای ادراری

ده افسانه رایج در ارتباط با تشخیص و درمان عفونت‌های مجرای ادراری  زهرا  مولایی چکیده پیش‌زمینه: عفونت‌های مجرای ادراری (UTI)، شایع‌ترین نوع عفونت در ایالات متحده امریکا هستند. گزارش مرکز جلوگیری و کنترل بیماری‌ها در ماه مارس سال ۲۰۱۴ در ارتباط با مصرف آنتی‌بیوتیک در بیمارستان‌ها بیان می‌کند که درمان عفونت‌های مجرای ادرار حداقل در […]

پرسش و پاسخ‌های آزمایشگاهی و کاربردی در طب انتقال خون (۴)

پرسش و پاسخ‌های آزمایشگاهی و کاربردی در طب انتقال خون قسمت چهارم دکتر حبیب‌اله گل‌افشان۱، پریسا تندل۲ ۱: هیئت‌علمی دانشگاه علوم پزشکی شیراز ۲: کارشناسی ارشد خون‌شناسی و بانک خون دانشکده پیراپزشکی  مقدمه سمینارهای طب انتقال خون و هموویژولانس به‌طور مکرر در بیمارستان‌های استان برای پرسنل علوم آزمایشگاهی، پرستاران و پزشکان برگزار می‌گردد. توفیق الهی […]

آیا تشخیص پیش‌دیابت ارزش ریسک کردن دارد؟

آیا تشخیص پیش‌دیابت ارزش ریسک کردن دارد؟ دکتر محیا عابدی، داروساز دیابت ملیتوس بیماری مزمنی است که عوارض حاد و بلندمدتی را برای بیماران به دنبال دارد. پیش‌دیابت، اصطلاحی است که برای توصیف افرادی با غلظت‌های افزایش‌یافته گلوکز اما پایین‌تر از معیارهای تشخیصی دیابت استفاده می‌شود و تخمین زده می‌شود شیوع آن یک مورد به […]

سرولوژی SARS-Cov-2 تبلیغات فراوان، اطلاعات اندک

سرولوژی SARS-Cov2 تبلیغات فراوان، اطلاعات اندک دکتر حسن بیات، دکترای علوم آزمایشگاهی سندرم حاد تنفسی کروناویروس ۲ (SARS-CoV-2)، عامل بیماری کروناویروسی ۲۰۱۹ (COVID-19)، سبب مرگ‌ومیر فراوانی در سراسر دنیا شده است (۱). FDA در واکنش به کمبود آزمایشCOVID-19 ، سند راهنمایی برای روش‌های سرولوژی منتشر کرد که در آن گفته شده است اگرچه سازندگان می‌توانند […]

سندرم سِنسِنبرِنر

سندرم سِنسِنبرِنر Sensenbrenner Syndrome شاهین اسعدی (دانشجوی دکتری تخصصی ژنتیک پزشکی) کلیاتی از سندرم سِنسِنبرِنر سندرم سِنسِنبرِنر که تحت عنوان دیسپلازی کرانیواِکتودرمال نیز شناخته می‌شود، یک اختلال ژنتیکی است که بر بسیاری از سیستم‌های بدن تأثیر می‌گذارد. شایع‌ترین ویژگی‌های این سندرم ناهنجاری‌های استخوانی و توسعه غیرطبیعی بافت‌های خاصی است که به عنوان بافت‌های اِکتودرمال شناخته […]

پرسش و پاسخ‌های آزمایشگاهی و کاربردی در طب انتقال خون (۳)

پرسش و پاسخ‌های آزمایشگاهی و کاربردی در طب انتقال خون قسمت سوم دکتر حبیب‌اله گل‌افشان۱، پریسا تندل۲ ۱: هیئت ‌علمی دانشگاه علوم پزشکی شیراز ۲: کارشناسی ارشد خون‌شناسی و بانک خون دانشکده پیراپزشکی مقدمه سمینارهای طب انتقال خون و هموویژولانس به‌طور مکرر در بیمارستان‌های استان برای پرسنل علوم آزمایشگاهی، پرستاران و پزشکان برگزار می‌گردد. توفیق […]

آسپرجیلوس (۵)

آسپرجیلوس بخش پنجم دکتر محمد قهری www.ghahri.ir کلنی آسپرجیلوس نیجر (محیط سابورو دکستروز آگار) سنجش آنتی‌ژن‌های آسپرجیلوسی اندازه‌گیری سطح آنتی‌بادی‌ها در میزبان‌هایی که سیستم ایمنی مختل‌شده‌ای دارند و مبتلا به آسپرجیلوزیس تهاجمی شده‌اند اساساً کار مشکلی است؛ بنابراین متدهایی برای تشخیص این عفونت مورد بررسی قرار گرفته‌اند که متکی بر اندازه‌گیری اجزای سلولی قارچی هستند […]

سندرم کوشینگ کریپتوژنیک  

سندرم کوشینگ کریپتوژنیک   دکتر شاهرخ  مستور تهرانی سؤالاتی که باید بررسی کرد: ۱. یافته‌های بیوشیمیایی مورد انتظار در سندرم کوشینگ چیست؟ ۲. بیماری کوشینگ و سندرم کوشینگ اگزوژن و اندوژن چگونه بر اساس غلظت کورتیزول و ACTH، از یکدیگر افتراق داده می‌شوند؟ ۳. منابع اگزوژن گلوکوکورتیکوئیدها کدامند؟ ۴. چرا فشار خون بیمار علی‌رغم وجود […]

سندرم MONA

سندرم MONA Multicentric Osteolysis, Nodulosis, and Arthropathy Syndrome شاهین اسعدی (دانشجوی دکتری تخصصی ژنتیک پزشکی) کلیاتی از سندرم MONA سندرم MONA یک بیماری نادر ارثی ژنتیکی است که با کاهش بافت استخوانی (اُستئولیز) به‌ویژه در دست‌ها و پاها مشخص می‌شود. علائم و نشانه‌های بالینی سندرم MONA سندرم MONA در اغلب موارد با از دست دادن […]

عارضه فسفولیپیدوز ناشی از مصرف داروهای کاتیونیک در بافت کبد و روش‌های تشخیصی آن

عارضه فسفولیپیدوز ناشی از مصرف داروهای کاتیونیک در بافت کبد و روش‌های تشخیصی آن دکتر محمدرضا ملک، phd بیوشیمی ،مشاور و مدرس سیستم کیفیت عارضه فسفولیپیدوز عارضه فسفولیپیدوز یک اختلال در فرآیند ذخیره‌سازی لیپیدها است که در آن مازاد فسفولیپیدها در بسیاری از سلول‌ها از جمله هپاتوسیت‌ها، لنفوسیت‌ها و ماکروفاژها تجمع یافته و منجر به […]

پرسش و پاسخ‌های آزمایشگاهی و کاربردی در طب انتقال خون (۲)

 پرسش و پاسخ‌های آزمایشگاهی و کاربردی در طب انتقال خون قسمت دوم  دکتر حبیب‌اله گل‌افشان۱، پریسا تندل۲ ۱: هیئت‌ علمی دانشگاه علوم پزشکی شیراز ۲: کارشناسی ارشد خون‌شناسی و بانک خون دانشکده پیراپزشکی  مقدمه سمینارهای طب انتقال خون و هموویژولانس به‌طور مکرر در بیمارستان‌های استان برای پرسنل علوم آزمایشگاهی، پرستاران و پزشکان برگزار می‌گردد. توفیق […]

تازه‌هایی از اسپیروکت‌ها (بورلیا، لپتوسپیرا و ترپونما) (۲)

تازه‌هایی از اسپیروکت‌ها (بورلیا، لپتوسپیرا و ترپونما) (بخش دوم) دکتر رضا میرنژاد (استاد تمام دانشگاه) در بخش اول در خصوص اسپیروکت‌ها و ویژگی‌های آن‌ها و به‌طور اجمال در مورد لپتوسپیرا و تشخیص آن‌ها مطالبی ارائه شد. در این بخش سعی می‌گردد در خصوص بورلیاها به‌خصوص عامل تب راجعه‌ای اپیدمیک و اندمیک و بیماری لایم مطالبی […]

انتشار پایدار ویروس SARS-CoV-2 از مدفوع

انتشار پایدار ویروس SARS-CoV-2 از مدفوع دکتر حسین وزینی، استادیار دانشگاه آزاد اسلامی همدان چکیده COVID-19 علاوه بر علائم تنفسی می‌تواند باعث بروز عوارض گوارشی نیز بشود که این امر امکان انتقال مدفوعی- دهانی را مطرح می‌کند. اصلی‌ترین هدف این مقاله اثبات وقوع و زمان  مثبت شدن نمونه‌های مدفوع برای SARS-CoV-2   در بیماران COVID-19 است. […]

پرسش و پاسخ‌های آزمایشگاهی و کاربردی در طب انتقال خون (۱)

پرسش و پاسخ‌های آزمایشگاهی و کاربردی در طب انتقال خون قسمت اول دکتر حبیب‌اله گل‌افشان۱، پریسا تندل۲ ۱: عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی شیراز ۲: کارشناسی ارشد خون‌شناسی و بانک خون دانشکده پیراپزشکی  مقدمه سمینارهای طب انتقال خون و هموویژولانس به‌طور مکرر در بیمارستان‌های استان برای پرسنل علوم آزمایشگاهی، پرستاران و پزشکان برگزار می‌گردد. […]

فناوری میکروسیالی، آزمایشگاه روی تراشه

مروری بر فناوری میکروسیالی، آزمایشگاه روی تراشه غلامرضا هدایتی، کارشناس نظارت و ارزیابی آزمایشگاه اداره امور آزمایشگاه‌های معاونت درمان دانشگاه مشهد فناوری میکروسیالی برای محققان آزمایشگاه، رؤیایی با مزایای فراوان بود؛ این فناوری از ویژگی‌های سیالات بهره‌گیری نموده است. چند ﻋﺎﻣﻞ منشأ ﭘﯿﺪاﯾﺶ ﻓﻨﺎوری ﻣﯿﮑﺮوﺳﯿﺎﻟﯽ شدند ﮐﻪ در ایجاد و ﭘﯿﺸﺮﻓﺖ اﯾﻦ ﻓﻨﺎوری نقش داشته‌اند. […]

آسپرجیلوس (۴)

آسپرجیلوس بخش چهارم دکتر محمد قهری www.ghahri.ir تست‌های پوستی تست پوستی با استفاده از آنتی‌ژن آسپرجیلوس فومیگاتوس انجام می‌شود و در تشخیص آسپرجیلوزیس آلرژیک مفید است. نوع تجارتی آن در دسترس است (Aspergillin; Hollister-stier laboratories, Spokane, WA) بیماران مبتلا به آسم اکسترینزیک یا بدون عارضه (uncomplicated) که توسط گونه‌های آسپرجیلوس ایجاد شده دارای واکنش فوری […]

ضرورت و اهمیت اجرای طرح‌های تحقیقاتی با محوریت موضوع جلوگیری از تشکیل بیوفیلم‌های باکتریایی بر روی سطوح جامد با استفاده از پپتیدهای ضد میکروبی

ضرورت و اهمیت اجرای طرح‌های تحقیقاتی با محوریت موضوع جلوگیری از تشکیل بیوفیلم‌های باکتریایی بر روی سطوح جامد با استفاده از پپتیدهای ضد میکروبی دکتر محمدرضا ملک، phd بیوشیمی مشاور و مدرس سیستم مدیریت کیفیت    مقدمه به طور کلی در طبیعت باکتری‌ها به دو شکل بیوفیلم و پلانکتونیک یافت می‌شوند که در شکل بیوفیلم […]

پایش کیفیت بیمار- بنیاد آنی

پایش کیفیت بیمار- بنیاد آنی Patient-Based Real Time QC گرداننده میزگرد: تونی بدریک؛ صاحب‌نظران: آندره‌اس بیتنبک، الکس کاتایف، هاب ون روسام، مارک آ. سروینسکی و ژه پینگ لو از طرف کمیته کیفیت سنجشی فدراسیون بین‌المللی شیمی بالینی و پزشکی آزمایشگاهی مترجم: حسن بیات (دانش‌آموخته علوم آزمایشگاهی) پایش کیفیت بیمار-بنیاد آنی (پ‌‌ک‌ب‌ب‌آ) از ویژگی‌های آماری یک […]

سندرم گلوبوزوسپرمی

سندرم گلوبوزوسپرمی Globozoospermia Syndrome شاهین اسعدی (دانشجوی دکتری تخصصی ژنتیک پزشکی)  علائم و نشانه‌های بالینی سندرم گلوبوزوسپرمی گلوبوزوسپرمی اختلال ژنتیکی است که فقط در مردان رخ می‌دهد. این سندرم توسط اِسپرم غیرطبیعی مشخص می‌شود و منجر به ناباروری  پدر می‌شود. شکل ۱: شماتیکی از ساختمان سلول اسپرم سلول‌های اسپرم معمولی دارای یک سر بیضی شکل […]

۱۰۰ نکته پیرامون استقرار سیستم مدیریت کیفیت در آزمایشگاه پزشکی

۱۰۰ نکته پیرامون استقرار سیستم مدیریت کیفیت در آزمایشگاه پزشکی دکتر محمدرضا ملک، phd بیوشیمی مشاور و مدرس سیستم مدیریت کیفیت   مقدمه: نقش آزمایشگاه‌های پزشکی در نظام سلامت دنیای امروز، به ‌اندازه‌ای مهم و حیاتی است که بدون آن نمی‌توان حوزه بهداشت و درمان را متصور شد. حضور مؤثر کارکنان بی‌ادعا و پرتلاش آزمایشگاه‌های […]

کارآیی بالینی دو ارزیابی سرولوژیک SARS-CoV-2

کارآیی بالینی دو ارزیابی سرولوژیک SARS-CoV-2 دکتر شاهرخ مستور تهرانی  پیش‌زمینه: ظهور کروناویروس سندرم حاد تنفسی ۲ (SARS-CoV-2) منجر به گسترش سریع ارزیابی‌های سرولوژیک شده است، اگرچه اطلاعات اندکی در مورد کارایی بالینی آنها وجود دارد. در این مقاله ما سنجش تجاری CoV-2 IgG را با یکدیگر مقایسه کرده‌ایم. روش‌ها: ۱۰۳ نمونه از ۴۸ بیمار […]

آسپرجیلوس (۳)

آسپرجیلوس بخش سوم دکتر محمد قهری  آزمایشگاه رسالت، آزمایشگاه ظریفی www.ghahri.ir & @zarifilab  تشخیص آزمایشگاهی آسپرجیلوزیس تشخیص عفونت آسپرجیلوسی در بیمار دچار اختلال در سیستم ایمنی، کار مشکلی است زیرا علائم کلینیکی بیماری غیر اختصاصی است و از طرف دیگر عامل قارچی از نمونه‌ی خون یا سایر مایعات بدن و یا از خلط بندرت جدا […]

استفاده از ابزارهای تشخیصی سریع برای مدیریت عفونت‌ خون کودکان

استفاده از ابزارهای تشخیصی سریع برای مدیریت عفونت‌ خون کودکان  زهرا مولایی دانشجوی کارشناسی ارشد هماتولوژی چکیده تست تشخیصی سریع (RDT) می‌تواند بهینه‌سازی زودهنگام درمان عفونت جریان خون را تسهیل کند، به ویژه در صورتی که با یک برنامه نظارتی آنتی‌میکروبی (antimicrobial stewardship program ;ASP) مؤثر همراه شود؛ با این وجود، به‌کارگیری و پیشرفت RDTها، […]

نقش میکروبیوتای روده در بیماران مبتلا به زوال شناختی

نقش میکروبیوتای روده در بیماران مبتلا به زوال شناختی   دکتر سیدعلیرضا سجادی دانشیار روانپزشکی، مرکز تحقیقات روانپزشکی و علوم رفتاری بیمارستان ابن سینا، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی مشهد- ایران   چکیده هدف: ارتباط بین ترکیب میکروبیوتای روده و بیومارکرهای فعال شدن ایمنی و التهاب در افراد سالخورده بررسی شد. بیماران: مارکرهای سرمی التهاب […]

سندرم آپلازی مولرین و هایپرآندروژنیسم

سندرم آپلازی مولرین و هایپرآندروژنیسم Müllerian Aplasia and Hyperandrogenism Syndrome شاهین اسعدی (دانشجوی دکتری تخصصی ژنتیک پزشکی) علائم و نشانه‌های بالینی سندرم آپلازی مولرین و هایپرآندروژنیسم آپلازی مولرین و هایپرآندروژنیسم یک اختلال ژنتیکی است که بر روی دستگاه تناسلی زنان تأثیر می‌گذارد. این وضعیت در اثر رشد غیرطبیعی مجاری مولرین ایجاد می‌‌شود. افراد مبتلا به […]

آسپرجیلوس (۲)

آسپرجیلوس بخش دوم  دکتر محمد قهری: ۱- آزمایشگاه رسالت، ۲- آزمایشگاه ظریفی www.ghahri.ir & @zarifilab  مرفولوژی آسپرجیلوس‌ها توصیف مشخصات ظاهری کلنی کلنی آسپرجیلوس‌ها ممکن است بسته به گونه و شرایط رشد آزمایشگاهی به رنگ‌های سیاه، قهوه‌ای، زرد، قرمز، سفید، سبز و یا سایر رنگ‌ها دیده شود. رنگ کلنی همیشه به رنگ اجزای میکروسکپی قارچ بستگی […]

پوکی استخوان (POROSITY)

پوکی استخوان (POROSITY) زهرا چیذری- پژوهشگر  پوکی استخوان یک نوع بیماری بی‌سروصدای استخوان‌ها است که سبب تضعیف آنها شده و استخوان‌ها را مستعد شکستگی می‌کند. استخوان نیز همانند سایر بافت‌های بدن بافتی فعال بوده و مرتباً در حال تغییر است، به‌گونه‌ای که بافت‌های قدیمی تخریب شده و توسط بافت استخوانی و جدید جایگزین می‌شوند. بعد […]

تولید محصولات دارویی مشتق از خون یا پلاسمای انسانی (۳)

تولید محصولات دارویی مشتق از خون یا پلاسمای انسانی (قسمت سوم) MANUFACTURE OF MEDICINAL PRODUCTS DERIVED FROM HUMAN BLOOD OR PLASMA علی اصغر صفری فرد نویسنده و مدرس GMP, HSE, Cleanroom تولید (ساخت) مواد اولیه (آغازکننده) ماده اولیه باید مطابق با الزامات همه مونوگراف‌های مربوط به فارماکوپه مربوطه و شرایط مندرج در پرونده مجوز بازاریابی […]

دی دایمر

نحوه گزارش آزمایشگاهی D-dimer (بخش دوم) اکبر درگلاله۱، حسن مروتی۲ ۱- گروه هماتولوژی و طب انتقال خون، دانشگاه علوم پزشکی ایران ۲- عضو هیئت علمی مرکز تحقیقات واکسن و سرم‌سازی رازی  استانداردسازی تست D-dimer شاید بتوان میزان آشفتگی در گزارش نتایج تست D-dimer را به آشفتگی موجود در نحوه انجام و گزارش نتایج زمان پروترومبین […]

مروری بر طوفان سایتوکاینی و ارتباط آن با سیستم گروه خونی Duffy

مروری بر طوفان سایتوکاینی و ارتباط آن با سیستم گروه خونی Duffy  اعظم جمشیدیان، دکترای تخصصی ایمنی‌شناسی، عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی شهرکرد مرضیه چراغ زاده، کارشناس آزمایشگاه تشخیص طبی  مقدمه: شیوع چشمگیر بیماری کرونا ویروسی ۲۰۱۹ (Covid-19)، به نگرانی بشر در دنیای امروز منجر شده است. عامل این بیماری ویروسی از خانــــــــواده‌ی کرونا […]

آسپرجیلوس (۱)

آسپرجیلوس بخش نخست دکتر محمد قهری www.ghahri.ir آسپرجیلوس یکی از بزرگ‌ترین جنس‌های شناخته‌شده‌ی قارچی است و شامل بیش از ۲۰۰ گونه است که همواره در تماس با انسان مطرح بوده‌اند. تعداد کمتری از این گونه‌ها با بیماری‌های انسانی درگیر بوده و هستند. از این تعداد بیش از ۹۵ درصد عفونت‌ها به‌وسیله‌ی سه گونه‌ی مشهور آسپرجیلوس […]

تازه‌هایی از کلامیدیاها

تازه‌هایی از کلامیدیاها دکتر رضا میرنژاد (استاد تمام دانشگاه) بسیاری از محققین مطمئن نبودند که کلامیدیا را باید جزء کدام طبقه‌بندی قرار دهند؛ عده‌ای آنها را به دلیل اندازه کوچک و قرارگیری داخل سلولی باکتری، شبیه ویروس‌ها یا موجودات شبه ویروس‌ می‌دانستند. امروزه مشخص شده که این باکتری‌ گرم منفی است و در محل غیرمعمول […]

مروری بر کنترل متابولیسم

مروری بر کنترل متابولیسم دکتر محمدرضا ملک، PhD بیوشیمی از مرکز تحقیقات بیوشیمی و بیوفیزیک دانشگاه تهران مشاور و مدرس سیستم‌های مدیریت کیفیت در آزمایشگاه‌های تشخیص پزشکی malek.mrm@ut.ac.ir  مقدمه: طبق تعریف سازمان بهداشت جهانی (WHO)، انسان سلامت، فردی است که از رفاه کامل جسمی، روانی و اجتماعی برخوردار باشد. از نقطه نظر علم بیوشیمی، سلامتی […]

یک کیس نادر آمنوره اولیه

یک کیس نادر آمنوره اولیه  دکتر شاهرخ مستور تهرانی شرح کیس بیمار ۱۶ ساله، از نظر فنوتیپی مؤنث، با آمنوره اولیه و عدم رشد سینه‌ها و فقدان رشد مو در ناحیه زیربغل و شرمگاه، مراجعه کرده است. وی به‌جز کمبود ویتامین D و آنمی فقر آهن خفیف در کودکی، سابقه پزشکی قبلی ندارد. سابقه فامیلی […]

تولید محصولات دارویی مشتق از خون یا پلاسمای انسانی (۲)

تولید محصولات دارویی مشتق از خون یا پلاسمای انسانی MANUFACTURE OF MEDICINAL PRODUCTS DERIVED FROM HUMAN BLOOD OR PLASMA (قسمت دوم) علی اصغر صفری فرد نویسنده و مدرس GMP, HSE, Cleanroom مدیریت کیفیت مدیریت کیفیت باید بر کلیه مراحل از انتخاب اهداکننده در پایگاه خون تا تحویل محصول نهایی توسط تولیدکننده محصول نهایی حاکم باشد. […]

مقاومت آنتی‌بیوتیکی سویه‌های سودوموناس آئروژینوزا

بررسی میزان مقاومت آنتی‌بیوتیکی سویه‌های سودوموناس آئروژینوزا نسبت به آنتی‌بیوتیک کلسیتین و سایر آنتی‌بیوتیک‌ها در ایران طی سال‌های ۲۰۱۹-۲۰۱۲ مریم ارفع تبار*، فاطمه حسینی چکیده: مقدمه: سودوموناس آئروژینوزا یکی از شایع‌ترین و مهم‌ترین بیماریزاهای فرصت‌طلب گرم منفی است و عامل اصلی عفونت در افراد دچار سوختگی محسوب می‌شود. کلسیتین اغلب تنها آنتی‌بیوتیک مؤثر در برابر […]

نحوه گزارش آزمایشگاهی D-dimer (بخش اول)

نحوه گزارش آزمایشگاهی D-dimer (بخش اول) اکبر درگلاله۱، حسن مروتی۲ ۱- گروه هماتولوژی و طب انتقال خون، دانشگاه علوم پزشکی ایران ۲- عضو هیئت علمی مرکز تحقیقات واکسن و سرم‌سازی رازی  D-dimer و کووید-۱۹ با شیوع جهانی کووید-۱۹ و اثر این بیماری بر روی سیستم هموستاز، هر روز بر اهمیت تست‌های انعقادی برای ارزیابی وضعیت […]

مگس سفید و بیماری دستگاه تنفسی فوقانی

مگس سفید و بیماری دستگاه تنفسی فوقانی زهرا چیذری- پژوهشگر مگس‌های سفید، حشراتی از خانواده سفید بالکان هستند. بیش از ۱۵۵۰ گونه از این خانواده توصیف شده است. از آفات مهم برای طیف وسیعی از محصولات کشاورزی در بسیاری از نقاط جهان به ویژه در مناطق گرمسیری هستند. سفید بالک‌ها در مناطق گرمسیری و نیمه گرمسیری […]

تولید محصولات دارویی مشتق از خون یا پلاسمای انسانی (۱)

تولید محصولات دارویی مشتق از خون یا پلاسمای انسانی MANUFACTURE OF MEDICINAL PRODUCTS DERIVED FROM HUMAN BLOOD OR PLASMA  (قسمت اول) علی اصغر صفری فرد نویسنده و مدرس GMP, HSE, Cleanroom واژه نامه خون: به معنی خون کامل دریافتی از یک اهداکننده (انسان) است که برای انتقال یا برای ساخت مشتقات از آن فرآوری می‌شود. […]

مارکرهای آزمایشگاهی COVID-19 خفیف و شدید

مارکرهای آزمایشگاهی COVID-19 خفیف و شدید زهرا  مولایی، دانشجوی کارشناسی ارشد هماتولوژی چکیده شمار بیماران COVID-19 در سراسر جهان به‌طور چشمگیری در حال افزایش است. درمان در واحد مراقبت‌های ویژه به یک چالش اصلی تبدیل شده است؛ بنابراین شناسایی زودهنگام انواع شدید بیماری برای تریاژ به موقع بیماران کاملاً ضروری است. در حالی که وضعیت […]

ناباروری مردان غیرسندرمیک مرتبط با CATSPER1

ناباروری مردان غیرسندرمیک مرتبط با CATSPER1 CATSPER1-Related Non Syndromic Male Infertility شاهین اسعدی (دانشجوی دکتری تخصصی ژنتیک پزشکی) علائم و نشانه‌های بالینی ناباروری مردان غیرسندرمیک مرتبط با CATSPER1 ناباروری مردان غیرسندرمیک مربوط به CATSPER1 اختلال ژنتیکی است که عملکرد اسپرم را تحت تأثیر قرار می‌دهد و منجر به ناتوانی در داشتن فرزند از طرف پدر […]

طوفان سایتوکاینی در کووید-۱۹

طوفان سایتوکاینی در کووید-۱۹ محمدحسین مبلغ حسینی کارشناس علوم آزمایشگاهی، کارشناس ارشد ژنتیک مولکولی  سیستم ایمنی هر فرد در مقابل میکروارگانیسم‌های وارد شده به بدن، پاسخ می‌دهد. پاسخ‌های ایمنی علیه انواع آنتی‌ژن‌ها متفاوت هستند. یکی از شاخصه‌های پاسخ، درجه بیگانگی آنتی‌ژن ورودی است؛ یعنی از نظر فیلوژنیک، هر قدر آنتی‌ژن نزدیک‌تر باشد، پاسخ خفیف‌تر و […]

سندرم اِردهایم-چِستِر

 سندرم اِردهایم-چِستِر Erdheim-Chester Syndrome شاهین اسعدی (دانشجوی دکتری تخصصی ژنتیک پزشکی) کلیاتی از سندرم اِردهایم-چِستِر سندرم اِردهایم-چِستر یک اختلال ژنتیکی و نادر از رشد آهسته سرطان است که به نام نئوپلاسم هیستوسایتیک شناخته می‌شود و منجر به تولید بیش از حد سلول‌های هیستوسایت می‌گردد. هیستوسایت‌ها به طور معمول برای از بین بردن مواد خارجی و […]

نقش سیستم اپیوئیدی اندوژن در فسفولیپیدوز ناشی از کلروکین در کبد رت

نقش سیستم اپیوئیدی اندوژن در فسفولیپیدوز ناشی از کلروکین در کبد رت  دکتر محمدرضا ملک، PhD بیوشیمی از مرکز تحقیقات بیوشیمی و بیوفیزیک دانشگاه تهران مشاور و مدرس سیستم‌های مدیریت کیفیت در آزمایشگاه‌های تشخیص پزشکی malek.mrm@ut.ac.ir  خلاصه تحقیق هدف اصلی از انجام این تحقیق که در مرکز تحقیقات بیوشیمی و بیوفیزیک دانشگاه تهران به انجام […]

بیومارکرهایی برای تشخیص زودهنگام کارسینوم هپاتوسلولار

بیومارکرهایی برای تشخیص زودهنگام کارسینوم هپاتوسلولار دکتر شاهرخ مستور تهرانی چکیده کارسینوم هپاتوسلولار (HCC) یکی از دلایل مرگ ناشی از سرطان در سراسر جهان است و این سرطان با بیش از ۳۹۰۰۰ مورد ابتلا و ۲۹۰۰۰ مرگ در سال ۲۰۱۸، سریع‌ترین افزایش مورتالیتی در ایالات متحده امریکا را داشه است. همانند بسیاری از سرطان‌های دیگر، […]

ارتباط وزن و غلظت تستوسترون

ارتباط وزن و غلظت تستوسترون دکتر سیدمهدی زرگریان تستوسترون یک هورمون جنسی استروئیدی است که در بیضه‌ تولید شده و اثرات بیولوژیک خود را بر بافت‌های متعددی اعمال می‌کند. پایین بودن غلظت تستوسترون در گردش، در نقایص هیپوتالاموس- هیپوفیز و بیضه دیده می‌شود و اغلب همراه با کاهش عملکرد جنسی، توده ماهیچه‌ای و کیفیت زندگی […]

مباحثی پیرامون استانداردسازی در روش‌های ایمونواسی (۲)

مباحثی پیرامون استانداردسازی در روش‌های ایمونواسی قسمت دوم : امکان‌پذیری استانداردسازی دکتر محمدرضا ملک، PhD بیوشیمی از مرکز تحقیقات بیوشیمی و بیوفیزیک دانشگاه تهران مشاور و مدرس سیستم‌های مدیریت کیفیت در آزمایشگاه‌های تشخیص پزشکی malek.mrm@ut.ac.ir مقدمه اساس روش‌های ایمونواسی بر پایه اتصال آنتی‌بادی‌های اختصاصی به آنتی‌ژن مربوطه است. واکنش‌های اختصاصی بین آنتی‌ژن و آنتی‌بادی به […]

مقادیر بحرانی تست‌های هموستاز (۲)

مروری بر توصیه‌های اخیر کمیته بین‌المللی استانداردسازی در هماتولوژی (ICSH)  در مورد نحوه گزارش مقادیر بحرانی تست‌های هموستاز (بخش دوم) اکبر درگلاله۱، حسن مروتی۲ ۱) گروه هماتولوژی و طب انتقال خون، دانشگاه علوم پزشکی ایران ۲) عضو هیئت علمی مرکز تحقیقات واکسن و سرم‌سازی رازی نحوه گزارش مقادیر بحرانی برای تست‌های هموستاز تمامی تست‌های انعقادی […]

دیابت زودگذر نوزادان مرتبط با ۶q24

دیابت زودگذر نوزادان مرتبط با ۶q24 ۶q24-Related Transient Neonatal Diabetes Mellitus شاهین اسعدی (دانشجوی دکتری تخصصی ژنتیک پزشکی) کلیاتی از دیابت زودگذر نوزادان مرتبط با ۶q24 دیابت زودگذر نوزادان مربوط به ۶q24 نوعی از دیابت است که در نوزادان رخ می‌دهد. این شکل از دیابت با سطح قند خون بالا (هایپرگلیسمی) ناشی از کمبود هورمون […]

بررسی آزمایشگاهی پان‌سایتوپنی

بررسی آزمایشگاهی پان‌سایتوپنی دکتر حبیب‌اله گل‌افشان محمد اسماعیل خدمتی دانشکده پیراپزشکی شیراز  یافته‌های آزمایشگاهی کم‌خونی (Hb<9)، لوکوپنی (WBC<4000) و ترومبوسیتوپنی (Plat<100000)  را به‌صورت همزمان پان‌سایتوپنی می‌گویند و چنانچه شمارش مطلق نوتروفیل کمتر از ۵۰۰ و پلاکت کمتر از ۲۰ هزار و شمارش تصحیح‌شده رتیکولوسیت کمتر از یک درصد باشد به آن پان‌سایتوپنی شدید گفته می‌شود. […]

استانداردسازی در روش‌های ایمونواسی (۱)

 مباحثی پیرامون استانداردسازی در روش‌های ایمونواسی قسمت اول: تعاریف و پیش‌نیازها دکتر محمدرضا ملک، PhD بیوشیمی از مرکز تحقیقات بیوشیمی و بیوفیزیک دانشگاه تهران مشاور و مدرس سیستم‌های مدیریت کیفیت در آزمایشگاه‌های تشخیص پزشکی malek.mrm@ut.ac.ir  مقدمه: روش‌های ایمونواسی که بر اساس اتصال آنتی‌بادی اختصاصی به آنتی‌ژن مربوطه عمل می‌نمایند، از جمله رایج‌ترین و کاربردی‌ترین روش‌های […]

شناسایی ارگانیسم‌های میکروبی و فرار آنها از سیستم ایمنی میزبان

شناسایی ارگانیسم‌های میکروبی و فرار آنها از سیستم ایمنی میزبان محمدحسین مبلغ حسینی کارشناس علوم آزمایشگاهی، کارشناس ارشد ژنتیک مولکولی باکتری‌ها: مکانیسم رایج برای فرار باکتری‌ها از دست سیستم ایمنی، کپسول‌دار شدن آنهاست که توسط تعدادی از باکتری‌های خارج سلولی که گردش سیستماتیک دارند، انجام می‌گیرد؛ مثل استرپتوکوکوس پنمونیا که با کپسول‌دار شدنش، از دسترس […]

نحوه گزارش مقادیر بحرانی تست‌های هموستاز (۱)

مروری بر توصیه‌های اخیر کمیته بین‌المللی استانداردسازی در هماتولوژی (ICSH)   در مورد نحوه گزارش مقادیر بحرانی تست‌های هموستاز (بخش نخست) اکبر درگلاله۱، حسن مروتی۲ ۱) گروه هماتولوژی و طب انتقال خون، دانشگاه علوم پزشکی ایران ۲) عضو هیئت علمی مرکز تحقیقات واکسن و سرم‌سازی رازی مقدمه اصطلاح مقادیر بحرانی یا Critical values به نتیجه […]

ارتباط آنالیز روتین خون و میزان نتایج منفی کاذب تست RT-PCR برای COVID-19  

ارتباط آنالیز روتین خون و  میزان نتایج منفی کاذب تست RT-PCR برای  COVID-19   دکتر سیدمهدی زرگریان چکیده: پیش‌زمینه: COVID-19 در حال حاضر یک بیماری پاندمیک است که بیش از ۲۱۰ کشور را در سراسر جهان درگیر کرده است و بیش از ۲/۵ میلیون نفر مبتلا و حدود ۲۰۰ هزار مرگ ناشی از این بیماری […]

بیمار بدحال با  هیپرگاماگلوبولینمی شدید

بیمار بدحال با هیپرگاماگلوبولینمی شدید زهرا مولایی دانشجوی کارشناسی ارشد هماتولوژی یک آقای ۳۰ ساله با سابقه ۶ ماه لنفادنوپاتی پیشرونده و با علائم خستگی، تعریق شبانه، کاهش وزن و تنگی نفس به بخش هماتولوژی اونکولوژی ارجاع داده شد. گزارش زمان ارجاع نشان می‌داد که حال بیمار به حدی به وخامت گراییده بود که قادر […]

گایدلاین‌های موقت IFCC در مورد پایش بیوشیمیایی و هماتولوژیکال بیماران COVID-19

گایدلاین‌های موقت IFCC در مورد پایش بیوشیمیایی و هماتولوژیکال بیماران COVID-19  دکتر شاهرخ مستور تهرانی چکیده: بر اساس گزارش‌ها، تست‌های بیوشیمیایی و هماتولوژیکی روتین، برای طبقه‌بندی و تعیین پیش‌آگهی بیماران کودک یا بزرگسال مبتلا به بیماری کروناویروس (COVID-19) که با پیامدهای نامطلوب مانند نیاز به ونتیلاسیون مکانیکی یا مراقبت‌های ویژه، نارسایی چند ارگانی و یا […]

مونوسیتوز

گزارش آزمایشگاهی مونوسیتوز از نگاه بالینی   دکتر حبیب‌اله گل‌افشان محمد اسماعیل خدمتی دانشکده پیراپزشکی شیراز مونوسیت‌ها و سلول‌های دندریتیک نقش مهمی در ایمنی ذاتی دارند و گر چه نمی‌توان از نظر مورفولوژی سلول‌های دندریتیک را شناسایی کرد ولی در جریان خون وجود دارند. سلول‌های مونوسیت و دندریتیک از سلول مادر خونساز سرچشمه گرفته و قابلیت […]

سرولوژی SARS-CoV-2 (COVID-19)

سرولوژی SARS-CoV-2 (COVID-19) نکاتی برای طب بالینی، طب آزمایشگاهی و بهداشت عمومی دکتر حسین وزینی تظاهرات بالینی در اشخاص آلوده به کروناویروس سندرم حاد تنفسی-۲ (SARS-CoV-2) از حالت بدون علامت تا زجر تنفسی کشنده  متغیر است. در حال حاضر تشخیص کیس‌های حاد یا جدید عفونت SARS-CoV-2، به تشخیص مولکولی RNA ویروسی در نمونه‌های مجرای تنفسی […]

تازه‌هایی از بارتونلاها

تازه‌هایی از بارتونلاها دکتر رضا میرنژاد (استاد تمام دانشگاه) تا همین اواخر، بارتونلائه از فامیل بارتونلاسیه و رده ریکتزیالیس بوده، اما مطالعات ژنتیکی اخیر نشان داده که بارتونلا بیشتر از ریکتزیا، شبیه بروسلا است و در تقسیم‌بندی جدید جزو آلفا پرتئوباکترها قرار گرفته ‌است. جنس بارتونلا دارای باکتری‌‌هایی است که قبلاً تحت عنوان بارتونلا و […]

پیوند میکروبیوتای مدفوعی

پیوند میکروبیوتای مدفوعی: کجا هستیم، به کجا می‌رویم و نقش آزمایشگاه بالینی در این زمینه چیست؟ دکتر حمیدرضا هجرانی، دکترای علوم آزمایشگاهی مقدمه پیوند میکروبیوتای مدفوعی (FMT) یک رویه پزشکی است که به‌وسیله آن، میکروارگانیسم‌های روده‌ای به عنوان درمان به یک بیمار انتقال داده می‌شوند. در FMTها می‌توان از میکروبیوتای فرد دهنده یا میکروبیوتا از […]

طبقه‌بندی انواع واکسن‌ها

طبقه‌بندی انواع واکسن‌ها محمدحسین مبلغ حسینی کارشناس علوم آزمایشگاهی، کارشناس ارشد ژنتیک مولکولی در این مقاله واکسن‌ها در چهار نسل طبقه‌بندی شده و برای هر کدام خلاصه‌ای از مکانیسم و مزایا و معایب ذکر گردیده است. اولین واکسیناسیون توسط ادوارد جنر پدر علم ایمنولوژی در سال ۱۷۹۶ علیه آبله انجام گرفت. موفقیت واکسن در ریشه‌کنی […]

سندرم انقباض دوپویترِن

سندرم انقباض دوپویترِن Dupuytren Contracture Syndrome شاهین اسعدی (دانشجوی دکتری تخصصی ژنتیک پزشکی) کلیاتی از سندرم انقباض دوپویترِن سندرم انقباض دوپویترِن ناتوانی دست است که در آن مفاصل یک یا چند انگشت نمی‌توانند به‌طور کامل صاف شوند (extended). تحرک آنها محدود به تعدادی از موقعیت‌های خم (flexed) است. این مشکلات   به‌طور کلی در طول زمان […]

 SARS−COV-2 anti RBD  

تشخیص  SARS−COV-2 anti RBD   به عنوان یک ابزار کارآمد در مدیریت پاندمی کووید ۱۹ امید کیانی قلعه سردی دانشجوی دکتری خون‌شناسی مقدمه سازمان جهانی بهداشت در ماه ژانویه سال ۲۰۲۰ بروز همه‌گیری با ویروس SARS−COV-2 را اعلام و نام [۱]COVID-19 را برای بیماری ایجادشده توسط این ویروس تعیین کرد (۱). این بیماری تاکنون منجر به […]

کلسترول LDL: زمانه در تغییر است!

کلسترول LDL: زمانه در تغییر است![۱] دکتر زهرا لشکری، دکترای علوم آزمایشگاهی، دکترای تخصصی ژنتیک مولکولی بیش از هر زمان دیگری غلظت   (LDL-C) به یک معیار کلیدی برای ارزیابی ریسک بیماری‌های قلبی عروقی در سراسر جهان تبدیل شده است و به همین ترتیب در مدیریت بالینی این ریسک اهمیت یافته است. این واقعه عمدتاً بازتابی […]

اختلالات خونریزی‌دهنده ارثی و کووید-۱۹

اختلالات خونریزی‌دهنده ارثی و کووید-۱۹ اکبر درگلاله۱، حسن مروتی۲ ۱- گروه هماتولوژی و طب انتقال خون، دانشگاه علوم پزشکی ایران ۲- عضو هیئت علمی موسسه تحقیقات واکسن و سرم‌سازی رازی  مقدمه همه‌گیری کنونی بیماری کرونا ویروس -۱۹ (COVID-19)، با بیش از ۱۰۰ میلیون بیمار و بیش از دو میلیون مرگ‌ومیر، بزرگ‌ترین چالش فعلی کره خاکی […]

نکات مهم کاربردی در میکروب‌شناسی بالینی (۲)

نکات مهم کاربردی در میکروب‌شناسی بالینی قسمت دوم دکتر مریم متوسل، دکتری تخصصی باکتری‌شناسی استادیار دانشکده پیراپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی شیراز کشت خون و کشت مایع مغزی نخاعی الف) کشت خون شناسایی باکتری‌های عامل باکتریمی، سپسیس و عفونت دریچه‌های قلب مصنوعی یا طبیعی از اهمیت ویژه‌ای در آزمایشگاه میکروب‌شناسی برخوردار است. مناسب‌ترین زمان نمونه‌گیری از […]

انواع مطالعه در پژوهش‌های علوم پزشکی (۲)

انواع مطالعه در پژوهش‌های علوم پزشکی (۲) تألیف: دکتر احمد مردانی مرکز تحقیقات سازمان انتقال خون، مؤسسه عالی آموزشی و پژوهشی طب انتقال خون  مطالعه مشاهده‌ای در انواع مطالعه مشاهده‌ای، پژوهشگر فقط وقایع در حال رخ دادن و یا رخ‌داده را مشاهده (observation) و یا تحلیل (analysis) می‌نماید و هیچ مداخله‌ای (intervention) انجام نمی‌شود. به عبارت […]

سندرم رحمان Rahman Syndrome

سندرم رحمان Rahman Syndrome شاهین اسعدی (دانشجوی دکتری تخصصی ژنتیک پزشکی) کلیاتی از سندرم رحمان سندرم رحمان یک اختلال ژنتیکی نادر است که با ناتوانی ذهنی خفیف تا شدید با رشد بیش از حد متغیر بدنی همراه با افزایش طول قد، وزن و یا اندازه دور سر (ماکروسفالی) مشخص می‌شود. شکل ۱: تصاویری از مبتلایان […]

تازه‌هایی از مایکوپلاسماها (۲)

تازه‌هایی از مایکوپلاسماها (بخش دوم) دکتر رضا میرنژاد (استاد تمام دانشگاه) مایکوپلاسماهای تناسلی همانطورکه در بخش قبل ارائه شد، مایکوپلاسماتاسه کوچک‌ترین باکتری (۰/۲ تا ۰/۳ میکرومتر قطر دارند) با قدرت رشد بسیار آرام و سخت بر روی محیط‌های کشت مصنوعی هستند. گونه‌های مختلفی از مایکوپلاسماها در ناحیه دستگاه تنفسی و ادراری- تناسلی زنان و مردان […]

انواع مطالعه در پژوهش‌های علوم پزشکی (۱)

انواع مطالعه در پژوهش‌های علوم پزشکی (۱) تألیف: دکتر احمد مردانی مرکز تحقیقات سازمان انتقال خون، مؤسسه عالی آموزشی و پژوهشی طب انتقال خون  نشانه‌های اختصاری (Abbreviations) AR                  attributable risk BCG               Bacillus calmette–guérin DSRS             disproportionate stratified random sampling EPS                equal probability of selection NSAIDs         non-steroidal anti-inflammatory drugs OR                  odds ratio PSRS              proportionate stratified random sampling […]

بررسی آنتی‌بادی‌های عصبی در بیماران مشکوک به انسفالیت خودایمن

بررسی آنتی‌بادی‌های عصبی در بیماران مشکوک به انسفالیت خودایمن  دکتر شاهرخ مستور تهرانی  پیش‌زمینه: یکی از عواملی که به‌طور روزافزون به‌عنوان علت انسفالیت شناخته می‌شود، خودایمنی است و شیوع آن نیز با انسفالیت با اتیولوژی عفونی مشابه است. در طول یک دهه گذشته، فهرست بلندبالایی از بیومارکرهای آنتی‌بادی کشف شده، وجود داشته است که به […]

مروری بر آزمایش NIPT(Non Invasive Prenatal Testing) & cell free fetal DNA

مروری بر آزمایش  cell free fetal DNA NIPT(Non Invasive Prenatal Testing) &  جهت تشخیص اختلالات کروموزومی (۲۱، ۱۸ و ۱۳) غلام‌رضا هدایتی کارشناس نظارت و ارزیابی آزمایشگاه‌ها، مدیریت امور آزمایشگاه‌های معاونت درمان دانشگاه علوم پزشکی مشهد در سال ۱۹۹۷ دانشمندان به وجود DNA جنین در خون زنان باردار پی بردند. این کشف مهم که با […]

نکات مهم کاربردی در میکروب‌شناسی بالینی (۱)

نکات مهم کاربردی در میکروب‌شناسی بالینی دکتر مریم متوسل دکتری تخصصی باکتری‌شناسی استادیار دانشکده پیراپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی شیراز قسمت اول کلیات باکتری‌ها در محیط اطراف، کلیه سطوح، داخل و خارج بدن انسان و سایر موجودات زنده یافت می‌شوند و می‌توانند به‌صورت ساپروفیت، فرصت‌طلب و بیماری‌زا رشد، تکثیر و بقا یابند. بخش‌های مختلف بدن انسان […]

تازه‌هایی از مایکوپلاسماها

تازه‌هایی از مایکوپلاسماها (بخش اول)  دکتر رضا میرنژاد (استاد تمام دانشگاه) طبقه‌بندی مایکوپلاسما کوچک‌ترین نوع باکتری‌ است که به کلاس مولیکوتس (به معنی پوست نرم) و رده مایکوپلاسماتالس و فامیل مایکوپلاسماسه تعلق دارد و فاقد دیواره سلولی است. از نظر فیلوژنی با آنالیز سکانس ۱۶S rRNA معین شد که مایکوپلاسماها از باسیلوس‌های گروه لاکتوباسیل، باکتری‌های […]

مدیریت ارتباطات مشتری در آزمایشگاه بالینی (۲)

مدیریت ارتباطات مشتری در آزمایشگاه بالینی (قسمت دوم) حقوق کارکنان در آزمایشگاه بالین مشتری وفادار در آزمایشگاه بالینی چه کسی است  employee rights in medical labs Who is loyalty customer in medical labs دکتر مهرداد ونکی (آزمایشگاه پاتوبیولوژی فروردین / دارنده اولین لوح کیفیت استان تهران)  مقدمه: چند سال قبل در کنگره ارتقای کیفیت بنابر […]

سندرم بارتر Bartter syndrome

سندرم بارتر Bartter syndrome شاهین اسعدی (دانشجوی ژنتیک مولکولی)، مهسا جمالی (کارشناس ارشد ژنتیک)، دکتر علی نظیرزاده (متخصص ژنتیک)، سمانه ساده‌دل (دانشجوی کارشناسی ارشد ژنتیک) نگارنده مسئول: شاهین اسعدی (Molecular Geneticist)   سندرم بارتر، یک اصطلاح کلی برای گروهی از اختلالات ژنتیکی نادر است که منجر به نقص خاصی در عملکرد کلیه می‌شود. این نقص، توانایی […]

بازیدیوبلومایکوزیس روده‌ای

گزارش یک مورد بازیدیوبلومایکوزیس روده‌ای نویسنده: دکتر فاطمه الهام، متخصص آسیب‌شناسی بالینی و تشریحی چکیده بازیدیوبلومایکوزیس یک بیماری نادر است که توسط بازیدیوبولوس راناروم ایجاد می‌شود و اغلب تنه و اندام‌ها را گرفتار می‌کند؛ هرچند موارد نادری از عفونت‌های گاسترواینتستینال توسط بازیدیوبولوس رانارومگزارش شده است. در این مقاله موردی، به معرفی یک بیمار مبتلا به […]

CAR T cell therapy

CAR T cell therapy  محمدحسین مبلغ حسینی (کارشناس علوم آزمایشگاهی، کارشناس ارشد ژنتیک مولوکولی) ویدا وحدانی ( دانشجوی دکترای ژنتیک مولکولی) یکی از روش‌های نوین درمان تعدادی از سرطان‌ها که به‌تازگی مورد استفاده قرار گرفته و نتایج خوبی هم نشان داده، استفاده از T cellهای کایمر است (chimeric T cell). این نوع درمان بر پایه […]

راه‌های کنترل متابولیسم باکتری‌ها (۳)

راه‌های کنترل متابولیسم باکتری‌ها (بخش سوم) دکتر رضا میرنژاد (دانشیار دانشگاه)، وهاب پیرانفر (کارشناس ارشد)  همانطور که در بخش‌های گذشته اشاره شد، برای درک اعمال باکتری‌ها، دینامیک و درمان عفونت‌های ناشی از باکتری‌ها، فهمیدن نحوه کنترل متابولیسم باکتری‌ها ضروری می‌باشد. در این بخش به ادامه بحث نحوه کنترل متابولیسم در باکتری‌ها با تأکید بروری شبکه‌های […]

مالاریا

 سیر تکاملی (life cycle) و شکل‌شناسی (morphology) انگل‌های مالاریای انسانی گردآوری و تألیف: دکتر احمد مردانی استادیار مؤسسه عالی آموزشی و پژوهشی طب انتقال خون مقدمه چرخه زندگی (life cycle) یا سیر تکاملی انگل‌های مالاریا در دو میزبان مهره‌دار و بی‌مهره انجام می‌گیرد. میزبان نهایی و اصلی پلاسمودیوم‌ها (Plasmodia) یا انگل‌های مالاریای انسانی، گونه‌هایی از […]

بررسی سرواپیدمیولوژی آنتی‌بادی‌های SARS-COV-2 IgG, IgM

بررسی سرواپیدمیولوژی آنتی‌بادی‌های SARS-COV-2 IgG, IgM در مراجعین بیمارستان غیاثی- شهرک ولیعصر (منطقه ۱۸ تهران) در همه‏ گیری COVID-19 (تیرماه تا اسفندماه ۱۳۹۹) دکتر فریبا فیاض: دکترای علوم آزمایشگاهی، هیئت علمی دانشکده پزشکی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی لیلا عاطف مهر: کارشناس ارشد زیست‌شناسی سلولی و مولکولی، دانشگاه آزاد واحد علوم تحقیقات تهران دکتر محمدجواد […]